მოკლედ: ქართული ოცნების მაღალჩინოსნები ისევ თავს ესხმიან საქართველოში მოქმედ არასამთავრობო ორგანიზაციებს.

• ხელისუფლების კამპანია მიმართულია ორგანიზაციებისკენ, რომლებიც ხშირად აქვეყნებენ კვლევებს საქართველოში არსებული მაღალი დონის კორუფციის, ადამიანის უფლებების დარღვევის ფაქტებისა და ხელისუფლების მაღალჩინოსანთა უფლებამოსილების ბოროტად გამოყენების შესაძლო ფაქტების შესახებ.
• ორგანიზაციები, ფაქტებზე დაყრდნობით, რეაგირებისკენ მოუწოდებენ ხელისუფლებას.
• ხელისუფლებაც რეაგირებს, თუმცა არა მითითებულ პრობლემებზე, არამედ თავად ამ არასამთავრობოებზე, რასაც პერიოდულად, ორგანიზებული შეტევის კამპანიის სახით გამოხატავს ხოლმე.

რატომ არის ეს თემა მნიშვნელოვანი: ევროკომისიისგან მიღებულ 9 პირობაში აღნიშნულია, რომ პირობების შესრულების პროცესი უნდა იყოს ინკლუზიური:

"ვენეციის კომისიის რეკომენდაციების შესაბამისად, მნიშვნელოვანია გამჭვირვალე და ინკლუზიური პროცესის წარმართვა ოპოზიციური პარტიებისა და სამოქალაქო საზოგადოების ჩართულობით", — ვკითხულობთ დათქმებში.

ქართული ოცნების საკომუნიკაციო სტრატეგია ამის საპირისპიროა.

• ხელისუფლებისთვის 9-პუნქტიანი გეგმა ევროკავშირთან მოლაპარაკებების ეტაპზე გადასვლის ერთგვარი სახელმძღვანელოა, თუმცა, მთავრობის მოქმედებები მოლაპარაკების ეტაპზე გადასვლისთვის მნიშვნელოვანი ნაბიჯებისგან ზოგჯერ აცდენილია. გაიგე მეტი
• მოლაპარაკებების ეტაპი არის საშუალება, რომელიც ევროკავშირში გაწევრიანების მსურველი ქვეყნისთვის კანდიდატის სტატუსის მინიჭების შემდეგ ჩნდება.
• მაგრამ ევროკავშირი გაწევრიანებაზე მოლაპარაკების პროცესს მხოლოდ გარკვეული პროგრესის შემთხვევაში იწყებს; საქართველოს შემთხვევაში, ევროკავშირთან მოლაპარაკებების დაწყებამდე 9 ნაბიჯია.

კონტექსტი: ხელისუფლების ახალი შტურმი არასამთავრობო ორგანიზაციების მიმართ ამჯერად მიმართულია იმის გამო, რომ მესამე სექტორიდან მოსამართლეთა კეთილსინდისიერების შემოწმების ვალდებულებას შეახსენებენ: "ხელისუფლება კლანის წევრების კეთილსინდისიერების შემოწმებაზე უარით ევროინტეგრაციის პროცესს აფერხებს" — განაცხადა ხუთმა არასამთავრობო ორგანიზაციამ გუშინ, 13 მარტს.

ამასთან, დღეს, 14 მარტს, საერთაშორისო გამჭვირვალობა — საქართველომ გაავრცელა განცხადება, რომელშიც დაწერა, რომ "მართლმსაჯულების რეფორმა საქართველოს დემოკრატიული განვითარების და ევროკავშირთან შემდგომი ინტეგრაციისთვის ერთ-ერთ უმნიშვნელოვანეს წინაპირობას წარმოადგენს.

• ბოლო პერიოდში უმაღლესი თანამდებობის პირების რიტორიკა იმაზე მიანიშნებს, რომ საქართველოს ხელისუფლება არ აპირებს ევროკომისიის კრიტიკულად მნიშვნელოვანი რეკომენდაციების შესრულებას.
• ამ მოთხოვნების შეუსრულებლობამ კი შესაძლოა საქართველოს ევროკავშირში ინტეგრაციის პროცესი შეაფერხოს და საბოლოოდ გაწევრიანების პერსპექტივას მნიშვნელოვანი საფრთხე შეუქმნას."

მაღალჩინოსნების განცხადებები: ქართული ოცნების მაღალი თანამდებობის პირები ცდილობენ, წაშალონ ზღვარი ოპოზიციურ პარტიებსა და არასამთავრობო ორგანიზაციებს შორის და სამოქალაქო სექტორი პოლიტიკურ სპექტრს მიაკუთვნონ.

• კახა კალაძე: "სიახლე არავისთვისაა, რომ ენჯეოები დღეს ჩვეულებრივ პოლიტიკურ პარტიებად ჩანან და მხარეს წარმოადგენენ. [...] მგონია, რომ ეს არის მათი პატრონების დავალება, საიდანაც იმართებიან და ვისი ინტერესიც არის, რომ ქვეყანაში იყოს დაძაბულობა და რყევები."
• შალვა პაპუაშვილი: "ხუთი ორგანიზაციიდან რამდენიმეს გაცხადებული აქვს უკვე საარჩევნო მიზნები. საუბრობდნენ იმაზე, რომ უნდათ ხელისუფლების შეცვლა. ცალკე პრობლემაა, რომ უცხოური დაფინანსებით მოქმედ ორგანიზაციებს აქვთ პოლიტიკური დღის წესრიგი და მიზნები."

პარლამენტის თავმჯდომარემ, შალვა პაპუაშვილმა ასევე, განაცხადა, რომ "აბსოლუტურად შემაშფოთებელია" ორგანიზაციების განცხადება, რომელშიც გამოყენებულია ტერმინი კლანი.

რედაქციისგან: დაასრულებს თუ არა კეთილსინდისიერების შემოწმება სასამართლო კლანს

• საქართველოში მოქმედი არასამთავრობო ორგანიზაციების წინააღმდეგ განცხადებებს შეუერთდა გია ვოლსკიც, დეპუტატი მმართველი პარტიის საპარლამენტო უმრავლესობიდან: "საერთაშორისო გამჭვირვალობამ თავი ისე შეირცხვინა, რომ არ მგონია, ხმამაღალი განცხადებების გაკეთება შეეძლოს. მითუმეტეს, რომ დღეს მსოფლიოში ყველაზე გაუმჭვირვალე ორგანიზაციაა, ყოველ შემთხვევაში განვითარებული ქვეყნების სივრცეში."

პოზიციები: 2024 წლის 11 მარტს უზენაესმა სასამართლომ განცხადება გაავრცელა, რომელშიც გაიმეორა საქართველოს ხელისუფლების გზავნილები, თითქოს, მოთხოვნა მოსამართლეთა კეთილსინდისიერების საგანგებო შემოწმების მექანიზმის შესახებ, სასამართლოს და მოსამართლეების დამოუკიდებლობას ლახავს.

• უზენაესი სასამართლოს მტკიცებით, დღეს საქართველოში "განსაკუთრებული სიზუსტით და მომეტებული სიფრთხილით" მოწმდება თითოეული მოსამართლის კეთილსინდისიერება.
• რა დაწერა ხუთმა არასამთავრობომ: "საგულისხმოა, რომ ხელისუფლების რიტორიკას სწორედ ის პირები შეუერთდნენ და კეთილსინდისიერების შემოწმების იდეას სწორედ ის მოსამართლეები დაუპირისპირდნენ, რომელთა კეთილსინდისიერების მიმართაც საზოგადოების მხრიდან ბევრი კითხვა არსებობს.

მაგალითად,

• კეთილსინდისიერების შემოწმების იდეას დაუპირისპირდა უზენაესი სასამართლოს უვადოდ არჩეული მოსამართლე, შალვა თადუმაძე, რომლის დიპლომის ნამდვილობასთან დაკავშირებით საზოგადოებაში არაერთი კითხვა არსებობს.
• ასევე კეთილსინდისიერების შემოწმების საჭიროებას ვერ ხედავს ლევან მურუსიძე, რომლის სახელიც ქვეყანაში წლების მანძილზე უსამართლო მართლმსაჯულების განხორციელებას უკავშირდება და რომელიც, გასულ წელს, კორუფციაში ჩართულობის გამო, საქართველოს ერთ-ერთი მთავარი პარტნიორის, აშშ-ს მიერ დასანქცირდა.
• კეთილსინდისიერების შემოწმების საჭიროებას ვერ ხედავს ასევე უზენაესი სასამართლოს უვადო მოსამართლე ვლადიმერ კაკაბაძე. მისი სახელი ერთ-ერთ ყველაზე გახმაურებულ ფილიპ მორისის საქმესთან არის დაკავშირებული.

ფართო სურათში: ევროკომისიამ, სისტემის გაჯანსაღებისთვის 2023 წლის 11 ნოემბრის ანგარიშში დაწერა, რომ:

"საჭიროა იუსტიციის უმაღლესი საბჭოს უფრო საფუძვლიანი და ყოვლისმომცველი რეფორმა, რათა დაეხმაროს სასამართლო ხელისუფლების დამოუკიდებლობისა და მიუკერძოებლობის შემდგომ კონსოლიდაციას, გააუმჯობესოს საზოგადოების ნდობა და გადაჭრას საჯაროდ აღქმული კორპორატივიზმისა და კეთილსინდისიერების პრობლემები იუსტიციის უმაღლეს საბჭოში.

ამ სისტემური გამოწვევების გადასაჭრელად, როგორც ვენეციის კომისიამაც აღნიშნა 2023 წლის ოქტომბრის დასკვნაში, საჭიროა, უფრო საფუძვლიანი და სისტემური კეთილსინდისიერების შემოწმება, რეგიონში დამკვიდრებული საუკეთესო პრაქტიკის შესაბამისად, ევროკომისიასთან და ვენეციის კომისიასთან კონსულტაციებით.

საქართველოს შეუძლია, ჩამოაყალიბოს ექსტრაორდინარული კეთილსინდისიერების შემოწმების სისტემა, სადაც ჩართული იქნებიან საერთაშორისო ექსპერტებიც, გადამწყვეტი როლით, კანდიდატებისა და იმ პირებისთვის, რომლებიც სასამართლო სისტემაში წამყვან თანამდებობებზე არიან დანიშნული, კერძოდ, იუსტიციის უმაღლეს საბჭოში, უზენაეს სასამართლოსა და ასევე, სასამართლოს თავმჯდომარეებისთვის".

მართლმსაჯულებაში რეფორმების აუცილებლობაზე საუბარია ევროკომისიის 9 დათქმაშიც, რაც ჩვენი ევროკავშირში გაწევრიანების საწინდარი უნდა იყოს.

• უფრო კონკრეტულად, მეექვსე პუნქტში ვკითხულობთ: "ყოვლისმომცველი და ეფექტური სასამართლო რეფორმის დასრულება და განხორციელება, მათ შორის, იუსტიციის უმაღლესი საბჭოსა და პროკურატურის ყოვლისმომცველი რეფორმა, ვენეციის კომისიის რეკომენდაციების სრულად შესრულება გამჭვირვალე და ინკლუზიური პროცესის გზით".

გაიგე მეტი: რა წერია ევროკომისიის 9 დათქმაში მართლმსაჯულების შესახებ

ბოლო ხაზი: მართლმსაჯულებასთან დაკავშირებულ გამოწვევებთან ერთად, ხელისუფლებას მესამე სექტორიდან საარჩევნო კოდექსთან დაკავშირებულ გამოწვევებზეც შეახსენებენ. გაიგე მეტი

• პარლამენტში საპარლამენტო უმრავლესობის მიერ მხარდაჭერილ საკანონმდებლო ცვლილებებს პრეზიდენტმა სალომე ზურაბიშვილმა ვეტო დაადო 2024 წლის 5 მარტს.