მეცნიერები 80 წლის წინ გადაშენებული ტასმანიური მგლის გაცოცხლებას აპირებენ
ფოტო: Australian Museum
ტასმანიური მგელი 80 წელიწადზე მეტია, რაც გადაშენებულ სახეობათა რიცხვს მიეკუთვნება, თუმცა მალე შეიძლება ეს სიტუაცია შეიცვალოს. ტასმანიური მგელი - ცნობილი, როგორც ტილაცინი, ჩანთოსან ძუძუმწოვართა ოჯახს მიეკუთვნებოდა და ავსტრალიასა და ტასმანიის კუნძულზე ბინადრობდა. ავსტრალიიდან მისი კვალი დაახლოებით 3000 წლის წინ გაქრა, ხოლო ტასმანიის კუნძულზე ტილაცინებმა საკმაოდ დიდი ხანი იცხოვრეს. მე-19 საუკუნეში იმ მიზეზით, რომ ტასმანიურმა მგლებმა დიდი რაოდენობით ცხვრები გაწყვიტეს, მათი მოკვლისთვის ჯილდოც კი დაწესდა.
1936 წელს სიტუაცია იმდენად შეიცვალა, რომ ტასმანიის მთავრობამ ამ ცხოველებზე ნადირობა აკრძალა. სულ რაღაც 2 თვის შემდეგ, ვაშინგტონში ჰობარტის ზოოპარკში უკანასკნელი ტასმანიური მგელი მოკვდა. წლების განმავლობაში დადიოდა ხმები, რომ ჩრდილოეთ ავსტრალიაში ტილაცინები ისევ ბინადრობდნენ, თუმცა ამის არავითარი მტკიცებულება არ არსებობს.
უკანასკნელი ტილაცინი
ფოტო: Getty Images
2017 წლის დეკემბერში მელბურნის უნივერსიტეტის მეცნიერთა ჯგუფმა შეძლო ამ ჩანთოსანი ცხოველის მთლიანი გენომის აგება და მომავალში მის "გაცოცხლებასაც" გეგმავს. გენომის აგება შესაძლებელი აღმოჩნდა მხოლოდ იმის წყალობით, რომ ლაბორატორიებში დღემდე შენახულია ტილაცინთა "ლეკვების" ნიმუშები. ტილაცინთა გაცოცხლების პროცესში მთავარი პრობლემა მათი ახლო მონათესავე სახეობის არარსებობაა. მაგალითისათვის, მეცნიერთა სხვა ჯგუფი უახლოეს მომავალში მამონტების დაბრუნებას აპირებს, რასაც ხელს ძალიან უწყობს ის ფაქტი, რომ თანამედროვე აზიური სპილოები და მამონტები ევოლუციურად ახლო მონათესავე სახეობები არიან. თანამედროვე ტექნოლოგიების წყალობით, მეცნიერებს შეუძლიათ, აზიური სპილოს დნმ მაქსიმალურად დაამსგავსონ მამონტის დნმ-ს და მიღებული შედეგი მამონტის გამოსაყვანად გამოიყენონ. ამისათვის ისინი CRISPR ტექნიკას იყენებენ, რომელსაც "მოლეკულურ მაკრატელსაც" უწოდებენ და რომლითაც საკმაოდ მოსახერხებელია დნმ-ს რედაქტირება. პროფესორ პასკის შეფასებით, ტილაცინის შემთხვევაში გენური რედაქტირების მოცულობა ათჯერ მეტი იქნება, ვიდრე მამონტების შემთხვევაში. ეს გასაკვირი სულაც არაა იმის გათვალისწინებით, რომ ტილაცინის დნმ-ს გამოსაყვანად მეცნიერები ჩანთოსანი ჭიანჭველაჭამიას დნმ-ს გამოყენებას აპირებენ (ჩანთოსანი ჭიანჭველაჭამია ტილაცინებთან ევოლუციურად ყველაზე ახლო მონათესავე სახეობაა).
ჩანთოსანი ჭიანჭველაჭამია
ფოტო: Robert McLean
გენური ინჟინერია ახალგაზრდა სფეროა და სწორედ მამონტის გენომზე მომუშავე მეცნიერთა დამსახურებაა ამ სფეროს განვითარება. CRISPR ტექნიკით მუშაობა მხოლოდ 5 წელიწადია მიმდინარეობს და გადაშენებულ სახეობათა "გაცოცხლება" უკვე შესაძლებელია, ზუსტად ისე, როგორც მხატვრულ ფილმ "იურული პერიოდის პარკში" აცოცხლებენ დინოზავრებს. პროფესორ პასკის თქმით, ეს აღარაა სამეცნიერო ფანტაზიის ნაწილი და უკვე მეცნიერული ფაქტია. ამ ეტაპზე მელბურნის უნივერსიტეტის მეცნიერთა ჯგუფი მამონტის პროექტზე მუშაობის დასრულებას ელოდება და გრძელვადიან შედეგებზე დაკვირვებას აპირებს. შესაბამისად, თუ შედეგები იმედისმომცემი აღმოჩნდა, შესაძლებელია ჩვენმა პლანეტამ კვლავ უმასპინძლოს ავსტრალიის ერთ-ერთ ყველაზე სიმბოლურ მაცხოვრებელს.
-
სიახლე პლასტიკურ ქირურგიაში: პაციენტებს გვამებიდან ამოღებულ ქსოვილებს უნერგავენ სიახლე პლასტიკურ ქირურგიაში: პაციენტებს გვამებიდან ამოღებულ ქსოვილებს უნერგავენ
გადახედვა
-
ირაკლი კობახიძე: კონსტიტუციაშია გაწერილი, რომ ევროკავშირის სრულფასოვანი წევრი გავხდეთ, მივყვებით ამ გეგმას ირაკლი კობახიძე: კონსტიტუციაშია გაწერილი, რომ ევროკავშირის სრულფასოვანი წევრი გავხდეთ, მივყვებით ამ გეგმას
გადახედვა
-
დავით მათიკაშვილი: "ირანს ვუსურვებთ მშვიდობას, ირანის საზოგადოებას ვუსურვებთ დამშვიდებას" დავით მათიკაშვილი: "ირანს ვუსურვებთ მშვიდობას, ირანის საზოგადოებას ვუსურვებთ დამშვიდებას"
გადახედვა
-
აშშ-იმ და სომხეთმა ე.წ. "ტრამპის მარშრუტის" განხორციელების ჩარჩო დოკუმენტი გამოაქვეყნეს აშშ-იმ და სომხეთმა ე.წ. "ტრამპის მარშრუტის" განხორციელების ჩარჩო დოკუმენტი გამოაქვეყნეს
გადახედვა
-
ხულიო იგლესიასს სექსუალურ ძალადობაში ადანაშაულებენ ხულიო იგლესიასს სექსუალურ ძალადობაში ადანაშაულებენ
გადახედვა
-
ინდოეთმა საკუთარ მოქალაქეებს თეირანის დატოვებისკენ მოუწოდა ინდოეთმა საკუთარ მოქალაქეებს თეირანის დატოვებისკენ მოუწოდა
გადახედვა
-
სამხედრო სამსახურიდან დაბრუნების შემდეგ BTS-მა მსოფლიო ტურნე დააანონსა სამხედრო სამსახურიდან დაბრუნების შემდეგ BTS-მა მსოფლიო ტურნე დააანონსა
გადახედვა
-
გაიცანით კაცი, რომელიც ნიუ-იორკის ქუჩებში მიუსაფარ ძაღლებს ზურგჩანთით ასეირნებს გაიცანით კაცი, რომელიც ნიუ-იორკის ქუჩებში მიუსაფარ ძაღლებს ზურგჩანთით ასეირნებს
გადახედვა
-
17 იანვარს თბილისში თოვლია მოსალოდნელი — როგორი ამინდი იქნება საქართველოში 18 იანვრამდე? 17 იანვარს თბილისში თოვლია მოსალოდნელი — როგორი ამინდი იქნება საქართველოში 18 იანვრამდე?
გადახედვა
-
ბოლო თავგადასავალი: Stranger Things-ის ფინალური სეზონი კადრს მიღმა ბოლო თავგადასავალი: Stranger Things-ის ფინალური სეზონი კადრს მიღმა
გადახედვა
-
მარსზე მოპოვებული ნიმუშების დედამიწაზე ჩამოტანის მისია გაუქმდა მარსზე მოპოვებული ნიმუშების დედამიწაზე ჩამოტანის მისია გაუქმდა
გადახედვა
-
ქვიზი: გამოიცანი ნოსტალგიური მულტფილმი პერსონაჟით ქვიზი: გამოიცანი ნოსტალგიური მულტფილმი პერსონაჟით
-
მაკა ბოჭორიშვილი: ჩვენ სუბიექტური ინტერესი გვაქვს, რომ ევროპა იყოს ძლიერი მაკა ბოჭორიშვილი: ჩვენ სუბიექტური ინტერესი გვაქვს, რომ ევროპა იყოს ძლიერი
გადახედვა
-
მითების დეტექტორი: პროსამთავრობო მედიები დაპატიმრებული ირაკლი ღარიბაშვილის ნათესავებს ტროლის მეშვეობით მიმართავენ მითების დეტექტორი: პროსამთავრობო მედიები დაპატიმრებული ირაკლი ღარიბაშვილის ნათესავებს ტროლის მეშვეობით მიმართავენ
გადახედვა
-
HRANA: ირანში, ანტისამთავრობო დემონსტრაციებზე, სულ მცირე 2 403 მომიტინგე დაიღუპა HRANA: ირანში, ანტისამთავრობო დემონსტრაციებზე, სულ მცირე 2 403 მომიტინგე დაიღუპა
გადახედვა
-
სალომე ზურაბიშვილი: მე ვარ აქ ის ხმა, რომელიც უნდა ესმოდეთ ევროპარლამენტში სალომე ზურაბიშვილი: მე ვარ აქ ის ხმა, რომელიც უნდა ესმოდეთ ევროპარლამენტში
გადახედვა
-
მოჰამედ ალაბარი: იგლ ჰილსის" პროექტის სამშენებლო ეტაპზე 30 000 სამუშაო ადგილი შეიქმნება მოჰამედ ალაბარი: იგლ ჰილსის" პროექტის სამშენებლო ეტაპზე 30 000 სამუშაო ადგილი შეიქმნება
გადახედვა
-
"ადამიანურად ჩემთვის ძალიან სამწუხაროა ეს ყველაფერი" — ირაკლი კობახიძე ირაკლი ღარიბაშვილის დაკავებაზე "ადამიანურად ჩემთვის ძალიან სამწუხაროა ეს ყველაფერი" — ირაკლი კობახიძე ირაკლი ღარიბაშვილის დაკავებაზე
გადახედვა
-
50-წლიანი საიდუმლო ამოხსნილია: აი, როგორ ერთვება "სიკვდილის მექანიზმი" ქსოვილების აღდგენაში 50-წლიანი საიდუმლო ამოხსნილია: აი, როგორ ერთვება "სიკვდილის მექანიზმი" ქსოვილების აღდგენაში
გადახედვა
-
საქართველოში პაპილომავირუსის საწინააღმდეგო ვაქცინაცია 45 წლამდე კაცებისთვისაც უფასო გახდა საქართველოში პაპილომავირუსის საწინააღმდეგო ვაქცინაცია 45 წლამდე კაცებისთვისაც უფასო გახდა
გადახედვა
-
ადვოკატი: ირაკლი ღარიბაშვილი არის მხნედ ადვოკატი: ირაკლი ღარიბაშვილი არის მხნედ
გადახედვა
კომენტარები