რა ხდება? 2022 წლის ივნისსა და ნოემბერში, აფხაზეთის დე ფაქტო ხელისუფლებამ საქართველოს მოქალაქეები — 25 წლის ქრისტინე თალაკანძე და 29 წლის ასმათ თავაძე დააკავა. მათგან ერთს, თალაკანძეს, ე.წ. სასამართლომ 10 წლითა და 6 თვით პატიმრობა მიუსაჯა.

• ისინი ამ დრომდე უკანონო პატიმრობაში რჩებიან.
• საქმეს სოციალური სამართლიანობის ცენტრი (*EMC) ეხმიანება.
• EMC: "ხელისუფლება ამბობს, რომ მათი დაკავების დღიდან აქტიურად მუშაობენ გასათავისუფლებლად, თუმცა, უკვე მეორე წელია, ორივე ქალი პატიმრობაში რჩება და დამაიმედებელი ინფორმაცია თბილისისთვის მათი გადმოცემის შესახებ არ ვრცელდება".

დეტალები:

• ქრისტინე თალაკანძე გალის რაიონში, სოფელი ნაბაკევში ცხოვრობდა და 2022 წლის 20 ივლისს, ე.წ. გამშვები პუნქტის გადაკვეთის დროს მაშინ დააკავეს, როცა საქართველოს კონტროლირებად ტერიტორიაზე გადმოდიოდა.
• რას ედავებიან თალაკანძეს? საოკუპაციო რეჟიმმა მის წინააღმდეგ ე.წ. ჯაშუშობის ბრალდებით აღძრა სისხლის სამართლის საქმე და "ბრალად ედება" საქართველოს დაზვერვის დავალებით მოქმედება და ქართული სპეცსამსახურებისთვის სამხედრო და სხვა ტიპის ინფორმაციას გადაცემა.

2023 წლის 5 მაისს, აფხაზეთის ე.წ. სასამართლომ მას 10 წლით და 6 თვით პატიმრობა მიუსაჯა.

• ასმათ თავაძე აფხაზეთის დე ფაქტო სამართალდამცავმა ორგანოებმა მისსავე სახლში, სოხუმში დააპატიმრეს.
• EMC: "თავაძის დაკავების ფაქტებში, ჩანს მის სახლში არსებული ქართული სიმბოლიკა (საქართველოს დროშა და გერბი).
• მედიის მიხედვით, თავაძე სამტრედიაში ცხოვრობს, თუმცა სოხუმში მიმოსვლის შესაძლებლობა აქვს და 2021 წელს აფხაზეთის ე.წ. მოქალაქეობაც მიიღო.
• "მას ნარკოტიკული ნივთიერებების შეძენა-შენახვას ედავებიან, თუმცა ჩნდება ვარაუდი, რომ მის საქმეს პოლიტიკურ ელფერსაც აძლევენ", — წერს სოციალური სამართლიანობის ცენტრი.

სტრიქონებს შორის: ბოლო წლებში, დე ფაქტო ხელისუფლებების მიერ ეთნიკური ქართველების დაკავების პრაქტიკაში ახალი ტენდენციები ჩანს. თუ წინა წლებში ეთნიკური ქართველების მასობრივი დაკავების შემთხვევები მეტწილად ე.წ. საზღვრის უკანონო კვეთასთან დაკავშირებულ ბრალდებებს უკავშირდებოდა და როგორც წესი, ასეთი საქმეები ადმინისტრაციული სამართალდარღვევის წესით იწარმოება, ბოლო პერიოდში იმატა სისხლის სამართლის წესით დაპატიმრებების, მათ შორის, ქალების დაპატიმრებების რიცხვმა.

ხელისუფლების ხარვეზები: EMC წერს, რომ

• აფხაზეთში პატიმრობაში მყოფი პირების უსაფრთხოება და ჯანმრთელობა მძიმეა.
• ხელისუფლებამ უნდა გამოიყენოს აფხაზეთის დე ფაქტო ხელისუფლებასთან კომუნიკაციის ყველა ფორმალური და არაფორმალური გზა თალაკანძის და თავაძის თბილისისთვის გადმოცემისა და გათავისუფლებისთვის;
• გათავისუფლების საკითხის გადაწყვეტამდე, დაკავებული ქალების ჯანმრთელობისა და უფლებების დაცვის საუკეთესო ინტერესებიდან გამომდინარე, წარმართოს მოლაპარაკებები აფხაზეთის დე ფაქტო ხელისუფლებასთან და მეთვალყურეობა გაუწიოს უკანონო პატიმრობაში მყოფი ქალების ფიზიკურ უსაფრთხოებას;
• შეიმუშავოს კონფლიქტის რეგიონებში ადამიანის უფლებების დაცვის ხელშემწყობი სისტემური ინსტრუმენტები, რომელიც მოიცავს, როგორც საერთაშორისო ორგანიზაციების წინაშე მუშაობის გაძლიერებას, ასევე დე ფაქტო ხელისუფლებებთან ჰუმანიტარულ საკითხებზე პირდაპირი დიალოგის პროცესებს.

ისევე გადაუჭრელი პრობლემაა ოკუპირებულ აფხაზეთში 2020 წლის შემდეგ უკანონო პატიმრობაში მყოფი ირაკლი ბებუას საკითხი.

• ახლობლების მიხედვით, მისი ჯანმრთელობის მდგომარეობა მძიმდება.
• გუშინ, 24 ოქტომბერს, თბილისში ირაკლი ბებუას მხარდასაჭერი კიდევ ერთი აქცია გამართეს.
• ხელისუფლების უმოქმედობა: 2 წლის წინ, ჯერ კიდევ 2021 წელს, პრემიერ-მინისტრმა ღარიბაშვილმა თქვა, რომ ბებუას გასათავისუფლებლად "ეფექტიანად მუშაობენ".