როგორ ინარჩუნებენ ქართულ ენასთან კავშირს ბავშვები, რომლებსაც არასდროს უცხოვრიათ საქართველოში
ფოტო: საქართველოს ბანკი
ბავშვისთვის ენა მხოლოდ სიტყვები და გრამატიკა არ არის. ეს არის ხმა, რომელზეც მშობელი ელაპარაკება, სიმღერა, რომელსაც ძილის წინ უსმენს, ზღაპარი, რომელსაც სახლში უყვებიან და მოგონებები, რომლებიც მასთან ერთად იზრდებიან. თუმცა, როცა ბავშვი საქართველოში არ ცხოვრობს, ქართული ენა მისი ყოველდღიურობის მხოლოდ ნაწილი ხდება, რადგან სკოლა, მეგობრები და გარემო, სადაც ის ყოველდღიურად ცხოვრობს, ხშირად სხვა ენაზე მეტყველებს.
საზღვარგარეთ მცხოვრები ქართველი ოჯახებისთვის ერთ-ერთი გამოწვევა სწორედ ის არის თუ როგორ შეუნარჩუნონ შვილებს ქართულ ენასთან რეგულარული კავშირი მაშინ, როდესაც მათი ყოველდღიური გარემო და კომუნიკაცია ძირითადად სხვა ენაზეა.
ამისთვის მშობლები ცდილობენ, ქართული ენა შვილების ყოველდღიურობაში სხვადასხვა ფორმით შეიტანონ. ეს შეიძლება იყოს ოჯახში ქართულად საუბარი, ქართული წიგნების კითხვა, მუსიკისა და ზღაპრების მოსმენა ან ისეთი პატარა რიტუალების შექმნა, რომლებიც ბავშვს ქართულ ენასთან ყოველდღიურად აკავშირებს.
ხშირად ეს უბრალო მომენტებია — დილით მშობელთან ქართულად საუბარი, ბებია-ბაბუასთან ვიდეოზარი, ქართული ზღაპრის მოსმენა ან ძილის წინ საყვარელი სიმღერის ჩართვა. სწორედ ასეთი პატარა, ყოველდღიური რიტუალები ეხმარება ბავშვს, ქართული ენა ყოველდღიურობაში შეინარჩუნოს და მასთან კავშირი ბუნებრივად გააგრძელოს.
სწორედ ასეთ ყოველდღიურობაზე გვიყვება საქართველოს ბანკის კამპანიის ვიდეოც, რომელიც იტალიაში მცხოვრები ქართველი ბავშვის ერთ ჩვეულებრივ დღეს ასახავს. დილიდან ის სკოლაში მიდის, შემდეგ მეგობრებს ხვდება და დღის უმეტეს ნაწილს იტალიურენოვან გარემოში ატარებს. საღამოს კი სახლში ბრუნდება და ძილის წინ ქართული იავნანას უსმენს.
ამ იდეას ეფუძნება საქართველოს ბანკის საგანმანათლებლო პროექტი იავნანა — ქართული ენის პირველი გაკვეთილი, რომლის მიზანია, საზღვარგარეთ მცხოვრები ქართველი ბავშვებისთვის ქართული ენა მათი ყოველდღიურობის ბუნებრივ ნაწილად დარჩეს და მასთან კავშირი შენარჩუნდეს.
პროექტის ფარგლებში შექმნილ იავნანას ახალ ვერსიებში მარტივი სიტყვები და ფრაზები თავდაპირველად ბავშვისთვის ნაცნობ ენაზე, შემდეგ კი ქართულად ჟღერს. ამ გზით ქართული სიტყვები მათთვის უკვე ცნობილ მნიშვნელობებსა და გამოცდილებას უკავშირდება.
პროექტი ამ ეტაპზე ინგლისურ, იტალიურ და ბერძნულ ენებზეა — იმ გარემოს გათვალისწინებით, სადაც ბევრი ქართველი ოჯახი ცხოვრობს. იავნანას მოსმენა უკვე შესაძლებელია YouTube-ზე და SoundCloud-ზე.
საზღვარგარეთ დაბადებული ბავშვებისთვის ქართულ ენასთან კავშირი ხშირად სწორედ ასეთი პატარა გამოცდილებებისგან იქმნება — ოჯახი, ნაცნობი სიტყვები, ისტორიები, მუსიკა და იმ რიტუალები, რომლებიც ქართულ ენას მის ყოველდღიურობაში აცოცხლებს.
ზოგჯერ კი ამ კავშირის შესანარჩუნებლად ერთი ნაცნობი იავნანას მოსმენაც საკმარისია.
-
3 წლის ბიჭის მეტასტაზური სიმსივნე ექსპერიმენტული თერაპიის ორმა დოზამ გააქრო — რა ვიცით 3 წლის ბიჭის მეტასტაზური სიმსივნე ექსპერიმენტული თერაპიის ორმა დოზამ გააქრო — რა ვიცით
გადახედვა
-
CERN-ში ჰიგსის ბოზონისგან წარმოქმნილი ნაწილაკების კვანტური გადახლართულობა დააფიქსირეს CERN-ში ჰიგსის ბოზონისგან წარმოქმნილი ნაწილაკების კვანტური გადახლართულობა დააფიქსირეს
გადახედვა
-
"გვინდა, ფუნდამენტურ ცვლილებებს მივაღწიოთ კულტურის სფეროში" — კობახიძემ მაია ბითაძე თანამშრომლებს წარუდგინა "გვინდა, ფუნდამენტურ ცვლილებებს მივაღწიოთ კულტურის სფეროში" — კობახიძემ მაია ბითაძე თანამშრომლებს წარუდგინა
გადახედვა
-
რუსთავის სასამართლოს დარბაზიდან გაათავისუფლეს 16 წლის ბიჭი, რომელსაც განზრახ მკვლელობას ედავებოდნენ რუსთავის სასამართლოს დარბაზიდან გაათავისუფლეს 16 წლის ბიჭი, რომელსაც განზრახ მკვლელობას ედავებოდნენ
გადახედვა
-
რუსეთიდან ფულადი გზავნილები თითქმის 88%-ით შემცირდა — სტატისტიკა რუსეთიდან ფულადი გზავნილები თითქმის 88%-ით შემცირდა — სტატისტიკა
გადახედვა
-
მეცნიერებმა ზრდასრული ტირანოზავრის უწყვეტი ნაკვალევი პირველად აღმოაჩინეს მეცნიერებმა ზრდასრული ტირანოზავრის უწყვეტი ნაკვალევი პირველად აღმოაჩინეს
გადახედვა
-
ALDE: ჩვენ ელენე ხოშტარიას დაუყოვნებლივ გათავისუფლებას მოვითხოვთ ALDE: ჩვენ ელენე ხოშტარიას დაუყოვნებლივ გათავისუფლებას მოვითხოვთ
გადახედვა
-
ჩინეთში თვალის კლინიკის გაძღოლა ხელოვნურ ინტელექტს მიანდვეს — აი, რა შედეგი მიიღეს ჩინეთში თვალის კლინიკის გაძღოლა ხელოვნურ ინტელექტს მიანდვეს — აი, რა შედეგი მიიღეს
გადახედვა
-
რიმა ბერაძე: მთავრობის გუნდმა კოლოსალური სამუშაო გასწია, რათა სახელმძღვანელოები ბავშვების საჭიროებებს მორგებოდა რიმა ბერაძე: მთავრობის გუნდმა კოლოსალური სამუშაო გასწია, რათა სახელმძღვანელოები ბავშვების საჭიროებებს მორგებოდა
გადახედვა
-
პარლამენტმა უზენაესი სასამართლოს უვადო მოსამართლედ დავით მამისეიშვილი აირჩია პარლამენტმა უზენაესი სასამართლოს უვადო მოსამართლედ დავით მამისეიშვილი აირჩია
გადახედვა
-
დემოკრატიაში პოლიტიკური რეპრესიების ადგილი არ არის — ევჰენია კრავჩუკი ხოშტარიაზე დემოკრატიაში პოლიტიკური რეპრესიების ადგილი არ არის — ევჰენია კრავჩუკი ხოშტარიაზე
გადახედვა
-
საქართველომ GMAP ბაზრის განვითარების ფორუმს უმასპინძლა საქართველომ GMAP ბაზრის განვითარების ფორუმს უმასპინძლა
-
პალესტინის გათავისუფლების მოთხოვნის გამო Macklemore ედ შირანის ტურნედან მოხსნეს პალესტინის გათავისუფლების მოთხოვნის გამო Macklemore ედ შირანის ტურნედან მოხსნეს
გადახედვა
-
რატომ კრძალავს "ქართული ოცნება" ექსპრემიერ გიორგი გახარიას პარტიას? რატომ კრძალავს "ქართული ოცნება" ექსპრემიერ გიორგი გახარიას პარტიას?
გადახედვა
-
თბილისის არქიტექტურის ფორუმი 2026-ის ვორქშოფებზე რეგისტრაცია დაიწყო თბილისის არქიტექტურის ფორუმი 2026-ის ვორქშოფებზე რეგისტრაცია დაიწყო
გადახედვა
-
POG: რუსთავში განზრახ მკვლელობის ბრალდებით დაკავებულ არასრულწლოვანს ბრალდება შეუმსუბუქდა POG: რუსთავში განზრახ მკვლელობის ბრალდებით დაკავებულ არასრულწლოვანს ბრალდება შეუმსუბუქდა
გადახედვა
-
ბერნი სანდერსი ხელოვნური ზეინტელექტის აკრძალვასა და დეველოპერებისთვის 20-წლიან პატიმრობას ითხოვს ბერნი სანდერსი ხელოვნური ზეინტელექტის აკრძალვასა და დეველოპერებისთვის 20-წლიან პატიმრობას ითხოვს
გადახედვა
-
პეკინი არ იზიარებს დასავლელი მილიარდერების მოწოდებას AI-ს განვითარების შენელებაზე პეკინი არ იზიარებს დასავლელი მილიარდერების მოწოდებას AI-ს განვითარების შენელებაზე
გადახედვა
-
პარლამენტმა შეკრება-მანიფესტაციებთან დაკავშირებით გახარიას პარტიის საკანონმდებლო ინიციატივა ჩააგდო პარლამენტმა შეკრება-მანიფესტაციებთან დაკავშირებით გახარიას პარტიის საკანონმდებლო ინიციატივა ჩააგდო
გადახედვა
-
განათლების მხარდაჭერა უკეთესი გარემოს შექმნას ნიშნავს | Forbes Under 30-ის 2024 წლის გამარჯვებული, მარიამ მაღლაკელიძე განათლების მხარდაჭერა უკეთესი გარემოს შექმნას ნიშნავს | Forbes Under 30-ის 2024 წლის გამარჯვებული, მარიამ მაღლაკელიძე
-
ტესტი: გამოიცანი, რომელი რეგიონი უფრო დიდია და გეტყვი, მოგატყუა თუ არა რუკამ ტესტი: გამოიცანი, რომელი რეგიონი უფრო დიდია და გეტყვი, მოგატყუა თუ არა რუკამ
კომენტარები