არა, რუსებს ხარკოვი არ აუღიათ — გავრცელებული დეზინფორმაცია ამ დროისათვის
ფოტო: Mikhail Svetlov / Getty; The Atlantic
რუსეთი ფიზიკურის გარდა, საინფორმაციო ომსაც აწარმოებს, რომელიც დაძაბულობის მატებასთან ერთად, პიკს აღწევს. ქვემოთ შევაგროვეთ პროპაგანდის რამდენიმე მაგალითი. არ აჰყვეთ პანიკას, არ გაავრცელოთ ცრუ ინფორმაცია. ახლა უკრაინელი ხალხი იბრძვის და მათ ჩვენი მხარდაჭერა სჭირდებათ.
1. არა, რუსებს ხარკოვი არ აუღიათ
24 თებერვალს ფეისბუქ გვერდმა The Caucasian Telegraph გამოაქვეყნა ფოტო, რომელზეც ჩანს, თუ როგორ აღმართავენ რუსეთის დროშას შენობაზე, ხარკოვში. პოსტში აღნიშნულია, რომ ინტერნეტში ხარკოვიდან ფოტოები ვრცელდება, რაც ქმნის შთაბეჭდილებას, რომ მოვლენები 2022 წლის 24 თებერვალს, რუსეთის მიერ უკრაინის წინააღმდეგ ომის დაწყების შემდეგომ განვითარებულ მოვლენებს ასახავს.
ფოტო სინამდვილეში 2014 წლის მოვლენებს ასახავს, კერძოდ პრო-რუსი აქტივისტების აქციას და მისი 2022 წლის რუსეთ-უკრაინის ომის მიმდინარეობის დროს გავრცელება მკითხველს უქმნის შთაბეჭდილებას, რომ ხარკოვი რუსებმა აიღეს, რაც ოფიციალური წყაროებით არ დასტურდება. შესაბამისად, პოსტი დეზინფორმაციულია.
გაიგეთ მეტი: მითების დეტექტორი
2. არც უკრაინელებს დაუყრიათ იარაღი
აღნიშნული ნარატივი რუსული პროპაგანდისა და ჰიბრიდული ომის ნაწილია.
Facebook-მომხმარებელმა ირაკლი ზაქარეიშვილმა გაავრცელა რუსული დეზინფორმაციული გზავნილი, თითქოს უკრაინის შეიარაღებული ძალები რუსეთს ნებდებიან:
"უკრაინის ბანდერული შეიარაღებული ძალები, ფრონტის სხვადასხვა პოზიციებზე იარაღს ყრიან და რუსებს გასაქცევ გზას - ჰუმანიტარული კორიდორის მიცემას სთხოვენ!.."
უკრაინაში რუსული სამხედრო ძალების უკანონო შეჭრის პარალელურად რუსეთმა უკრაინის წინააღმდეგ საინფორმაციო ომიც გააძლიერა. მაგალითად, რუსული მედია ავრცელებს დეზინფორმაციას, თითქოს უკრაინის სამხედრო პერსონალი კრემლის საოკუპაციო ძალებს წინააღმდეგობას არ უწევენ.
გაიგეთ მეტი: Factcheck.ge
3. ტყუილია ისიც, თითქოს უკრაინის ჯანდაცვის მინისტრმა, ვიქტორ ლიაშკომ კიევსა და სხვა ქალაქებში საავადმყოფოების ევაკუაცია გამოაცხადა
ეს დეზინფორმაცია თავად ლიაშკომ უარყო. სავარაუდოდ, ეს კიდევ ერთი ფსიქოლოგიურ ოპერაციაა, რომელიც პანიკის გამოწვევას ემსახურება.
გაიგეთ მეტი: Ukraine World
4. ალტ-ინფო რუსეთ-უკრაინის ომზე საუბრისას ჩინეთში ქიმიური ნივთიერებების საწყობის აფეთქების კადრებს ავრცელებს
უკრაინაში რუსეთის სამხედრო ძალების სრულმასშტაბიანი შეჭრის დაწყების შემდეგ კრემლისტურმა მედია ალტ-ინფომ საგანგებო ეთერი დაიწყო, რომელსაც ფონად საბრძოლო მოქმედებების და აფეთქებების ამსახველი კადრები გასდევს. ერთ-ერთ ვიდეოში ისმის ინგლისური საუბარი: "მგონი ბენზინგასამართი სადგური აფეთქდა".
ალტ-ინფოს ეთერში გასული ეს კადრები არა უკრაინაში რუსეთის მიერ განხორციელებულ დაბომბვას, არამედ 2015 წლის აგვისტოში ჩინეთში ქიმიური ნივთიერებების საწყობში მომხდარ აფეთქებას ასახავს.
გაიგეთ მეტი: მითების დეტექტორი
5. უკრაინის ცაზე სამხედრო თვითმფრინავების ამსახველი ვიდეო ყალბია
24 თებერვალს საქართველოში სამხედრო თვითმფრინავების ამსახველი ვიდეო ფართოდ გავრცელდა. აღწერების მიხედვით, კადრები უკრაინაში იყო გადაღებული, ხოლო თვითმფრინავები რუსეთის სამხედრო ძალებს ეკუთვნოდა. ვიდეოები “ალტ-ინფოს” წამყვანმა ნიკოლოზ მჟავანაძემ, ბლოგერმა ბექა ვარდოსანიძემ და ფეისბუკ გვერდმა “კარდჰუ” გაავრცელეს.
გავრცელებული კადრები ყალბი აღწერით ვრცელდება, რეალურად ვიდეო არა 2022 წელს უკრაინაში, არამედ 2020 წელს რუსეთში მეორე მსოფლიო ომში გამარჯვების აღსანიშნავი აღლუმის რეპეტიციის დროსაა გადაღებული.
გაიგეთ მეტი: მითების დეტექტორი
6. პარაშუტისტების ვიდეოც 2016 წლისაა და სულაც არ ასახავს რუსეთ-უკრაინის ომს
24 თებერვალს ფეისბუქ მომხმარებელმა Levan Pruidze დესანტის გადასხმის ამსახველი ვიდეო შემდეგი აღწერით გამოაქვეყნა: “გისურვებთ არცერთი აღარ დაბრუნდეთ სახლში!” მომხმარებელი კომენტარში წერს, რომ ვიდეო, სავარაუდოდ, ხარკოვთანაა გადაღებული.
ვიდეო არასწორი აღწერით ვრცელდება. რეალურად, კადრები არა 2022 წელს, არამედ 2016 წელსაა გადაღებული და ყველაზე ადრეული აღწერის მიხედვით, რუს პარაშუტისტებს ასახავს.
- რუსეთმა უკრაინის წინააღმდეგ ფართომასშტაბიანი სამხედრო ოპერაცია დღეს გამთენიისას დაიწყო.
- 15 თებერვალს, ვლადიმერ პუტინი უკრაინას დონბასში გენოციდის მოწყობაში ადანაშაულებდა, რაც ტყუილია. რუსეთი ამ ტიპის დეზინფორმაციას ადრეც იყენებდა - 2008 წელს კრემლი სამხრეთ ოსეთში გენოციდის მოწყობაში საქართველოს ადანაშაულებდა. სინამდვილეში, სამხრეთ ოსეთში რუსეთის მიერ ქართველების ეთნიკური წმენდა მოხდა, რასაც სტრასბურგის სასამართლოც ადასტურებს.
- რუსეთის აგრესიული ქმედებების შედეგად, უკრაინაში, დაახლოებით, 1.5 მილიონი, ხოლო, საქართველოში, დაახლოებით, 270 000 იძულებით გადაადგილებული პირია.
-
ზოგი ადამიანი ალკოჰოლის მიღების გარეშეც თვრება — უჩვეულო ფენომენის სამედიცინო ახსნა ზოგი ადამიანი ალკოჰოლის მიღების გარეშეც თვრება — უჩვეულო ფენომენის სამედიცინო ახსნა
გადახედვა
-
"ისუნთქეთ და იცოცხლეთ მათთვის, ვინც გარეთ არის" — მზია ამაღლობელის მიმართვა მოშიმშილე სინდისის პატიმრებს "ისუნთქეთ და იცოცხლეთ მათთვის, ვინც გარეთ არის" — მზია ამაღლობელის მიმართვა მოშიმშილე სინდისის პატიმრებს
გადახედვა
-
"თუ ისინი ხალხს ესვრიან, ჩვენ მათ ძალიან ძლიერად დავარტყამთ" — ტრამპი ირანის პროტესტზე "თუ ისინი ხალხს ესვრიან, ჩვენ მათ ძალიან ძლიერად დავარტყამთ" — ტრამპი ირანის პროტესტზე
გადახედვა
-
Emmy ახალ ჯილდოს აწესებს სერიალებისთვის, რომლებმაც ტელევიზია შეცვალეს Emmy ახალ ჯილდოს აწესებს სერიალებისთვის, რომლებმაც ტელევიზია შეცვალეს
გადახედვა
-
დონალდ ტრამპმა უნგრეთის პრემიერმინისტრ ვიქტორ ორბანს წერილი გაუგზავნა და საარჩევნო კამპანიაში წარმატება უსურვა დონალდ ტრამპმა უნგრეთის პრემიერმინისტრ ვიქტორ ორბანს წერილი გაუგზავნა და საარჩევნო კამპანიაში წარმატება უსურვა
გადახედვა
-
აშშ-ში 22 წლის ქართველ ბიჭს ეძებენ, რომელიც ახალი წლის ღამეს ხალხში მანქანით შევარდა აშშ-ში 22 წლის ქართველ ბიჭს ეძებენ, რომელიც ახალი წლის ღამეს ხალხში მანქანით შევარდა
გადახედვა
-
ერაყმა დასავლეთ Qurna 2-ის ნავთობსაბადოს ნაციონალიზაციის გეგმა დაამტკიცა, რომლის 75%-იანი მეწილე რუსული Lukoil-ია ერაყმა დასავლეთ Qurna 2-ის ნავთობსაბადოს ნაციონალიზაციის გეგმა დაამტკიცა, რომლის 75%-იანი მეწილე რუსული Lukoil-ია
გადახედვა
-
ქვიზი: რა იცი თუშეთზე? ქვიზი: რა იცი თუშეთზე?
-
1.4 მილიარდი წლის სამყაროში წარმოუდგენლად ცხელი ობიექტი გამოავლინეს 1.4 მილიარდი წლის სამყაროში წარმოუდგენლად ცხელი ობიექტი გამოავლინეს
გადახედვა
-
კეტრინ ჰანი, შესაძლოა, რაპუნცელში ვიხილოთ — აი, რა ვიცით კეტრინ ჰანი, შესაძლოა, რაპუნცელში ვიხილოთ — აი, რა ვიცით
გადახედვა
-
როგორი ამინდი იქნება 13 იანვრამდე? როგორი ამინდი იქნება 13 იანვრამდე?
გადახედვა
-
აშშ-მა დაკავებული Marinera-ს 2 წევრი გაათავისუფლა აშშ-მა დაკავებული Marinera-ს 2 წევრი გაათავისუფლა
გადახედვა
-
ჯანდაცვის სამინისტრო: ცვლილება მხოლოდ ამბულატორიული დაწესებულების დაფინანსებას ეხება ჯანდაცვის სამინისტრო: ცვლილება მხოლოდ ამბულატორიული დაწესებულების დაფინანსებას ეხება
გადახედვა
-
ახალი წლის შემდეგ თავს ცუდად გრძნობთ? — როგორ გავუმკლავდეთ "პოსტ-სადღესასწაულო სევდას" ახალი წლის შემდეგ თავს ცუდად გრძნობთ? — როგორ გავუმკლავდეთ "პოსტ-სადღესასწაულო სევდას"
გადახედვა
-
ფილ ბრიკელმა ბრიტანეთის პარლამენტში ბიძინა ივანიშვილის სანქცირება მოითხოვა ფილ ბრიკელმა ბრიტანეთის პარლამენტში ბიძინა ივანიშვილის სანქცირება მოითხოვა
გადახედვა
-
შსს: ქარელში 2-მა ქალმა მასპინძელი გაძარცვეს, 112-ში დარეკვისას ტელეფონი წაართვეს და მიიმალნენ შსს: ქარელში 2-მა ქალმა მასპინძელი გაძარცვეს, 112-ში დარეკვისას ტელეფონი წაართვეს და მიიმალნენ
გადახედვა
-
"სამედიცინო ევაკუაცია" კოსმოსურ სადგურში — ასტრონავტები შინ ვადაზე ადრე ბრუნდებიან "სამედიცინო ევაკუაცია" კოსმოსურ სადგურში — ასტრონავტები შინ ვადაზე ადრე ბრუნდებიან
გადახედვა
-
დონალდ ტრამპმა "დიდის" შეწყალებაზე უარი თქვა — აი, რატომ დონალდ ტრამპმა "დიდის" შეწყალებაზე უარი თქვა — აი, რატომ
გადახედვა
-
სახელმწიფო დაზღვევა შეუჩერდებათ იმ პირებს, რომლებიც ქვეყანას 6 თვით დატოვებენ სახელმწიფო დაზღვევა შეუჩერდებათ იმ პირებს, რომლებიც ქვეყანას 6 თვით დატოვებენ
გადახედვა
-
შეძლებ საახალწლო მიზნების შესრულებას? — არის ერთი ნიუანსის ახალი ეპიზოდი შეძლებ საახალწლო მიზნების შესრულებას? — არის ერთი ნიუანსის ახალი ეპიზოდი
-
"თავისუფლების მოედანმა" გარდამავალი ეტაპის გეგმა წარადგინა "თავისუფლების მოედანმა" გარდამავალი ეტაპის გეგმა წარადგინა
გადახედვა

კომენტარები