რა არის გლოსოფობია და როგორ უნდა გაუმკლავდე მას
პირველ რიგში, რისი ცოდნაც გჭირდება ისაა, რომ გლოსოფობია სახიფათო დაავადება ან ქრონიკული მდგომარეობა არაა. ეს უბრალოდ სამედიცინო ტერმინია, რომელიც საჯაროდ სიტყვით გამოსვლის შიშს აღნიშნავს.
გლოსოფობიის მქონე ადამიანები სხვადასხვა ჯგუფის წინ საუბრისას დისკომფორტს და შფოთვას განიცდიან. ეს გამოიხატება უკონტროლო კანკალში, ოფლიანობასა და გულის აჩქარებაში. შესაძლოა, ამ დროს მოსაუბრეს ოთახიდან გაქცევის მოთხოვნილება გააჩნდეს, რათა სტრესულ სიტუაციას თავი დააღწიოს.
გლოსოფობია სოციალური ფობიაა, ან სოციალური შფოთვითი აშლილობა. ის წარმოქმნის შიშებს, რომლებიც ხშირად არალოგიკურია და უარესდება, თუ ხელს არ შევუშლით.
როგორ აღწერენ ადამიანები გლოსოფობიას?
ფოტო: Raúl Soria
პრეზენტაციის დროს არც ისე ცოტა ადამიანი განიცდის მდგომარეობას, როცა არჩევანის გაკეთება უწევს გაქცევასა და ბრძოლას შორის. ამ დროს სხეული საფრთხეს აღიქვამს და მოსალოდნელ, ხშირად უსაფუძვლო სიტუაციასთან თავდაცვის რეჟიმს რთავს და შესაბამისადაც რეაგირებს.
გონება გამოყოფს ადრენალინსა და სტეროიდებს. ეს ზრდის ენერგიისა და სისხლში შაქრის დონეს, იმატებს გულისცემა და კუნთებში სისხლის გაზრდილი ოდენობა მიედინება.
ამ დროს ადამიანები შემდეგ სიმპტომებს განიცდიან:
- გახშირებული გულისცემა;
- კანკალი;
- ოფლიანობა;
- გულისრევის შეგრძნება;
- სუნთქვის ინტერვალების შემოკლება და უჰაერობა;
- თავბრუსხვევა;
- კუნთების დაძაბულობა;
- გაქცევის ფიზიკური სურვილი.
რა იწვევს გლოსოფობიას?
"გაქცევის ან ბრძოლის" რეაქცია კარგად "მუშაობდა" მაშინ, როდესაც ადამიანები საშიშ ცხოველებს ებრძოდნენ ან მათგან თავს გამოქვაბულებში დამალვით იცავდნენ. ეს რეაქცია შეხვედრების ოთახში ეფექტური აღარაა, თუმცა შიშების საფუძვლებში ჩაღრმავება, შესაძლოა, მის მართვაში დაგეხმაროთ.
ადამიანებს გლოსოფობიის დროს ეშინიათ გაკიცხვის, გაკრიტიკების, შერცხვენისა და უარყოფის. მათი შიშების საფუძველი შესაძლოა წარსულში იმალებოდეს — არც ისე კარგად ჩაბარებული გაკვეთილი კლასის წინაშე ან პრეზენტაციის მოუმზადებლად გაკეთება. ზოგჯერ სოციალური ფობიები გენეტიკურიცაა, თუმცა ამ მოსაზრების განმტკიცებას დამატებითი კვლევები სჭირდება.
აშშ-ის მენტალური ჯანმრთელობის ეროვნული ინსტიტუტის მერ ტვინზე ჩატარებულმა ტესტებმა აჩვენა, რომ სოციალური შფოთვის მქონე ადამიანები უარყოფით შეფასებაზე განსხვავებულად მოქმედებენ. მათ ინფორმაციის ემოციური გადამუშავება უჭირთ. შემოწმებამ აჩვენა, რომ გამღიზიანებელს ტვინის ის უბანი პასუხობს, რომელიც თვითშეფასებაზეა პასუხისმგებელი. ეს რეაქცია არ აღენიშნებოდათ იმ ადამიანებს, რომლებსაც ეს აშლილობა არ ახასიათებთ.
როგორ მკურნალობენ გლოსოფობიას
საჯაროდ სიტყვით გამოსვლის შიშების დაძლევაში ადამიანებს ნევროლოგები, ფსიქოკონსულტანტები და ფსიქოთერაპევტები ეხმარებიან. ისინი ინდივიდუალურ მკურნალობის გეგმას ადგენენ. მასში შედის:
ფსიქოთერაპია
უამრავ ადამიანს გლოსოფობიის დაძლევაში კოგნიტიურ-ბიჰევიორისტული თერაპია ეხმარება, რა დროსაც ისინი შფოთვის წყაროს პოულობენ. ამ დროს შესაძლოა აღმოაჩინონ, რომ მათ ლაპარაკის პრობლემა სულ არ აწუხებთ და მიზეზი აუდიტორიისგან დამცინავი დამოკიდებულების მიღების შიშია, რადგან მსგავსი გამოცდილება ბავშვობაში აქვთ.
შიშებისა და ნეგატიური ფიქრების "გადამუშავება" მისგან გათავისუფლებაში ეხმარებათ. თერაპევტი ასევე ასწავლის ამ აზრებისთვის ფორმის ცვლილების გზებს.
მაგალითად:
- იმის ნაცვლად, რომ იფიქრო "მე შეცდომების დაშვების უფლება არ მაქვს", დაუშვი ის ფაქტი, რომ ადამიანებს პრეზენტაციის დროს შეცდომები მოსდით. არა უშავს. ხშირად აუდიტორია მათ ვერც ამჩნევს;
- იმის ნაცვლად, რომ იფიქრო "ყველას არაკომპეტენტური ვეგონები", ფოკუსირდი მსმენელის კეთილგანწყობაზე. შეახსენე თავს, რომ მომზადებული ხარ. როცა შიშებს სახელებს დაარქმევ, ივარჯიშე პატარა, კეთილგანწყობილ ჯგუფებთან. შენი თავდაჯერებულობა უფრო დიდ ჯგუფებთანაც გაიზრდება.
მედიკამენტები
თუ თერაპია სიმპტომების მოხსნაში საკმარისი არ აღმოჩნდა, თერაპევტმა პაციენტი შესაძლოა, ფსიქიატრთან გადაამისამართოს, რომელიც შფოთვით აშლილობებთან გასამკლავებლად მედიკამენტებს გამოუწერს. სხვადასხვა პრეპარატი სხვადასხვა სიმპტომისთვისაა განკუთვნილი — გულის დაავადებებისთვის, სისხლის მაღალი წნევისთვის და ა.შ.
ანტიდეპრესანტები დეპრესიის მკურნალობისას ინიშნება, თუმცა, მათ ზოგჯერ სოციალური შფოთვისგან გასათავისუფლებლადაც იყენებენ.
გლოსოფობიის დაძლევის სხვა სტრატეგიები
- მეტყველების გაკვეთილები ან ვორქშოპები საჯარო გამოსვლებზე;
- პრეზენტაციის კარგად მომზადება — ეს ის შემთხვევაა, როცა მხოლოდ შინაარსის დამახსოვრება საკმარისი არაა;
- შესავლისთვის განსაკუთრებული ყურადღების დათმობა — ამის შემდეგ კი მნიშვნელოვანი დეტალების გამოყოფა, ჩამოწერა და თანმიმდევრობის დამახსოვრება;
- ვარჯიში საკუთარ თავთან — როცა იცი, რომ კარგად გამოგდის იმაზე ლაპარაკი, რითაც აუდიტორიის წინაშე უნდა წარდგე, თავდაჯერებულობა გემატება;
- გადაიღე შენი პრეზენტაცია — შესაძლოა შენიშნო დეტალები, რასაც სამომავლოდ შეცვლი, ან აღმოაჩინო, რომ ძალიან კარგი წარმდგენი ხარ;
- წინასწარ გათვალე სიტუაციები — მაგალითად, მოამზადე პასუხები კითხვებზე, რომლებიც შეიძლება პრეზენტაციის გარშემო დაგისვან;
- პრეზენტაციის წინ კოფეინი და საჭმელი არ მიიღო;
- საკუთარ თავს დრო მიეცი — ადგილზე მისვლისას, შეამოწმე როგორ მუშაობს ინტერნეტი, ლეპტოპი, პროექტორი, მიკროფონი და სივრცე შენთვის ახლობლური გახადე.
არ დაგავიწყდეს, რომ პრეზენტაციის დროს ადამიანების 40% ნერვიულობს, მათ შორის არიან ისინიც, ვინც შენს აუდიტორიაშია. ასე რომ, ვალდებული არ ხარ, შფოთვისთვის ბოდიში მოიხადო. გაიღიმე. სტრესი ნორმალურია და ის შეგიძლია ენერგიულობისთვის გამოიყენო.
რუბრიკის სპონსორია ექიმო. ექიმო არის აპლიკაცია, რომელიც სამედიცინო სერვისების მიღებას გიმარტივებთ. მისი გამოყენებით, შეძლებთ სახლში გამოიძახოთ ლაბორატორიული ანალიზები, დაჯავშნოთ ექიმთან ვიზიტი, რიგში დგომის გარეშე მიიღოთ სამედიცინო მომსახურება, მოძებნოთ მედიკამენტები და ელექტრონულად მიიღოთ კვლევებისა და მედიკამენტების დანიშნულებები, დიაგნოზები და სადაზღვევო მიმართვები.
-
გამოავლინეს დინოზავრის ახალი სახეობა, რომელიც ამ ცხოველთა ევოლუციის ისტორიას ცვლის გამოავლინეს დინოზავრის ახალი სახეობა, რომელიც ამ ცხოველთა ევოლუციის ისტორიას ცვლის
გადახედვა
-
"ოცნების" პარლამენტმა ზოგად და უმაღლეს განათლების შესახებ კანონში ცვლილებები III მოსმენით მიიღო "ოცნების" პარლამენტმა ზოგად და უმაღლეს განათლების შესახებ კანონში ცვლილებები III მოსმენით მიიღო
გადახედვა
-
მარსზე რობოტისა და ხელოვნური ინტელექტის პირველი ერთობლივი მისია შედგა მარსზე რობოტისა და ხელოვნური ინტელექტის პირველი ერთობლივი მისია შედგა
გადახედვა
-
ტექნიკური უნივერსიტეტი, "რუსთავი 2"-თან და "იმედთან" ერთად, POSTV-საც სთხოვს ბოდიშის მოხდას ტექნიკური უნივერსიტეტი, "რუსთავი 2"-თან და "იმედთან" ერთად, POSTV-საც სთხოვს ბოდიშის მოხდას
გადახედვა
-
POG: პოლიციელზე თავდასხმაში ბრალდებულ ჩოხატაურის საკრებულოს ყოფილ თავმჯდომარეს, დავით შარაშიძეს გირაო პატიმრობით შეეცვალა POG: პოლიციელზე თავდასხმაში ბრალდებულ ჩოხატაურის საკრებულოს ყოფილ თავმჯდომარეს, დავით შარაშიძეს გირაო პატიმრობით შეეცვალა
გადახედვა
-
ირაკლი კობახიძე: ჩამოყალიბდება ტექნიკურ მიმართულების ცალკე სკოლად, რომელსაც ექნება ავტონომიის მაღალი ხარისხი ირაკლი კობახიძე: ჩამოყალიბდება ტექნიკურ მიმართულების ცალკე სკოლად, რომელსაც ექნება ავტონომიის მაღალი ხარისხი
გადახედვა
-
"რატომ უნდა ვასწავლებინოთ ჭკუა სხვებს და რატომ არ უნდა მივუთითოთ სხვებს იმ ხარვეზებზე, რომლებიც მათ ქვეყნებში არის?!" — შალვა პაპუაშვილი შვედეთზე "რატომ უნდა ვასწავლებინოთ ჭკუა სხვებს და რატომ არ უნდა მივუთითოთ სხვებს იმ ხარვეზებზე, რომლებიც მათ ქვეყნებში არის?!" — შალვა პაპუაშვილი შვედეთზე
გადახედვა
-
ტაილანდში ტურისტებს ქელეხი რესტორანი ეგონათ, ჭირისუფლები კი მაინც გაუმასპინძლდნენ (ვიდეო) ტაილანდში ტურისტებს ქელეხი რესტორანი ეგონათ, ჭირისუფლები კი მაინც გაუმასპინძლდნენ (ვიდეო)
-
POG: რუსეთიდან საქართველოში ინტერპოლის წითელი ცირკულარით ძებნილი გ.პ.-ს ექსტრადირება მოხდა POG: რუსეთიდან საქართველოში ინტერპოლის წითელი ცირკულარით ძებნილი გ.პ.-ს ექსტრადირება მოხდა
გადახედვა
-
"არცთუ ისე აღმაშფოთებელი იყო", — ჩაპელ როუნი გრემის ჩაცმულობის კრიტიკას პასუხობს "არცთუ ისე აღმაშფოთებელი იყო", — ჩაპელ როუნი გრემის ჩაცმულობის კრიტიკას პასუხობს
გადახედვა
-
პროკურატურა: ვაგონსარემონტო ქარხნის რამდენიმე მისამართზე ჩხრეკები ჩატარდა პროკურატურა: ვაგონსარემონტო ქარხნის რამდენიმე მისამართზე ჩხრეკები ჩატარდა
გადახედვა
-
კინოდაჯილდოება — ელისო 2026 ნამუშევრების მიღებას იწყებს კინოდაჯილდოება — ელისო 2026 ნამუშევრების მიღებას იწყებს
-
ეს პარლამენტარი საკუთარი ხალხის დაცვას ტყუილისა და შვედეთის შეურაცხყოფას ამჯობინებს — შვედი დეპუტატი ირაკლი კირცხალიას ეს პარლამენტარი საკუთარი ხალხის დაცვას ტყუილისა და შვედეთის შეურაცხყოფას ამჯობინებს — შვედი დეპუტატი ირაკლი კირცხალიას
გადახედვა
-
საფრანგეთში სოციალურ ქსელ X-ის ოფისები გაჩხრიკეს — დაკითხვაზე ილონ მასკიც დაიბარეს საფრანგეთში სოციალურ ქსელ X-ის ოფისები გაჩხრიკეს — დაკითხვაზე ილონ მასკიც დაიბარეს
გადახედვა
-
საქართველოს ბანკის YouTube პროექტ Creator-ის გამარჯვებული ვერიკო ბაზალი გახდა საქართველოს ბანკის YouTube პროექტ Creator-ის გამარჯვებული ვერიკო ბაზალი გახდა
-
სავალდებულო ფორმები, მობილურების აკრძალვა, ნებაყოფლობითი XII კლასი — "ოცნების" პარლამენტმა "ზოგადი განათლების" კანონში ცვლილებები I მოსმენით მიიღო სავალდებულო ფორმები, მობილურების აკრძალვა, ნებაყოფლობითი XII კლასი — "ოცნების" პარლამენტმა "ზოგადი განათლების" კანონში ცვლილებები I მოსმენით მიიღო
გადახედვა
-
შალვა პაპუაშვილი: უნდა ვიფიქროთ, როგორ შეიძლება ექსტრემისტული გამოვლინებების მოწესრიგება შალვა პაპუაშვილი: უნდა ვიფიქროთ, როგორ შეიძლება ექსტრემისტული გამოვლინებების მოწესრიგება
გადახედვა
-
ორსულობისას ნედლი რძის მოხმარებას ახალშობილის გარდაცვალება მოჰყვა ორსულობისას ნედლი რძის მოხმარებას ახალშობილის გარდაცვალება მოჰყვა
გადახედვა
-
ბაზისბანკის მხარდაჭერით ახალი საცხოვრებელი კომპლექსი — კოხტა უბანი შენდება ბაზისბანკის მხარდაჭერით ახალი საცხოვრებელი კომპლექსი — კოხტა უბანი შენდება
-
შალვა პაპუაშვილის თქმით, საქართველო აშშ-თან პოლიტიკურ ურთიერთობასთან დაკავშირებით კვლავ მოლოდინის რეჟიმშია შალვა პაპუაშვილის თქმით, საქართველო აშშ-თან პოლიტიკურ ურთიერთობასთან დაკავშირებით კვლავ მოლოდინის რეჟიმშია
გადახედვა
-
ბორჯღალოსნები 2026 წელს რაგბი ევროპის ჩემპიონატით იწყებენ ბორჯღალოსნები 2026 წელს რაგბი ევროპის ჩემპიონატით იწყებენ
კომენტარები