თაგვებზე გამოცდილი წამლები ადამიანებზე, ხშირ შემთხვევაში, არ მოქმედებს
ფოტო: Sam Rowe
თაგვებზე ჩატარებული ცდებით გამოგონილი ახალი წამლები, ხშირად, ადამიანებზე არ ამართლებს. თუმცა მთავარი იმედგაცრუება ეს არ არის. უმთავრესი პრობლემა ისაა, რომ ამგვარი ექსპერიმენტის ჩაფლავების შემდეგ, ახალი წამლის გამოგონებაა საჭირო, რაც ხარჯებს კატასტროფულად ზრდის.
მეცნიერები ამბობენ, რომ ექსპერიმენტების ჩაფლავების ერთ-ერთი მთავარი მიზეზი, წამლების თაგვებზე, ვირთხებსა და სხვა ცხოველებზე ტესტირებაა. მათზე დაკვირვებით მიღებული შედეგი ხშირად დიდ იმედს იძლევა, თუმცა რეალობა სხვაგვარი აღმოჩნდება ხოლმე.
მეცნიერების ნაწილი ცხოველებზე ჩასატარებელი ექსპერიმენტების ახალ მეთოდზე ფიქრობენ, რათა მომავალში მსგავსი იმედგაცრუებები აირიდონ და უფრო ეფექტური შედეგები მიიღონ.
დაახლოებით საუკუნის წინ, როდესაც მეცნიერებმა პირველად დაიწყეს ცხოველებზე ექსპერიმენტების ჩატარება, მიზანი ამ ცხოველების შესწავლა იყო და არა მათზე წამლების ან ადამიანების სამკურნალო მეთოდების გამოცდა.
„როგორც კი ეს პროცესი დაიძრა, ადამიანები ვეღარ აღიქვამდნენ ცხოველებს, როგორც სპეციფიკურ არსებებს და დროთა განმავლობაში უფრო და უფრო პროტოტიპულ ძუძუმწოვრებად მოიაზრებდნენ,“ - ამბობს ემორის უნივერსიტეტის მკვლევარი ტოდ პრეუსი.
არიან თუ არა ვირთხები უნივერსალური ძუძუმწოვრები? - ამ კითხვაზე პრეუსი გადაჭრით პასუხობს, რომ არა. მაგრამ არსებული არასწორი წარმოდგენა გახდა საფუძველი იმისა, რომ თავის დროზე მღრღნელების მეცნიერებისთვის მიყიდვა დაიწყეს.
"ამ საქმეში არ იყო მხოლოდ ფინანსური დაინტერესება. გამყიდველებს მართლა სჯეროდათ, რომ ამ ცხოველების დახმარებით შესაძლებელი იყო თითქმის ყველაფრის გამოკვლევა. მათი აზრით, მღრღნელებზე ჩატარებული ექსპერიმენტებით ადამიანის სხეულის ნებისმიერი ნაწილის მახასიათებლების შესწავლა და სხვადასხვა დაავადებების განკურნება იყო შესაძლებელი", - ამბობს ემორის უნივერსიტეტის მკვლევარი.
ჰაცელტონის ლაბორატორიის ვირთხების საცავი, 1967 წ; ვაშინგტონი
ფოტო: Fox Photos/Getty Images
ეს საკმაოდ სახიფათო და სარისკო ვარაუდი გახლდათ. მღრღნელები და ადამიანები საუკუნეების განმავლობაში დამოუკიდებლად განიცდიდნენ ევოლუციას. ადამიანებსა და მღრღნელებს თავისი უნიკალური თვისებები გამოუმუშავდათ და ისინი ერთმანეთისგან განსხვავდებიან.
რა გასაკვირია, რომ თაგვებზე წარმატებით გამოცდილი წამლები ხშირ შემთხვევაში ადამიანებზე არ მოქმედებს?
მიუხედავად ამისა, უამრავი რესურსი იხარჯება ცხოველების, როგორც ადამიანის შემცვლელების შენახვაში. დღევანდელი სამეცნიერო საზოგადოება სწორედ თაგვებზე, ვირთხებსა და სხვა ლაბორატორიული ცხოველებზეა დამოკიდებული.
პრეუსი ამბობს, რომ მეცნიერებამ უნდა შეწყვიტოს მღრღნელების ადამიანებთან გაიგივება. მისი აზრით, უმჯობესი იქნება თუ ძირითადი კონცენტრაცია მიმართული იქნება თავად ამ ცხოველების შესწავლაზე. ამ გზით, მეცნიერებს მაინც შეეძლებათ ბიოლოგიისა და დაავადებების შესახებ აღმოჩენების გაკეთება. მაგალითად, პრეუსის აზრით, მეცნიერებმა უნდა იკვლიონ თუ როგორ განსხვავდებიან მღრღნელები ადამიანებისგან ან რა საერთო აქვთ მათ.
ამგვარად, მეცნიერები უფრო მეტს გაიგებენ ბიოლოგიის შესახებ და თავს დააღწევენ გავრცელებულ მიდგომას, რომ რაც მუშაობს მღრღნელებზე, ის აუცილებლად იმუშავებს ადამიანებზეც.
-
ირაკლი კუპრაძე თანაგუნდელებთან ერთად გურიასა და აჭარაში ადგილობრივ მოსახლეობას შეხვდა ირაკლი კუპრაძე თანაგუნდელებთან ერთად გურიასა და აჭარაში ადგილობრივ მოსახლეობას შეხვდა
გადახედვა
-
Meta-მ 8000 თანამშრომელი გაათავისუფლა Meta-მ 8000 თანამშრომელი გაათავისუფლა
გადახედვა
-
სალომე ზურაბიშვილი: არანაირი ბოიკოტი აღარ შეიძლება, ეს იქნება წინააღმდეგობა დღევანდელ რეჟიმთან, რომელსაც დაერქმევა არჩევნები სალომე ზურაბიშვილი: არანაირი ბოიკოტი აღარ შეიძლება, ეს იქნება წინააღმდეგობა დღევანდელ რეჟიმთან, რომელსაც დაერქმევა არჩევნები
გადახედვა
-
განსაკუთრებული შესაძლებლობა მხოლოდ თიბისის მომხმარებლებისთვის განსაკუთრებული შესაძლებლობა მხოლოდ თიბისის მომხმარებლებისთვის
-
Kingdom Come-ის სტუდია ბეჭდების მბრძანებლის როლურ თამაშს ამზადებს Kingdom Come-ის სტუდია ბეჭდების მბრძანებლის როლურ თამაშს ამზადებს
გადახედვა
-
რატომ ღირს დიუშენის დაავადების მედიკამენტები ძვირი და გვაქვს, თუ არა "ფარმაცევტულ მაფიასთან" საქმე — მკვლევარი ზაალ კოკაია რატომ ღირს დიუშენის დაავადების მედიკამენტები ძვირი და გვაქვს, თუ არა "ფარმაცევტულ მაფიასთან" საქმე — მკვლევარი ზაალ კოკაია
გადახედვა
-
თეგეტამ Datamind-თან პარტნიორობით მონაცემთა მართვის სისტემა გარდაქმნა თეგეტამ Datamind-თან პარტნიორობით მონაცემთა მართვის სისტემა გარდაქმნა
-
ამ ადამიანს აუხსნას ვინმემ, რომ საქართველო არ აპირებს დაადგეს არც უკრაინის და არც მოლდოვის მიერ არჩეულ, EU-სკენ მიმავალ გზას — შალვა პაპუაშვილი პეტერ ფიშერს ამ ადამიანს აუხსნას ვინმემ, რომ საქართველო არ აპირებს დაადგეს არც უკრაინის და არც მოლდოვის მიერ არჩეულ, EU-სკენ მიმავალ გზას — შალვა პაპუაშვილი პეტერ ფიშერს
გადახედვა
-
რადიოსადგურმა, რომელმაც შეცდომით ჩარლზ III-ის გარდაცვალება გამოაცხადა, ბოდიში მოიხადა რადიოსადგურმა, რომელმაც შეცდომით ჩარლზ III-ის გარდაცვალება გამოაცხადა, ბოდიში მოიხადა
გადახედვა
-
მიხეილ სააკაშვილი: დანია არის თითქმის იდეალური ქვეყანა და ამ ზღაპრულ ქვეყანას გამოუჩნდა ახალი მრისხანე კრიტიკოსი — ივანიშვილის გაჩეჩილი თოჯინა მიხეილ სააკაშვილი: დანია არის თითქმის იდეალური ქვეყანა და ამ ზღაპრულ ქვეყანას გამოუჩნდა ახალი მრისხანე კრიტიკოსი — ივანიშვილის გაჩეჩილი თოჯინა
გადახედვა
-
კანის კინოფესტივალი დასასრულს უახლოვდება — ნახეთ წითელი ხალიჩის გამორჩეული ლუქები კანის კინოფესტივალი დასასრულს უახლოვდება — ნახეთ წითელი ხალიჩის გამორჩეული ლუქები
გადახედვა
-
აშშ-მა კუბის ყოფილ პრეზიდენტს, რაულ კასტროს, მკვლელობის ბრალდება წაუყენა აშშ-მა კუბის ყოფილ პრეზიდენტს, რაულ კასტროს, მკვლელობის ბრალდება წაუყენა
გადახედვა
-
ფრიდრიხ მერცი უკრაინისთვის EU-ის "ასოცირებული წევრის" სტატუსის მინიჭების ინიციატივით გამოდის ფრიდრიხ მერცი უკრაინისთვის EU-ის "ასოცირებული წევრის" სტატუსის მინიჭების ინიციატივით გამოდის
გადახედვა
-
ირაკლი კობახიძე: იყო საკითხი, რაშიც სახელმწიფოს დაახლოებით 30 მილიონი აქვს დახარჯული, რაც ხელშესახებ შედეგს არ იძლევა ირაკლი კობახიძე: იყო საკითხი, რაშიც სახელმწიფოს დაახლოებით 30 მილიონი აქვს დახარჯული, რაც ხელშესახებ შედეგს არ იძლევა
გადახედვა
-
PLUS-ის დაბადების დღისთვის მზადება დაიწყო — იშოპინგეთ Extra-ზე და დააგროვეთ მეტი PLUS და MR ქულები PLUS-ის დაბადების დღისთვის მზადება დაიწყო — იშოპინგეთ Extra-ზე და დააგროვეთ მეტი PLUS და MR ქულები
-
სალომე ზურაბიშვილი: არ უნდა გავჩერდეთ და 26 მაისს ძალიან ბევრი ხალხი უნდა გამოვიდეს. მე გამოვალ სიტყვით, თუ არ გამოვალ სიტყვით, არავითარი მნიშვნელობა არ აქვს სალომე ზურაბიშვილი: არ უნდა გავჩერდეთ და 26 მაისს ძალიან ბევრი ხალხი უნდა გამოვიდეს. მე გამოვალ სიტყვით, თუ არ გამოვალ სიტყვით, არავითარი მნიშვნელობა არ აქვს
გადახედვა
-
რა ტიპის სახდელები ემუქრება პირს სიძულვილის ენის გამოყენებისთვის? — ალექსანდრე დარახველიძის განმარტება რა ტიპის სახდელები ემუქრება პირს სიძულვილის ენის გამოყენებისთვის? — ალექსანდრე დარახველიძის განმარტება
გადახედვა
-
"ყოველ ოთხშაბათს და პარასკევს აქ ჩავატარებთ აქციას" — კახა წიქარიშვილმა ივანიშვილის სახლთან ერთკაციანი აქცია გამართა "ყოველ ოთხშაბათს და პარასკევს აქ ჩავატარებთ აქციას" — კახა წიქარიშვილმა ივანიშვილის სახლთან ერთკაციანი აქცია გამართა
გადახედვა
-
ახალი მოხსენების თანახმად, მზისგან დამცავები შეიძლება მავნე ნივთიერებებს შეიცავდეს ახალი მოხსენების თანახმად, მზისგან დამცავები შეიძლება მავნე ნივთიერებებს შეიცავდეს
გადახედვა
-
განათლების სამინისტრომ სკოლის ფორმებისთვის ბაზრის კვლევა განმეორებით გამოაცხადა განათლების სამინისტრომ სკოლის ფორმებისთვის ბაზრის კვლევა განმეორებით გამოაცხადა
გადახედვა
-
სამშვილდე: აღმოაჩინე უძველესი ციხე-ქალაქი — მომთაბარე პოდკასტი #1 სამშვილდე: აღმოაჩინე უძველესი ციხე-ქალაქი — მომთაბარე პოდკასტი #1
კომენტარები