საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახურის ახალი სტანდარტის თანახმად, უმუშევრობის დონე გაიზარდა, ხოლო დასაქმების დონის მაჩვენებელი — შემცირდა.

საქსტატის ინფორმაციით, თუ 2019 წელს უმუშევრობის დონე 11,6 პროცენტი იყო, ახალი მეთოდოლოგიით, ეს მაჩვენებელი 17,6 პროცენტამდე გაიზარდა. გარდა ამისა, დასაქმების დონემ 2019 წელს 55,7 პროცენტიდან 42,7 პროცენტამდე დაიწია.

შესაბამისად, ცვლილებაა უმუშევრობის დონეში კვარტლების მიხედვით.

რა შეიცვალა მეთოდოლოგიაში?

საქსტატში აცხადებენ, რომ დღემდე მოქმედი დასაქმებისა და უმუშევრობის სტატისტიკის მეთოდოლოგიურ საფუძველს წარმოადგენდა შრომის საერთაშორისო ორგანიზაციის (ILO) მიერ შემოთავაზებული სახელმძღვანელო, რომელიც მიღებულია 1982 წელს, შრომის სტატისტიკოსთა მე-13 საერთაშორისო კონფერენციაზე. ხოლო ახალი სტანდარტი ILO-ს მიერ შემოთავაზებულ იქნა 2013 წელს, რომელიც ოფიციალურად ძალაში შევიდა 2018 წლის ოქტომბერში, შრომის სტატისტიკოსთა მე-20 საერთაშორისო კონფერენციაზე. საქართველოში ახალი სტანდარტის დანერგვისთვის მუშაობა 2019 წლიდან დაიწყო.

როგორც უწყებაში განმარტავენ, შრომის საერთაშორისო ორგანიზაციის ახალი სტანდარტის დანერგვა ითვალისწინებს თვითდასაქმებულთა გადაკვალიფიცირებას და სამუშაო ძალის დამატებითი ინდიკატორების გაანგარიშებას. კერძოდ, ახალი სტანდარტით თვითდასაქმებულად აღარ ითვლებიან საკუთარ ოჯახურ მეურნეობაში მომუშავე პირები, რომლებიც არ არიან ბაზარზე ორიენტირებულები და სასოფლო სამეურნეო პროდუქციას აწარმოებენ უმთავრესად (50%-ზე მეტი) საკუთარი მოხმარებისათვის. აღნიშნული სტატუსის მქონე პირები გადაკვალიფიცირდნენ ან უმუშევართა კატეგორიაში, ან მოსახლეობაში სამუშაო ძალის გარეთ, იმის მიხედვით, ეძებდნენ თუ არა სამუშაოს და მზად იყვნენ თუ არა სამუშაოს დასაწყებად.

ახალი სტანდარტით გამოწვეული ცვლილებები

ახალი სტანდარტით, ძველ სტანდარტთან შედარებით, უმუშევრობის დონე გაცილებით მაღალია სოფლის ტიპის დასახლებებში (დაახლოებით 3-ჯერ), ხოლო ქალაქის ტიპის დასახლებებში, როგორც საქსტატში ამბობენ, განსხვავება შედარებით უმნიშვნელოა.

ახალი სტანდარტის მიხედვით დასაქმების დონე 13-15 პროცენტული პუნქტით დაბალია ძველ სტანდარტთან შედარებით.

გარდა ამისა, შემცირდა თვითდასაქმებულთა წილი დასაქმებულთა საერთო რაოდენობაში (2019 წელს 49,7%-დან შემცირდა 30,7%-მდე).

როგორც საქსტატში აღნიშნავენ, შემცირდა ასევე მოსახლეობის ეკონომიკური აქტიურობის დონე, რაც დაკავშირებულია თვითდასაქმებულთა მნიშვნელოვანი ნაწილის გადაკვალიფიცირებასთან.