რასიზმის ასარიდებლად ოქსფორდის მუზეუმმა "დაჩიავებული თავები" გამოფენიდან აიღო
ფოტო: Pitt Rivers Museum
ოქსფორდის პიტ-რივერსის მუზეუმში რამდენიმე ცანცა — ე.წ. "დაჩიავებული თავები" — 80 წლის შემდეგ გამოფენიდან აიღეს. მართალია, ცანცები დამთვალიერებლებში ძალიან პოპულარული არტეფაქტები იყო, მაგრამ როდესაც 22 სექტემბერს მუზეუმი გაიხსნება, გაურკვეველი ვადით ისინი საჯაროდ ხილვისთვის ხელმისაწვდომი აღარ იქნება.
ცანცები ეკვადორისა და სამხრეთ ამერიკის ადგილობრივი მცხოვრებლების, შუარებისა და აჩუარების, შექმნილი იყო. შუარები და აჩუარები დახოცილი მტერი კაცების თავებს იღებდნენ და ინახავდნენ, რათა დაცემულ მოწინააღმდეგეთა სულებში არსებული ძალები მოეპოვებინათ.
1884 წლიდან 1936 წლამდე მუზეუმმა 12 ცანცა მოიპოვა. მათგან შვიდი ადამიანისაა (რომელთაგან მხოლოდ სამია მიჩნეული ავთენტურად, დანარჩენებზე კი ვარაუდობენ, რომ ისინი მორგიდან აღებული სხეულებისგან დამზადებული ყალბი ცანცებია), დანარჩენები კი — ზარმაცებისა და მაიმუნების.
ფოტო: Pitt Rivers Museum
მუზეუმის მთელ კატალოგს ეთიკური კვლევა ჩაუტარდა, რის შედეგადაც თავები გამოფენიდან მოხსნეს. მუზეუმის აუდიტორიის კვლევის მიხედვით, მნახველებისთვის თავები ხშირად სხვა კულტურების "ველურობისა" და "პრიმიტიულობის" მაჩვენებელი იყო, რაც სერიოზულ რასისტულ სტერეოტიპებს აძლიერებდა.
პრესრელიზში მუზეუმმა თავისი გადაწყვეტილება შემდეგნაირად ახსნა:
"მართალია, ზოგიერთი მნახველისთვის ისინი პოპულარული იყო, მაგრამ უმრავლესობას მუზეუმის მიერ ადამიანთა ნარჩენების ჩვენება რჩებოდა იმის დამოწმებად, რომ სხვა კულტურები 'ველური', 'პრიმიტიული' და 'შემზარავია', რის გამოც [ცანცების] გამოფენა არ შეესაბამებოდა მუზეუმის იმ ძირეულ ღირებულებას, რომ მნახველებს მისცემოდათ იმის საშუალება, უფრო ღრმად გაეაზრებინათ კაცობრიობის არსებობისა და შემეცნების გზები. ამის ნაცვლად ამან რასისტული სტერეოტიპები გააძლიერა".
არტეფაქტების მოშორებამდე შუარის წარმომადგენლებს გაესაუბრნენ და ჰკითხეს, თუ როგორ სურდათ მათ საკუთარი კულტურის მუზეუმში წარმოჩენა. შუარის ადგილობრივმა ლიდერებმა, მიგელ პუვაინჩირმა და ფელიპე ცენკუშმა, თქვეს: "არ გვინდა, ჩვენზე ისე იფიქრონ, თითქოს მუზეუმში გამოფენილი, წიგნში აღწერილი ან ფილმში გადაღებული მკვდარი ხალხი ვართ... ჩვენმა წინაპრებმა ეს წმინდა ობიექტები ისე გადმოგვცეს, რომ შესაძლო შედეგები ბოლომდე არ გაუაზრებიათ".
მუზეუმში მანამდე გამოფენილი ცანცების დაბრუნების თხოვნა არ შესულა. პიტ-რივერსის მუზეუმში ცანცების გამოფენიდან მოშორება ინსტიტუციის დეკოლონიზაციის პროცესის ნაწილია. მუზეუმის გახსნამდე გამოფენიდან ადამიანთა სხვა ნარჩენებიც მოაშორეს.
-
მარკო რუბიო: ჩვენ მკაფიოდ განვუმარტეთ [ქართულ მხარეს] რა პირობების შესრულებაა საჭირო აშშ-სთან ურთიერთობების გასაუმჯობესებლად. მარკო რუბიო: ჩვენ მკაფიოდ განვუმარტეთ [ქართულ მხარეს] რა პირობების შესრულებაა საჭირო აშშ-სთან ურთიერთობების გასაუმჯობესებლად.
გადახედვა
-
"ქართულმა ოცნებამ" BBC-ის საჩივრით მესამედ მიმართა "ქართულმა ოცნებამ" BBC-ის საჩივრით მესამედ მიმართა
გადახედვა
-
ბორხესის 85 წლის წინანდელი მოთხრობა ინტერნეტის პირქუშ მომავალს მოასწავებს ბორხესის 85 წლის წინანდელი მოთხრობა ინტერნეტის პირქუშ მომავალს მოასწავებს
გადახედვა
-
გიორგი კაკაურიძე: "პროდუქტების გაიაფებას რატომ ველოდებოდით, არ ვიცი" გიორგი კაკაურიძე: "პროდუქტების გაიაფებას რატომ ველოდებოდით, არ ვიცი"
გადახედვა
-
ლუკაშენკო სომხეთს აფრთხილებს, უკრაინის ბედი არ გაიზიაროს ლუკაშენკო სომხეთს აფრთხილებს, უკრაინის ბედი არ გაიზიაროს
გადახედვა
-
ფაშინიანი: მე გავათავისუფლე სომხეთი ყარაბაღის კონფლიქტისგან ფაშინიანი: მე გავათავისუფლე სომხეთი ყარაბაღის კონფლიქტისგან
გადახედვა
-
რატომ ამჯობინებს თითქმის ყველა ადამიანი მარჯვენა ხელს? მეცნიერების შესაძლო პასუხი რატომ ამჯობინებს თითქმის ყველა ადამიანი მარჯვენა ხელს? მეცნიერების შესაძლო პასუხი
გადახედვა
-
მარია ზახაროვა: ერევნის კურსი რუსეთის ინტერესების საწინააღმდეგო ქმედებებამდე მიგვიყვანს მარია ზახაროვა: ერევნის კურსი რუსეთის ინტერესების საწინააღმდეგო ქმედებებამდე მიგვიყვანს
გადახედვა
-
თიბისი კონცეპტი წარმოგიდგენთ შავი ზღვის რიგით მე-19 ჯაზფესტივალს თიბისი კონცეპტი წარმოგიდგენთ შავი ზღვის რიგით მე-19 ჯაზფესტივალს
-
ჰაკერებმა Meta-ს ჩატბოტი მოატყუეს და რამდენიმე ინსტაგრამ ანგარიში გატეხეს ჰაკერებმა Meta-ს ჩატბოტი მოატყუეს და რამდენიმე ინსტაგრამ ანგარიში გატეხეს
გადახედვა
-
შეიძინე აქციები და კრიპტო აქტივები საქართველოს ბანკში — მიიღე 1,000,000 PLUS ქულა საჩუქრად შეიძინე აქციები და კრიპტო აქტივები საქართველოს ბანკში — მიიღე 1,000,000 PLUS ქულა საჩუქრად
-
"შეხვედრა იმედისმომცემი იყო" — დიუშენით დაავადებული ბავშვების მშობლები ირაკლი კობახიძეს შეხვდნენ "შეხვედრა იმედისმომცემი იყო" — დიუშენით დაავადებული ბავშვების მშობლები ირაკლი კობახიძეს შეხვდნენ
გადახედვა
-
მიხეილ სარჯველაძე: ვართ განწყობილი, რომ რაც შეიძლება სწრაფად და რაც შეიძლება ეფექტიანად მოინახოს გადაწყვეტილებები მიხეილ სარჯველაძე: ვართ განწყობილი, რომ რაც შეიძლება სწრაფად და რაც შეიძლება ეფექტიანად მოინახოს გადაწყვეტილებები
გადახედვა
-
ახალმა პრეპარატმა პანკრეასის სიმსივნის მქონე პაციენტთა გადარჩენის პერიოდი გააორმაგა ახალმა პრეპარატმა პანკრეასის სიმსივნის მქონე პაციენტთა გადარჩენის პერიოდი გააორმაგა
გადახედვა
-
ყველა დროის 100 საუკეთესო რომანი — ნახეთ The Guardian-ის სრული სია ყველა დროის 100 საუკეთესო რომანი — ნახეთ The Guardian-ის სრული სია
გადახედვა
-
მარკო რუბიო: TRIPP-ის შეთანხმებას ნამდვილად აქვს პოტენციალი, სომხეთი რეგიონში ცენტრალურ სავაჭრო ცენტრად იქცეს მარკო რუბიო: TRIPP-ის შეთანხმებას ნამდვილად აქვს პოტენციალი, სომხეთი რეგიონში ცენტრალურ სავაჭრო ცენტრად იქცეს
გადახედვა
-
გაერო გვაფრთხილებს, რომ ეს ზაფხული განსაკუთრებულად ცხელი იქნება — ელ-ნინიო აქტიურდება გაერო გვაფრთხილებს, რომ ეს ზაფხული განსაკუთრებულად ცხელი იქნება — ელ-ნინიო აქტიურდება
გადახედვა
-
"გიორგი ეწინააღმდეგება დღევანდელი ხელისუფლების იზოლაციონისტურ პოლიტიკას" — ჯაშუშობის ბრალდებით დაკავებული გიორგი უძილაურის ადვოკატი "გიორგი ეწინააღმდეგება დღევანდელი ხელისუფლების იზოლაციონისტურ პოლიტიკას" — ჯაშუშობის ბრალდებით დაკავებული გიორგი უძილაურის ადვოკატი
გადახედვა
-
დიუშენის კუნთოვანი დისტროფია — რა ვიცით მედიკამენტებზე, რომლებსაც მშობლები ითხოვენ დიუშენის კუნთოვანი დისტროფია — რა ვიცით მედიკამენტებზე, რომლებსაც მშობლები ითხოვენ
გადახედვა
-
TI: აღრიცხულია ელიტური კორუფციის 315 სავარაუდო შემთხვევა, სადაც "ოცნების" 257-ზე მეტი მოქმედი თუ ყოფილი თანამდებობის პირი ფიგურირებს TI: აღრიცხულია ელიტური კორუფციის 315 სავარაუდო შემთხვევა, სადაც "ოცნების" 257-ზე მეტი მოქმედი თუ ყოფილი თანამდებობის პირი ფიგურირებს
გადახედვა
-
საქართველოს ბანკის ნიკა გუჯეჯიანის სახელობის სტიპენდიაზე განაცხადების მიღება მიმდინარეობს — გაიცანი ჟიურის წევრები საქართველოს ბანკის ნიკა გუჯეჯიანის სახელობის სტიპენდიაზე განაცხადების მიღება მიმდინარეობს — გაიცანი ჟიურის წევრები
კომენტარები