რასიზმის ასარიდებლად ოქსფორდის მუზეუმმა "დაჩიავებული თავები" გამოფენიდან აიღო
ფოტო: Pitt Rivers Museum
ოქსფორდის პიტ-რივერსის მუზეუმში რამდენიმე ცანცა — ე.წ. "დაჩიავებული თავები" — 80 წლის შემდეგ გამოფენიდან აიღეს. მართალია, ცანცები დამთვალიერებლებში ძალიან პოპულარული არტეფაქტები იყო, მაგრამ როდესაც 22 სექტემბერს მუზეუმი გაიხსნება, გაურკვეველი ვადით ისინი საჯაროდ ხილვისთვის ხელმისაწვდომი აღარ იქნება.
ცანცები ეკვადორისა და სამხრეთ ამერიკის ადგილობრივი მცხოვრებლების, შუარებისა და აჩუარების, შექმნილი იყო. შუარები და აჩუარები დახოცილი მტერი კაცების თავებს იღებდნენ და ინახავდნენ, რათა დაცემულ მოწინააღმდეგეთა სულებში არსებული ძალები მოეპოვებინათ.
1884 წლიდან 1936 წლამდე მუზეუმმა 12 ცანცა მოიპოვა. მათგან შვიდი ადამიანისაა (რომელთაგან მხოლოდ სამია მიჩნეული ავთენტურად, დანარჩენებზე კი ვარაუდობენ, რომ ისინი მორგიდან აღებული სხეულებისგან დამზადებული ყალბი ცანცებია), დანარჩენები კი — ზარმაცებისა და მაიმუნების.
ფოტო: Pitt Rivers Museum
მუზეუმის მთელ კატალოგს ეთიკური კვლევა ჩაუტარდა, რის შედეგადაც თავები გამოფენიდან მოხსნეს. მუზეუმის აუდიტორიის კვლევის მიხედვით, მნახველებისთვის თავები ხშირად სხვა კულტურების "ველურობისა" და "პრიმიტიულობის" მაჩვენებელი იყო, რაც სერიოზულ რასისტულ სტერეოტიპებს აძლიერებდა.
პრესრელიზში მუზეუმმა თავისი გადაწყვეტილება შემდეგნაირად ახსნა:
"მართალია, ზოგიერთი მნახველისთვის ისინი პოპულარული იყო, მაგრამ უმრავლესობას მუზეუმის მიერ ადამიანთა ნარჩენების ჩვენება რჩებოდა იმის დამოწმებად, რომ სხვა კულტურები 'ველური', 'პრიმიტიული' და 'შემზარავია', რის გამოც [ცანცების] გამოფენა არ შეესაბამებოდა მუზეუმის იმ ძირეულ ღირებულებას, რომ მნახველებს მისცემოდათ იმის საშუალება, უფრო ღრმად გაეაზრებინათ კაცობრიობის არსებობისა და შემეცნების გზები. ამის ნაცვლად ამან რასისტული სტერეოტიპები გააძლიერა".
არტეფაქტების მოშორებამდე შუარის წარმომადგენლებს გაესაუბრნენ და ჰკითხეს, თუ როგორ სურდათ მათ საკუთარი კულტურის მუზეუმში წარმოჩენა. შუარის ადგილობრივმა ლიდერებმა, მიგელ პუვაინჩირმა და ფელიპე ცენკუშმა, თქვეს: "არ გვინდა, ჩვენზე ისე იფიქრონ, თითქოს მუზეუმში გამოფენილი, წიგნში აღწერილი ან ფილმში გადაღებული მკვდარი ხალხი ვართ... ჩვენმა წინაპრებმა ეს წმინდა ობიექტები ისე გადმოგვცეს, რომ შესაძლო შედეგები ბოლომდე არ გაუაზრებიათ".
მუზეუმში მანამდე გამოფენილი ცანცების დაბრუნების თხოვნა არ შესულა. პიტ-რივერსის მუზეუმში ცანცების გამოფენიდან მოშორება ინსტიტუციის დეკოლონიზაციის პროცესის ნაწილია. მუზეუმის გახსნამდე გამოფენიდან ადამიანთა სხვა ნარჩენებიც მოაშორეს.
-
ლონდონის სამეფო ოპერის თეატრმა კირ სტარმერს პაატა ბურჭულაძის საქმეში ჩარევისკენ მოუწოდა ლონდონის სამეფო ოპერის თეატრმა კირ სტარმერს პაატა ბურჭულაძის საქმეში ჩარევისკენ მოუწოდა
გადახედვა
-
მერაბ შარიქაძეს, დოპინგ-ტესტირების გაყალბების საქმეზე, 11-წლიანი დისკვალიფიკაცია მიესაჯა მერაბ შარიქაძეს, დოპინგ-ტესტირების გაყალბების საქმეზე, 11-წლიანი დისკვალიფიკაცია მიესაჯა
გადახედვა
-
ევროკავშირის წარმომადგენლობა საქართველოში საქართველოს ახალი კათოლიკოს-პატრიარქის არჩევას ულოცავს ევროკავშირის წარმომადგენლობა საქართველოში საქართველოს ახალი კათოლიკოს-პატრიარქის არჩევას ულოცავს
გადახედვა
-
"დოჟდის" მთავარ რედაქტორს მოსკოვის სასამართლომ დაუსწრებლად 8-წლიანი პატიმრობა მიუსაჯა "დოჟდის" მთავარ რედაქტორს მოსკოვის სასამართლომ დაუსწრებლად 8-წლიანი პატიმრობა მიუსაჯა
გადახედვა
-
"საჭიროა ფართოდ გავუღოთ ეკლესიის კარი ყველას, მხოლოდ ტაძრის ამბიონთან ნუ დავუცდით მოყვასის მოსვლას" — რა თქვა კათოლიკოს-პატრიარქმა თავის სიტყვაში? "საჭიროა ფართოდ გავუღოთ ეკლესიის კარი ყველას, მხოლოდ ტაძრის ამბიონთან ნუ დავუცდით მოყვასის მოსვლას" — რა თქვა კათოლიკოს-პატრიარქმა თავის სიტყვაში?
გადახედვა
-
შალვა პაპუაშვილი: პეტერ ფიშერი გადის პენსიაში, რაც კარგია, რადგან ვეღარ დააზიანებს ვერც ერთ სხვა ერს შალვა პაპუაშვილი: პეტერ ფიშერი გადის პენსიაში, რაც კარგია, რადგან ვეღარ დააზიანებს ვერც ერთ სხვა ერს
გადახედვა
-
1 004 798 ლარის თაღლითურად დაუფლების ფაქტზე ერთ პირს ბრალდება წარუდგინეს 1 004 798 ლარის თაღლითურად დაუფლების ფაქტზე ერთ პირს ბრალდება წარუდგინეს
გადახედვა
-
საკრუიზო გემზე დარჩენილი მგზავრების ევაკუაცია დასრულდა — WHO ჰანტავირუსის ახალ შემთხვევებს არ გამორიცხავს საკრუიზო გემზე დარჩენილი მგზავრების ევაკუაცია დასრულდა — WHO ჰანტავირუსის ახალ შემთხვევებს არ გამორიცხავს
გადახედვა
-
ნიკა გვარამია: მივმართოთ საფრანგეთის პროკურატურას ბიძინა ივანიშვილის საერთაშორისო კონვენციური დანაშაულების ჩადენისთვის პასუხისგებაში მისაცემად ნიკა გვარამია: მივმართოთ საფრანგეთის პროკურატურას ბიძინა ივანიშვილის საერთაშორისო კონვენციური დანაშაულების ჩადენისთვის პასუხისგებაში მისაცემად
გადახედვა
-
"დარწმუნებული ვარ, რომ ჩვენი ეკლესია გააგრძელებს იმ როლის შესრულებას, რომელიც მას ისტორიულად აკისრია" — ბადრი ჯაფარიძე შიო III-ს აღსაყდრების დღეს ულოცავს "დარწმუნებული ვარ, რომ ჩვენი ეკლესია გააგრძელებს იმ როლის შესრულებას, რომელიც მას ისტორიულად აკისრია" — ბადრი ჯაფარიძე შიო III-ს აღსაყდრების დღეს ულოცავს
გადახედვა
-
შალვა პაპუაშვილი: პოლიტპატიმრების შეწყალებას წინ უძღვის სინანული, ეს არის ერის კანონიც და ეკლესიის კანონიც შალვა პაპუაშვილი: პოლიტპატიმრების შეწყალებას წინ უძღვის სინანული, ეს არის ერის კანონიც და ეკლესიის კანონიც
გადახედვა
-
გრიგოლ გეგელია: თუ ეს რეჟიმი გაათავისუფლებს პოლიტპატიმრებს, ჩვენ დაინტერესებული ვართ, ვაწარმოოთ დიალოგი ახალი არჩევნების დანიშვნაზე გრიგოლ გეგელია: თუ ეს რეჟიმი გაათავისუფლებს პოლიტპატიმრებს, ჩვენ დაინტერესებული ვართ, ვაწარმოოთ დიალოგი ახალი არჩევნების დანიშვნაზე
გადახედვა
-
კარდინალი კურტ კოხი შიო III-ს საქართველოს მართლმადიდებელი ეკლესიის პატრიარქად არჩევას ულოცავს კარდინალი კურტ კოხი შიო III-ს საქართველოს მართლმადიდებელი ეკლესიის პატრიარქად არჩევას ულოცავს
გადახედვა
-
რა თქვეს სვეტიცხოველში მისულმა სასულიერო პირებმა და პოლიტიკოსებმა პატიმრების შეწყალებაზე? რა თქვეს სვეტიცხოველში მისულმა სასულიერო პირებმა და პოლიტიკოსებმა პატიმრების შეწყალებაზე?
გადახედვა
-
ამერიკის საელჩო საქართველოს ახალი კათოლიკოს-პატრიარქის არჩევას ულოცავს ამერიკის საელჩო საქართველოს ახალი კათოლიკოს-პატრიარქის არჩევას ულოცავს
გადახედვა
-
შსს: დააკავეს პირი, რომელმაც ფოთის რკინიგზის მატარებლიდან 3 000-მდე ლიტრი საწვავი მოიპარა შსს: დააკავეს პირი, რომელმაც ფოთის რკინიგზის მატარებლიდან 3 000-მდე ლიტრი საწვავი მოიპარა
გადახედვა
-
ომბუდსმენი: მომხრე ვარ ყველა იმ მექანიზმის, რაც ხელს უწყობს ადამიანებმა ვადაზე ადრე დატოვონ საპყრობილე ომბუდსმენი: მომხრე ვარ ყველა იმ მექანიზმის, რაც ხელს უწყობს ადამიანებმა ვადაზე ადრე დატოვონ საპყრობილე
გადახედვა
-
ერიკ ტრამპი: ტრამპ თაუერი მალევე იქცევა ღირსშესანიშნაობად, როგორც ყველაზე მაღალი შენობა საქართველოში ერიკ ტრამპი: ტრამპ თაუერი მალევე იქცევა ღირსშესანიშნაობად, როგორც ყველაზე მაღალი შენობა საქართველოში
გადახედვა
-
Atlantic Council: ტრამპის ადმინისტრაცია პოლიტპატიმრების გათავისუფლების სანაცვლოდ აზერბაიჯანს იარაღის მიყიდვას სთავაზობს Atlantic Council: ტრამპის ადმინისტრაცია პოლიტპატიმრების გათავისუფლების სანაცვლოდ აზერბაიჯანს იარაღის მიყიდვას სთავაზობს
გადახედვა
-
შვეიცარიის საელჩო საქართველოს ახალი კათოლიკოს-პატრიარქის არჩევას ულოცავს შვეიცარიის საელჩო საქართველოს ახალი კათოლიკოს-პატრიარქის არჩევას ულოცავს
გადახედვა
-
ბრიტანეთმა რუსეთს ახალი სანქციები დაუწესა ბრიტანეთმა რუსეთს ახალი სანქციები დაუწესა
გადახედვა
კომენტარები