კვლევა გაეროს ფონდსა და საქსტატს ეკუთვნით.

რატომ არის მნიშვნელოვანი: კვლევის მიზანი საქართველოში მცხოვრები ბავშვების კეთილდღეობის რამდენიმე საკვანძო ასპექტის გაზომვა იყო, რომელთა შორისაა განათლების, ჯანდაცვის სერვისებისა და სოციალური დახმარების ხელმისაწდვომობა.

• ასევე, სასკოლო კვება, უსაფრთხოება სახლში, მატერიალური და სოციალური დანაკლისი, ფუნქციური სირთულეები და შეზღუდულ შესაძლებლობასთან ასოცირებული სტიგმა.
• "ბავშვის მატერიალური და სოციალური დანაკლისის ინდექსი" — საზომი, რომელიც ევროკავშირის ქვეყნებში საყოველთაოდაა მიღებული, ბავშვის ზრდა-განვითარებისთვის აუცილებელ 16 საჭიროებას იკვლევს.
• ითვლება, რომ ბავშვს აქვს დანაკლისი, თუ ფინანსური პრობლემების გამო ოჯახი ვერ ახერხებს ბავშვის უზრუნველყოფას 16-დან სულ მცირე, 3 საჭიროებით.

დეტალები: კვლევის თანახმად, მიუხედავად იმისა, რომ მთავრობამ ბოლო წლებში გაზარდა ფულადი დახმარების ოდენობა, მატერიალური და სოციალური დანაკლისის მქონდე ბავშვების თითქმის ნახევარი (47%) არ იღებს დახმარებებს პროგრამიდან.

• როგორც აღნიშნავენ, სავარაუდოდ, ამის მიზეზი ისაა, რომ მათი ოჯახები ბავშვის მიზნობრივი დახმარების პროგრამების კრიტერიუმებს არ აკმაყოფილებენ.
• კვლევის თანახმად, სკოლამდელი ასაკის ბავშვები 28% არ დადის სკოლაში — მათგან 22% მშობლის არჩევანის საფუძველზე, ხოლო 6% ბარიერების გამო.
• ყველაზე გავრცელებულ ბარიერებად ზოგიერთ სოფელში სკოლამდელი დაწესებულებების არარსებობა და ბავშვის მომლოდინეთა სიაში მოთავსებაა დასახელებული.
• ნათქვამია, რომ 2021-22 სასწავლო წელს 6-17 წლის ასაკის ბავშვების 98% ესწრებოდა სკოლაში, უნივერსიტეტში, ან იღებდა პროფესიულ განათლებას, ხოლო 2%-მდე განათლების სისტემის მიღმა იყო დარჩენილი.

გარდა ამისა, ვკითხულობთ, რომ კერძო მასწავლებლების მომსახურებას იყენებს 6-17 წლის ასაკის ბავშვების 19% და ამდენივეს სურს, მაგრამ ვერ ახერხებს.

• ამ მომსახურების მიღების ყველაზე გავრცელებული ბარიერი კი ფინანსების ნაკლებობაა.
• მნიშვნელოვან პრობლემად სახელდება საგანმანათლებლო მასალების ნაკლებობაც. როგორც ირკვევა, ბავშვების 45%-ს არ აქვს ერთი საგანმანათლებლო ნივთიც კი.
• კვლევის თანახმად, საგანმანათლებლო ნივთები, რომლებიც ყველაზე მეტად აკლიათ არის ლეპტოპები/კომპიუტერები, სახატავი მასალები, წიგნები და მუსიკალური ინსტრუმენტები.
• მნიშვნელოვანი გამოწვევაა სასკოლო პერიოდში კვებაც, რადგან, როგორც აღმოჩნდა, ბავშვების 27%-ს ყოველდღიურად იღებს სკოლაში საკვებს, ხოლო 35%-ზე მეტი არასდროს.
• ასევე, ბავშვების 12%-მა ვერ მიიღო საჭირო სამედიცინო მკურნალობა, ხოლო 5-მა საჭიო მედიკამენტები — ორივე შემთხვევაში ძირითადი ბარიერები ფინანსური იყო.

კვლევის თანახმად, ბავშვების 62%-ის მშობლებმა თქვეს, რომ იყენებენ ბავშვების აღზრდის მხოლოდ არაძალადობრივ მეთოდებს.

• ფსიქოლოგიური აგრესია, როგორიცაა ყვირილი და ბავშვისთვის დამამცირებელი სახელების წოდება ფიქსირდება ბავშვების 29%-ის შემთხვევაში, ხოლო 5%-ის შემთხვევაში ადგილი აქვს ფიზიკურ დასჯას.
• ამასთან, დადგინდა, რომ სოფლად მცხოვრებ ბავშვებში 7-ჯერ და მეტად მაღალია ალბათობა, არ მიუწვდებოდეთ ხელი სკოლამდელ განათლებაზე.
• დადგინდა, რომ ბავშვის კეთილდღეობის ყველა ასპექტში გამოვლენილ ყველაზე დიდი უთანასწორებები მატერიალური დანაკლისიდან მომდინარეობს.

კვლევა 2022 წლის ივლის-სექტემბერში ჩატარდა, რომლის მთავარი მიზანიც საქართველოში ბავშვთა კეთილდღეობის მრავალი განზომილების შესახებ მონაცემების შეგროვება იყო.

• გამოიკითხა 1 279 რესპონდენტი, რომლებმაც ინფორმაცია მიაწოდეს საკუთარ ოჯახში მცხოვრები ბავშვების (2 438) შესახებ.