ნეიროფსიქოლოგი ხოაკინ ფენიქსის ჯოკერს მკვლელის ფსიქოლოგიის შესასწავლად გამოიყენებს
ფოტო: WARNER BROS.
სამოცდახუთი წლის მეცნიერზე, ედრიენ რეინზე ვერავინ იტყოდა, რომ კომიქსის გმირების ფანია, მაგრამ რამდენიმე დღის წინ ის თავის დისშვილებთან ერთად თავისუფალი დროის გატარებისას კინოთეატრში ტოდ ფილიპსის გახმაურებული ფილმის, ჯოკერის ჩვენებაზე აღმოჩნდა.
ედრიენ რეინი ცნობილი ბრიტანელი ფსიქოლოგია, რომელიც ორმოც წელზე მეტია იმ ტიპის დამნაშავეების ფსიქოლოგიურ არქეტიპებს შეისწავლის, რომელთაც განსაკუთრებით მძიმე ძალადობრივი დანაშაულებები აქვთ ჩადენილი. ის ერთგვარი პიონერია ახალი დარგის - ნეიროკრიმინოლოგიის განვითარებაში, რომელიც დამნაშავეების ტვინის მდგომარეობისა და განვითარების შესწავლას ისახავს მიზნად, რათა დადგინდეს, თუ რა უბიძგებს მათ დანაშაულის ჩადენისაკენ.
კინოსეანსზე მყოფი სულაც არ ელოდა, რომ მისთვის რაღაც განსაკუთრებულად მნიშვნელოვანს იხილავდა, თუმცა, სრულიად მოულოდნელად, დიდ ეკრანზე ნანახმა ჯოკერის პერსონაჟმა მასზე წარუშლელი შთაბეჭდილება დატოვა. მისი განცხადებით, ფილმის სცენარი, რომელზეც ტოდ ფილიპსმა და სკოტ სილვერმა იმუშავეს, დეტალურად ასახავს იმ გზას, თუ როგორ შეიძლება უბიძგოს ძალადობისკენ ადამიანს გენეტიკური წინასწარგანწყობის, ბავშვობის ტრავმის, სოციალური მდგომარეობისა და მკურნალობის გარეშე დატოვებული მენტალური პრობლემის საერთო კომბინაციამ.
მიუხედავად იმისა, რომ პენსილვანიის უნივერსიტეტის პროფესორმა ისიც კი არ იცოდა, თუ როგორ წარმოითქმებოდა მსახიობ ხოაკინ ფენიქსის სახელი და გვარი, მისი აზრით, მსახიობმა შესანიშნავად გაართვა თავი დაკისრებულ დავალებას და თავისი გარეგნობით, უჩვეულო მიმიკებითა და მოულოდნელი ჟესტიკულაციით ზუსტად გამოხატა იმ ადამიანის მდგომარეობა, რომელიც ფსიქიკური პრობლემებით იტანჯება.
"ფილმი გასაოცრად თანმიმდევრულად ასახავს, თუ როგორ შეიძლება წარსულმა გამოცდილებამ და აწმყოში არსებულმა გარემოებებმა მკვლელობისკენ გიბიძგოს. 42 წლის განმავლობაში ვსწავლობდი სხვადასხვა სახის კრიმინალისა თუ ძალადობის გამომწვევ მიზეზებს და ამ ფილმის ყურებისას გაოცებული ვიყავი, თუ როგორ ემთხვეოდა ყველაფერი იმას, რაც მე წლების განმავლობაში შევისწავლე."
ჯოკერის მიმართ ედრიენ რეინის პროფესიული აღფრთოვანება იმდენად დიდია, რომ ის აპირებს მომავალ სემესტრში ფილმი თავისი სტუდენტების სასწავლო მასალებში შეიტანოს.
"ეს ფილმი შესანიშნავია საშუალებაა იმის გასაგებად, თუ როგორ შეიძლება გახდე მკვლელი. ჩემს ლექციებზე ხშირად ვსაუბრობ ყველამ იმ ფაქტორზე, თუ რამ შეიძლება განაპირობოს ეს, მაგრამ რეალური პიროვნების ისტორიაში იშვიათად თუ გადააწყდებით ყველა ფაქტორის კომბინაციას. ეს ფილმი კი სწორედ ამ ყველაფერს ერთად უყრის თავს და იდეალურად ასახავს მიზეზ-შედეგობრივ კავშირებს. ეს უბრალოდ წარმოუდგენელი აღმოჩენა გამოდგა ჩემთვის."
კრიმინოლოგიისა და ფსიქიატრიის პროფესორი იმასაც აღნიშნავს, რომ მენტალური ჯანმრთელობის მდგომარეობასთან ძალადობის საფრთხის დაკავშირებისას ფრთხილად უნდა ვიყოთ:
"ფსიქიკური პრობლემების მქონე ადამიანებს იარლიყი არ უნდა მივაკრათ, რომ, თითქოს, ისინი აუცილებლად საშიშები არიან. თუმცა, ისიც ვიცით, რომ ფსიქიკური დაავადება მნიშვნელოვან როლს თამაშობს ძალადობისკენ მიდრეკილებაში, რის გამოც დროულად უნდა ვუმკურნალოთ მას."
ედრიენ რეინისთვის ისიც მნიშვნელოვანი იყო, რომ ფილმში ხოაკინ ფენიქსის პერსონაჟი მთელი სიზუსტით ასახავდა იმ ფსიქიკურ მდგომარეობას, რომელსაც მეცნიერი რეაქტიულ აგრესიას უწოდებს:
"მენტალური ჯანმრთელობის პრობლემების მქონე ადამიანები მარტივად არ ხდებიან სერიული მკვლელები, რომლებიც ბანკის ძარცვას ან ადამიანების მკვლელობას გეგმავენ. არა, ისინი უბრალოდ იმპულსურად, ემოციურად რეაგირებენ და შესაბამისადაც მოქმედებენ. ფილმში კი ჯოკერი სწორედ ასეთი იყო."
როგორც მეცნიერი იხსენებს, ფილმის ნახვის შემდეგ კიდევ დიდხანს იყო გაოცებული იმით, თუ როგორ ზუსტად იყო ასახული ფილმში ფსიქოლოგიური პორტრეტი იმ ადამიანისა, რომელიც მკვლელად იქცა:
"არ მგონია, რომ ჯოკერს თავისუფალი ნება ჰქონდა, რომ ისე ეცხოვრა, როგორც სურდა. ის მოსიარულე ბომბი იყო, რომელიც აფეთქებას ელოდა და ასე მოხდა კიდეც, როცა მხრებზე ერთდროულად დააწვა ყოველდღიური სტრესი, ძალადობა და სამსახურის დაკარგვა. ასეთ დროს უბრალოდ აღარაფერი გაგაჩნია... სწორედ ამ ფაქტორებმა განაპირობა მისი ბედი, რადგან მოძალადედ არავინ იბადება."
-
სატურნის უდიდესი თანამგზავრის გამოქვაბულები შეიძლება "აერობოტებით" შეისწავლონ სატურნის უდიდესი თანამგზავრის გამოქვაბულები შეიძლება "აერობოტებით" შეისწავლონ
გადახედვა
-
ცნობილი COVID-ვაქცინების საწინააღმდეგო კვლევა დეზინფორმაციის გამო უკან გაიხმეს ცნობილი COVID-ვაქცინების საწინააღმდეგო კვლევა დეზინფორმაციის გამო უკან გაიხმეს
გადახედვა
-
სიცილიის მუზეუმიდან €80 მლნ-მდე შეფასებული რენესანსის ეპოქის 4 ნამუშევარი მოიპარეს სიცილიის მუზეუმიდან €80 მლნ-მდე შეფასებული რენესანსის ეპოქის 4 ნამუშევარი მოიპარეს
გადახედვა
-
სოფელ ტიბაანში ავტომობილი ოთხ ქვეითს დაეჯახა, ერთი ადგილზე გარდაიცვალა სოფელ ტიბაანში ავტომობილი ოთხ ქვეითს დაეჯახა, ერთი ადგილზე გარდაიცვალა
გადახედვა
-
ირმა ინაშვილი: ღარიბაშვილი ჩემი მეგობარია და მე მეგობრებზე უარს არასდროს ვამბობ, მე ვამხელ და ვებრძვი პირადად კობახიძეს ირმა ინაშვილი: ღარიბაშვილი ჩემი მეგობარია და მე მეგობრებზე უარს არასდროს ვამბობ, მე ვამხელ და ვებრძვი პირადად კობახიძეს
გადახედვა
-
ირაკლი ღარიბაშვილი: დღეიდან ჩემი და ჩემი ოჯახის უსაფრთხოებაზე სრული პასუხისმგებლობა ეკისრება ბიძინა ივანიშვილს და მთელ ხელისუფლებას! ირაკლი ღარიბაშვილი: დღეიდან ჩემი და ჩემი ოჯახის უსაფრთხოებაზე სრული პასუხისმგებლობა ეკისრება ბიძინა ივანიშვილს და მთელ ხელისუფლებას!
გადახედვა
-
კოალიცია "ძლიერი საქართველო-ლელო" ემიგრანტებისთვის საარჩევნო უფლების დასაბრუნებლად სამართლებრივ ბრძოლას იწყებს კოალიცია "ძლიერი საქართველო-ლელო" ემიგრანტებისთვის საარჩევნო უფლების დასაბრუნებლად სამართლებრივ ბრძოლას იწყებს
გადახედვა
-
თაღლითობის ბრალდებით "ქართული ოცნებიდან" გორის საკრებულოს ყოფილი წევრი და რაიონის ყოფილი გამგებელი იოსებ მუმლაძეა დაკავებული თაღლითობის ბრალდებით "ქართული ოცნებიდან" გორის საკრებულოს ყოფილი წევრი და რაიონის ყოფილი გამგებელი იოსებ მუმლაძეა დაკავებული
გადახედვა
-
გიორგი არველაძე: ბენზინი გალის იქით არ გასულა, თუ კიდევ იქნება მოთხოვნა, კიდევ შევიტანთ გიორგი არველაძე: ბენზინი გალის იქით არ გასულა, თუ კიდევ იქნება მოთხოვნა, კიდევ შევიტანთ
გადახედვა
-
ჩვენი გალაქტიკის ცენტრალურ შავ ხვრელთან ახლოს წყალი აღმოაჩინეს ჩვენი გალაქტიკის ცენტრალურ შავ ხვრელთან ახლოს წყალი აღმოაჩინეს
გადახედვა
-
SpaceX-მა მიყოლებით გაშვებული Falcon 9-ებით რეკორდი მოხსნა SpaceX-მა მიყოლებით გაშვებული Falcon 9-ებით რეკორდი მოხსნა
გადახედვა
-
პროკურორი: რომეო მიქაუტაძე აცხადებს, რომ სუს-ში მიდიოდა და თანხას გრიგოლ ლილუაშვილს გადასცემდა პროკურორი: რომეო მიქაუტაძე აცხადებს, რომ სუს-ში მიდიოდა და თანხას გრიგოლ ლილუაშვილს გადასცემდა
გადახედვა
-
რის გამო დააკავეს ჟურნალისტი კობა ფარტენაძე? — შსს-ს განმარტება რის გამო დააკავეს ჟურნალისტი კობა ფარტენაძე? — შსს-ს განმარტება
გადახედვა
-
მთავარია, მათი გადაწყვეტილებები და გადადგმული ნაბიჯები ჯდებოდეს კანონის ფარგლებში — კალაძე ოკუპირებულ აფხაზეთისთვის საწვავის მიწოდებზე მთავარია, მათი გადაწყვეტილებები და გადადგმული ნაბიჯები ჯდებოდეს კანონის ფარგლებში — კალაძე ოკუპირებულ აფხაზეთისთვის საწვავის მიწოდებზე
გადახედვა
-
5 ადგილი, სადაც მზეს ვერ დაემალები 5 ადგილი, სადაც მზეს ვერ დაემალები
-
ფიგურულ ციგურაობაში II ადგილის მფლობელები ₾0.5 მლნ-ს მიიღებენ — მთავრობა 25-ე ზამთრის ოლიმპიური თამაშების მონაწილეებს ფულად პრიზებს გადასცემს ფიგურულ ციგურაობაში II ადგილის მფლობელები ₾0.5 მლნ-ს მიიღებენ — მთავრობა 25-ე ზამთრის ოლიმპიური თამაშების მონაწილეებს ფულად პრიზებს გადასცემს
გადახედვა
-
იაპონიაში 30 წლის წინ ნაპოვნი ნამარხი ხელახლა შეისწავლეს და მოზაზავრის ძვლები აღმოაჩინეს იაპონიაში 30 წლის წინ ნაპოვნი ნამარხი ხელახლა შეისწავლეს და მოზაზავრის ძვლები აღმოაჩინეს
გადახედვა
-
კაია კალასი: ევროკავშირი რუსეთის წინააღმდეგ სანქცირებულთა სიას მესამედით გაზრდის კაია კალასი: ევროკავშირი რუსეთის წინააღმდეგ სანქცირებულთა სიას მესამედით გაზრდის
გადახედვა
-
სააკაშვილი წერს, რომ რუსებმა ივანიშვილს საქართველოსთან დიპლომატიური ურთიერთობების აღდგენის ხელშეკრულების პროექტი გამოუგზავნეს სააკაშვილი წერს, რომ რუსებმა ივანიშვილს საქართველოსთან დიპლომატიური ურთიერთობების აღდგენის ხელშეკრულების პროექტი გამოუგზავნეს
გადახედვა
-
"რეპსოლი" "სოლიდუსს" საწვავის მიწოდებას უწყვეტს — კომპანია საწვავს ოკუპირებულ აფხაზეთში აწვდიდა "რეპსოლი" "სოლიდუსს" საწვავის მიწოდებას უწყვეტს — კომპანია საწვავს ოკუპირებულ აფხაზეთში აწვდიდა
გადახედვა
-
საქართველო ირანის წინააღმდეგ EU-ს ახალ სანქციებს არ შეუერთდა საქართველო ირანის წინააღმდეგ EU-ს ახალ სანქციებს არ შეუერთდა
გადახედვა



კომენტარები