D ვიტამინი ადამიანის ორგანიზმისთვის უმნიშვნელოვანესი ელემენტია. მისი ძირითადი ნაწილი (80%) სინთეზირდება ადამიანის კანზე ულტრაიისფერი სხივების მოქმედებით, დანარჩენი (20%) კი საკვებზე მოდის. ის, თავის მხრივ, მეორე მნიშვნელოვანი კომპონენტის — კალციუმის შეწოვას არეგულირებს და იქმნება ჩვენი ჯანმრთელობისთვის უმნიშვნელოვანესი ჯაჭვი.

D ვიტამინი პასუხისმგებელია ძვლოვანი სისტემის მინერალიზაციაზე, აძლიერებს იმუნიტეტს და გვიმაღლებს განწყობას. კალციუმი კი, არა მხოლოდ ძვლების, არამედ კუნთების, მათ შორის, გულის კუნთის ნორმალურ ფუნქციონირებას განსაზღვრავს.

ადამიანის ორგანიზმისთვის განსაკუთრებით აუცილებელია D ვიტამინის ორი ფორმა. D3, რომლის წყაროც მზის ულტრაიისფერი სხივების ზემოქმედებაა კანზე და ვიტამინი D2, რომელიც ორგანიზმს საკვები პროდუქტებიდან მიეწოდება.

ორგანიზმში D ვიტამინის კონცენტრაციის დონე ახდენს გავლენას:

• ძვალ-სახსროვანი სისტემის მინერალიზაციაზე, მის სიმყარესა და გამძლეობაზე
• რიგ იმუნურ და ავტოიმუნურ პროცესზე (მათ შორის ხშირ ავადობაზეც)
• კალციუმის, რკინის და ფოსფატისა შეწოვაზე
• თმის, ფრჩხილის, კანის სიჯანსაღეზე

განსაკუთრებით ყურადსაღებია აღნიშნული ვიტამინის დეფიციტი მცირეწლოვნებში, რადგან ამან შეიძლება გამოიწვიოს ზრდაში ჩამორჩენა, ძვლოვანი სისტემის "სირბილე" და რაქიტი.

რა თქმა უნდა, ზრდასრულებისთვისაც არანაკლებ მნიშვნელოვანია D ვიტამინის კონტროლი, რადგან ორგანიზმში მისმა ნაკლებობამ შესაძლოა გამოიწვიოს:

• წონის დარღვევები (განსაკუთრებით ჭარბწონიანობა)
• ძვლოვანი სისტემის დაბალი მინერალიზაცია (სიმყიფე და მიდრეკილება მოტეხილობებისადმი)
• ნერვული სისტემის დაავადებები
• დეპრესია
• ხშირი ავადობა

სწორედ ამიტომ, რეკომენდებულია:

• სისხლში D ვიტამინის დონის პერიოდული კონტროლი
• აქტიური ცხოვრების წესი
• ნახევარ-საათიანი მზის აბაზანები თბილ სეზონებზე
• ვიტამინებით მდიდარი რაციონი მთელი წლის განმავლობაში (ცილოვანი და სასარგებლო ცხიმების შემცველი პროდუქტები)

D ვიტამინი და COVID-19

როგორც ზემოთ აღვნიშნეთ, D ვიტამინი მნიშვნელოვან ადგილს იკავებს იმუნიტეტის გაძლიერებასა და სხვადასხვა ვირუსულ და ბაქტერიულ დაავადებასთან ბრძოლაში.

შესაბამისად, შემთხვევითი არ არის, რომ პანდემიის დასაწყისიდანვე გააქტიურდა მოსაზრება COVID-19-ისა და ვიტამინების დეფიციტის კავშირის შესახებ.

ჩატარებულ სხვადასხვა კვლევებზე დაყრდნობით, აშშ-ის ალერგიისა და ინფექციურ დაავადებათა ეროვნული ინსტიტუტის ხელმძღვანელმა, ენტონი ფაუჩიმ გასული წლის სექტემბერშივე განაცხადა, რომ თავად იღებს D ვიტამინს დანამატის სახით, რადგან მისი დეფიციტისას კორონავირუსისადმი ორგანიზმის მგრძნობელობა იმატებს.

ჩიკაგოს სამედიცინო უნივერსიტეტის მიერ ჩატარებული კვლევაც ანალოგიურს მოწმობს. კვლევას ხელმძღვანელობდა დოქტორი დევიდ მელცერი. შეისწავლეს პაციენტების ჯანმრთელობის ელექტრონული ჩანაწერები, 4314 პოტენციური მონაწილიდან, გაანალიზდა 489 შემთხვევა. აღნიშნულ პაციენტებს ჰქონდათ D ვიტამინის კვლევა გაკეთებული უახლოესი 1 წლის განმავლობაში. აღმოჩნდა, რომ რომ D ვიტამინის ნაკლებობის მქონე პაციენტებში კორონავირუსზე დადებითი პასუხები თითქმის ორჯერ აღემატება D ვიტამინის ნორმალური დონის მქონე პაციენტებისას.

შეთანხმებული პოზიცია საკითხის ირგვლივ არ არსებობს და მეცნიერთა ნაწილი, კვლევებზე დაყრდნობით, ამტკიცებს, რომ D ვიტამინის საპროფილაქტიკო დოზის მიღება COVID-19-გან არ იცავს.

ახალი კორონავირუსის მასობრივი გავრცელებიდან ჯერ მხოლოდ 1 წელი გავიდა და მედიცინისთვის საკმაოდ მცირე დროა მტკიცებითი დასკვნის გასაზიარებლად. ამის მიუხედავად, ცალსახაა, რომ ვირუსთან ბრძოლისთვის მნიშველოვანია ძლიერი იმუნიტეტი.

სამედიცინო ცენტრი ციტო გთავაზობთ ორგანიზმში სხვადასხვა ვიტამინის დონის შესამოწმებლად კვლევების ფართო სპექტრს და პროფესიონალ ენდოკრინოლოგებთან კონსულტაციას.