10 რამ, რაც უნდა იცოდე, რომ შენი, როგორც მომხმარებლის უფლებები დაცული იყოს
ფოტო: Anna Yashina / Dribbble
ფინანსურ თუ სადაზღვევო ორგანიზაციებთან ურთიერთობა, ალბათ, ნებისმიერ ადამიანს გვიწევს, თუმცა ხშირად მომსახურების პირობებს არ ვუკვირდებით. იშვიათია ადამიანი, რომელსაც საბანკო ანგარიში არ აქვს გახსნილი, არ დასჭირვებია ვალუტის გადაცვლა, ფულადი გზავნილებით სარგებლობა თუ სესხის აღება. ამიტომ, ფინანსური
ურთიერთობისას განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია როგორც საკუთარი, ისე ფინანსური
ორგანიზაციის უფლებებისა და ვალდებულებების ცოდნა, მეტად დაკვირვებული მიდგომა და რისკების სათანადოდ შეფასება.
იმისათვის, რომ თქვენთვის სასურველი ფინანსური პროდუქტით / მომსახურებით ისარგებლოთ და დარწმუნდეთ, რომ თქვენი, როგორც მომხმარებლის უფლებები დაცულია, რამდენიმე რეკომენდაციას გაგიზიარებთ. ამ სტატიაში 10 კითხვაზე პასუხს წაიკითხავთ, რაც თქვენთვის სასარგებლო ფინანსური გადაწყვეტილების მიღებას გაგიმარტივებთ.
1. როგორ უნდა იმოქმედოთ ფინანსურ ორგანიზაციასთან ურთიერთობისას?
ფოტო: Alexandria Landry / Dribbble
თუ ფინანსურ ორგანიზაციასთან ურთიერთობას აპირებთ, კარგად აწონ-დაწონეთ რისკები — გადაამოწმეთ ორგანიზაციის მონაცემები, რეპუტაცია, გამოხმაურებები ან მიმართეთ იმ ორგანიზაციას, რომელთანაც აქამდე სანდო ურთიერთობის გამოცდილება გქონიათ. ასევე, გადაამოწმეთ, არის თუ არა თქვენ მიერ შერჩეული ორგანიზაცია ეროვნული ბანკის მიერ რეგულირებული სუბიექტი და რა სახის რეგულაციებს ექვემდებარება. ამის შემდეგ გადაამოწმეთ ორგანიზაციის პირობები, უსაფრთხოების პოლიტიკა, განსაზღვრეთ თქვენი შემოსავალი საკმარისი იქნება პოტენციური ვალდებულებებისთვის თუ — არა და ყველა დეტალის შეფასების შემდეგ, გაცნობიერებული გადაწყვეტილება მიიღეთ.
2. როგორ უნდა დაიცვათ პერსონალური მონაცემები?
სახლიდან გასვლისას კარს აუცილებლად გასაღებით ვკეტავთ, ვამოწმებთ, გაზი ჩართული ხომ არ დაგვრჩა ან წყალი მოშვებული, ასევე უნდა მოვიქცეთ პირადი მონაცემების შემთხვევაშიც. ხშირად ჩვენი პერსონალური ინფორმაცია ციფრულ არხებში გვაქვს შენახული და უნდა იცოდეთ, რომ დაცვა ვირტუალურ სივრცეშიც ისევე გჭირდებათ, როგორც რეალობაში.
ფინანსური ორგანიზაციის მომხმარებლის შემთხვევაში პერსონალურ მონაცემებს განეკუთვნება ისეთი ინფორმაცია, როგორიცაა: სახელი და გვარი, პირადი ნომერი, ტელეფონის ნომერი, საბანკო ანგარიშის ნომერი, ბარათის მონაცემები და ა.შ. თუ ორგანიზაციასთან ურთიერთობამდე ყველა რისკს კარგად აფასებთ, ეს ბევრად გაზღვევთ, მაგრამ ყურადღება ბოლომდე მაინც არ უნდა მოადუნოთ — ფინანსური ურთიერთობისას განსაზღვრეთ, ინფორმაცია, რომელსაც სერვისის მომწოდებელი ითხოვს, რამდენად საჭიროა მისთვის ან პოტენციურად რისკებს ხომ არ შეგიქმნით და მხოლოდ ამის შემდეგ გაუზიარეთ სენსიტიური დეტალები.
3. რა უნდა გაითვალისწინოთ ფულადი გზავნილის განხორციელებისას?
ფოტო: Marco de Sousa / Dribbble
თანამედროვე საბანკო სივრცე ფულადი გზავნილის მარტივად და სწრაფად გაგზავნის, ასევე მიღების შესაძლებლობას გვაძლევს, მაგრამ სიფრთხილე ამ სერვისით სარგებლობისასაც აუცილებელია.
გზავნილის განხორციელებისას აუცილებელია:
- გზავნილის კოდი მხოლოდ მიმღებს მიაწოდოთ;
- ფულადი გზავნილის სისტემის არჩევისას დააზუსტოთ, ფუნქციონირებს თუ არა გზავნილის ეს კონკრეტული სისტემა იმ ქვეყანაში / ქალაქში, სადაც გსურთ თანხის გადაგზავნა;
- დააზუსტოთ გზავნილის შესრულების დროც — რამდენად სწრაფად მიიღებს ადრესატი თქვენ მიერ გაგზავნილ თანხას და მისაღებია თუ არა ეს დრო თქვენთვის.
4. რა უნდა იცოდეთ ვალუტის გადაცვლისას?
ვალუტის გადაცვლისას მხოლოდ მიღებული თანხის გადათვლა არაა საკმარისი, არის გაუთვალისწინებელი შემთხვევები, როცა დაგვიანებით ვხვდებით, რომ ოპერაციის შედეგებით უკმაყოფილო ვართ. ამიტომ, აუცილებლად მოითხოვეთ ქვითარი, რომელსაც თუ 30 წუთის განმავლობაში წარადგენთ, ტრანზაქციის გაუქმებას შეძლებთ (თუ აღნიშნული ტრანზაქციის თანხა არ აღემატება 5,000 ლარს).
ასევე, მოითხოვეთ დეტალური ინფორმაცია გადაცვლის ოდენობასა და, არსებობის შემთხვევაში, არსებული საკომისიოს შესახებ.
ამასთან, ვალუტის გადამცვლელი პუნქტი ვალდებულია ვალუტის კურსის და საკომისიოს (თუ ვალუტის გადამცვლელ პუნქტს საკომისიო აქვს) შესახებ ინფორმაცია თვალსაჩინო ადგილას, ერთნაირი შრიფტით, ზომითა და განათებით განათავსოს. გარდა ამისა, კურსი საყურადღებოდ მაშინ მიიჩნევა, როცა ვალუტის ყიდვისა და გაყიდვის კურსებს შორის სხვაობა აღემატება 3%-ს, ასეთ შემთხვევაში საყურადღებო ინფორმაცია თვალსაჩინო ადგილას უნდა იყოს განთავსებული.
5. რატომ უნდა შეამოწმოთ საკრედიტო ისტორია?
ფოტო: Uran Duo / Dribbble
საკრედიტო ისტორია იმის შესახებ ინახავს ინფორმაციას, რამდენად კეთილსინდისიერად იხდიდით ვალდებულებას, შესაბამისად ამ გზით თქვენი გადახდისუნარიანობა დგინდება. საკრედიტო ისტორია სესხის აღებისას შეიძლება დაგეხმაროთ ან, პირიქით, დაბრკოლებად გექცეთ. ამიტომ, ეცადეთ ვალდებულებები დროულად გადაიხადოთ ან ფინანსურ ორგანიზაციას შეფერხების შესახებ დროულად აცნობოთ.
ამასთან, გადაამოწმეთ საკრედიტო ისტორია და უზუსტობის შემთხვევაში, მისი გამოსწორება მოითხოვეთ; და ასევე, საკრედიტო ბიურო ვალდებულია თქვენი მოთხოვნის შესაბამისად წელიწადში არაუმეტეს 3-ჯერ უფასოდ მოგაწოდოთ დეტალური ინფორმაცია თქვენი საკრედიტო ისტორიის შესახებ.
6. როგორია სესხის დამტკიცების პროცედურა?
ხშირად სესხის აღებისას ვჩქარობთ და მრავალ აუცილებელ დეტალს არ ვუკვირდებით: როგორია საპროცენტო განაკვეთი, რამდენად ხელსაყრელი პირობებია, ვალდებულების შეუფერხებლად გასტუმრებას შევძლებთ თუ არა. სესხის დამტკიცების შემთხვევაში კრედიტორი აუცილებლად უნდა დაგიკავშირდეთ და პირობები გაგაცნოთ. სჯობს მოსაფიქრებლად გარკვეული დრო გამოიყენოთ — კიდევ ერთხელ დაფიქრდით, რამდენად ხელსაყრელია შეთავაზება და მხოლოდ ამის შემდეგ იმოქმედეთ.
7. რა ვალდებულებები აქვს ორგანიზაციას სადაზღვევო მომსახურების გაწევისას?
ფოტო: Boyko / Dribbble
დაზღვევით სარგებლობა სესხის აღებისას, მოგზაურობის დაგეგმვისას თუ ჯანმრთელობაზე ზრუნვისთვის გვიწევს და ამ დროსაც უნდა დავუკვირდეთ დეტალებს და მოვითხოვოთ სათანადო ინფორმაცია. მზღვეველმა მომსახურების თითოეული ეტაპის შესახებ სრული, აუცილებელი, გასაგები, უტყუარი და დროული ინფორმაცია უნდა მოგაწოდოთ, ასევე მომსახურების პირობების შესახებ ამომწურავი ინფორმაცია, რათა გაცნობიერებული გადაწყვეტილების მიღების შესაძლებლობა გქონდეთ. თუ პირობების შესახებ რაიმეს ვერ გაიგებთ, დასვით კითხვები და ეცადეთ, რომ სრული ინფორმაციით იყოთ აღჭურვილი.
8. რა უფლებები გაქვთ, როგორც თავდებს?
თავდებობა შესაბამისი ხელშეკრულებით ფორმდება, ამიტომ გაითვალისწინეთ, რომ ამ დროს ფინანსურ ორგანიზაციასთან გარიგებას მხოლოდ მსესხებელი არ დებს და თქვენ პირველ რიგში, თქვენთვის მისაღებ პირობებზე და რისკებზე უნდა იფიქროთ. სანამ თავდებობას გადაწყვეტთ, რაც მსესხებლის მიერ თანხის გადაუხდელობის შემთხვევაში სესხის გადახდის ვალდებულებას დაგაკისრებთ, დაფიქრდით, რამდენად ენდობით მსესხებელს, როგორია პირობები, დაცულია თუ არა თავდებობის ზღვრული თანხები და გადახდის პასუხისმგებლობის დადგომის შემთხვევაში, რამდენად დაგაზარალებთ ვალდებულება ფინანსურად.
ამასთან, როცა თავდებობას კისრულობთ, თქვენი საჭიროებებისთვის სესხის გამოტანის მოცულობა მცირდება და კიდევ, არავის აქვს უფლება, თქვენი წერილობითი თანხმობის გარეშე ვალდებულებაზე თავდების როლი დაგაკისროთ.
9. რა უნდა გაითვალისწინოთ საბანკო პროდუქტის გაუქმებისას და სესხის წინსწრებით გადახდისას?
ფოტო: Policy Genius
ადამიანთა უმეტესობა რამდენიმე საბანკო ბარათითა და სერვისით სარგებლობს, რომელიც შეიძლება ჩვენთვის რელევანტური აღარ იყოს ან რაიმე სხვა მიზეზით პროდუქტის გაუქმება მოგვინდეს. ამ დროს ზეპირსიტყვიერ ურთიერთობას ნუ დასჯერდებით და მოითხოვეთ ოპერაციის გაუქმების წერილობითი დოკუმენტაცია.
10. რა უნდა იცოდეთ, თუ თანხის დაგროვება გინდათ?
თუ დანაზოგის თუ შემოსავლის სამომავლო გეგმებისთვის გადადება გინდათ და დეპოზიტის გაკეთებას აპირებთ, უნდა იცოდეთ, რომ არსებობს ორი ძირითადი ტიპის დეპოზიტი — ვადიანი და უვადო. ორივეს სხვადასხვა პირობები აქვს და დარიცხული სარგებელიც განსხვავდება, ამიტომ დეპოზიტის გაკეთებამდე ორივეს შესახებ ამომწურავი ინფორმაცია მოითხოვეთ.
გაითვალისწინეთ, დეპოზიტის გახსნის უფლება მხოლოდ კომერციულ ბანკებს და არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებებს — საკრედიტო კავშირებს აქვთ, ამასთან ამ უკანასკნელს — მხოლოდ საკუთარი წევრებისთვის. არავის ანდოთ თქვენი ფინანსები, სანამ ორგანიზაციის სანდოობაში არ დარწმუნდებით, გულდასმით გაეცანით ყველა პირობას, სხვა ორგანიზაციების შემოთავაზებებს და თქვენთვის ყველაზე ხელსაყრელი და სანდო გარიგება დადეთ.
-
ილია თოფურია: ჩვენი ისტორია ჯერ არ დასრულებულა, იქნება რევანში ილია თოფურია: ჩვენი ისტორია ჯერ არ დასრულებულა, იქნება რევანში
გადახედვა
-
ქვიზი: მოგვიყევი შენს ჩვევებზე და გეტყვით, მზის რომელი ბინადარი ხარ! ქვიზი: მოგვიყევი შენს ჩვევებზე და გეტყვით, მზის რომელი ბინადარი ხარ!
-
კახა კალაძე: ევროკავშირი დაფუძნებული იყო ღირებულებებზე, რომელთა გამოც გვინდოდა გაწევრიანება, დღეს ეს ყველაფერი კითხვის ნიშნის ქვეშაა კახა კალაძე: ევროკავშირი დაფუძნებული იყო ღირებულებებზე, რომელთა გამოც გვინდოდა გაწევრიანება, დღეს ეს ყველაფერი კითხვის ნიშნის ქვეშაა
გადახედვა
-
არ გამოგრჩეთ გორგილაძის აუტანელი სიმსუბუქის ახალი ეპიზოდი, 16 ივნისს YouTube-ზე — პროექტის მხარდამჭერია საქართველოს ბანკი არ გამოგრჩეთ გორგილაძის აუტანელი სიმსუბუქის ახალი ეპიზოდი, 16 ივნისს YouTube-ზე — პროექტის მხარდამჭერია საქართველოს ბანკი
-
მუსიკის შეკვეთასთან დაკავშირებით მარნეულში ორი კაცი დაჭრეს მუსიკის შეკვეთასთან დაკავშირებით მარნეულში ორი კაცი დაჭრეს
გადახედვა
-
მიხეილ ყაველაშვილი ალექსანდარ ვუჩიჩს შეხვდა მიხეილ ყაველაშვილი ალექსანდარ ვუჩიჩს შეხვდა
გადახედვა
-
დანა უაითის თქმით, ილია თოფურია თვალბუდის ძვლის სავარაუდო მოტეხილობით საავადმყოფოშია დანა უაითის თქმით, ილია თოფურია თვალბუდის ძვლის სავარაუდო მოტეხილობით საავადმყოფოშია
გადახედვა
-
როგორ მოწყვიტა FSB-მ რუსეთი ინტერნეტს როგორ მოწყვიტა FSB-მ რუსეთი ინტერნეტს
გადახედვა
-
გავხდი მამუკა მდინარაძის პირადი ანგარიშსწორების მსხვერპლი — ელისო კილაძე "საქმის შეკერვაზე" საუბრობს გავხდი მამუკა მდინარაძის პირადი ანგარიშსწორების მსხვერპლი — ელისო კილაძე "საქმის შეკერვაზე" საუბრობს
გადახედვა
-
თბილისის საერთაშორისო თეატრალური ფესტივალისთვის ბიუჯეტიდან 1 100 000 ლარი გამოიყოფა თბილისის საერთაშორისო თეატრალური ფესტივალისთვის ბიუჯეტიდან 1 100 000 ლარი გამოიყოფა
გადახედვა
-
ლაშა ტუღუში: ღონისძიებებს, სადაც ბავშვები მონაწილეობენ, უნდა ესწრებოდეს უსაფრთხოებაზე პასუხისმგებელი პირი ლაშა ტუღუში: ღონისძიებებს, სადაც ბავშვები მონაწილეობენ, უნდა ესწრებოდეს უსაფრთხოებაზე პასუხისმგებელი პირი
გადახედვა
-
ირაკლი კობახიძე: მივესალმებით აშშ-ისა და ირანის შორის ურთიერთგაგების მემორანდუმის თაობაზე მიღწეულ შეთანხმებას ირაკლი კობახიძე: მივესალმებით აშშ-ისა და ირანის შორის ურთიერთგაგების მემორანდუმის თაობაზე მიღწეულ შეთანხმებას
გადახედვა
-
ბევრი ვიშრომე — სიდნი სვინი Euphoria-დან ამოჭრილი ბოძზე ცეკვის სცენის გამოქვეყნებას ითხოვს ბევრი ვიშრომე — სიდნი სვინი Euphoria-დან ამოჭრილი ბოძზე ცეკვის სცენის გამოქვეყნებას ითხოვს
გადახედვა
-
რატომ ირჩევს ახალგაზრდა მყიდველი მშენებარე ბინას? რატომ ირჩევს ახალგაზრდა მყიდველი მშენებარე ბინას?
-
100%-ით შემიძლია გითხრათ, რომ საეთეროში მყოფი ვერც ერთი ადამიანი ვერ დაინახავდა ბავშვის დაცემას — სალომე გოგინაშვილის განმარტება საზმაუს ეთერში მომხდარზე 100%-ით შემიძლია გითხრათ, რომ საეთეროში მყოფი ვერც ერთი ადამიანი ვერ დაინახავდა ბავშვის დაცემას — სალომე გოგინაშვილის განმარტება საზმაუს ეთერში მომხდარზე
გადახედვა
-
რა მსოფლიო ჩემპიონატი? აი, რას უნდა უყუროთ ამ ზაფხულს რა მსოფლიო ჩემპიონატი? აი, რას უნდა უყუროთ ამ ზაფხულს
გადახედვა
-
მეცნიერებმა აუტიზმის ორი განსხვავებული ქვეტიპი გამოავლინეს მეცნიერებმა აუტიზმის ორი განსხვავებული ქვეტიპი გამოავლინეს
გადახედვა
-
"მივედი მე თვითონ ამ ბავშვთან და როგორ ხარ-თქო და კარგადო, გამიღიმა" — ლიზა ბაგრატიონი 10 წლის ბავშვის ოჯახს ბოდიშს უხდის "მივედი მე თვითონ ამ ბავშვთან და როგორ ხარ-თქო და კარგადო, გამიღიმა" — ლიზა ბაგრატიონი 10 წლის ბავშვის ოჯახს ბოდიშს უხდის
გადახედვა
-
ჰუმანიტარული კატასტროფა ავღანეთში — მშობლები შვილებს გადასარჩენად ყიდიან ჰუმანიტარული კატასტროფა ავღანეთში — მშობლები შვილებს გადასარჩენად ყიდიან
გადახედვა
-
საია: ევროსაბჭოს მინისტრთა კომიტეტი საქართველოს შეკრების თავისუფლების კანონმდებლობის ფუნდამენტური რეფორმისკენ მოუწოდებს საია: ევროსაბჭოს მინისტრთა კომიტეტი საქართველოს შეკრების თავისუფლების კანონმდებლობის ფუნდამენტური რეფორმისკენ მოუწოდებს
გადახედვა
-
ქვეყანაში ძალიან სერიოზული პრობლემა გვაქვს ბავშვებთან დაკავშირებით — ელენე ჯაფარიძე საზმაუს ეთერში მომხდარზე ქვეყანაში ძალიან სერიოზული პრობლემა გვაქვს ბავშვებთან დაკავშირებით — ელენე ჯაფარიძე საზმაუს ეთერში მომხდარზე
გადახედვა
კომენტარები