საქართველოს სახალხო დამცველი შეშფოთებას გამოთქვამს, რომ საქართველოს პარლამენტმა დაჩქარებულად, სამოქალაქო საზოგადოებასთან ყოველგვარი წინასწარი კონსულტაციისა და საკმარისი დისკუსიის გარეშე განიხილა სასამართლო სისტემასთან დაკავშირებული ცვლილებები. ნინო ლომჯარიას განცხადებით, ჩნდება გონივრული ეჭვი, რომ მოსამართლეთა გავლენიან ჯგუფთან კანონპროექტი წინასწარ იყო შეთანხმებული.

მისივე თქმით, დაუშვებელია, მხოლოდ 2-3 დღე ეთმობოდეს მსგავს საკითხებზე მსჯელობას, კომიტეტის სხდომა ინიშნებოდეს კანონპროექტის გამოქვეყნების გარეშე და დაინტერსებულ პირებს წართმეული ჰქონდეთ განხილვაში ინფორმირებული მონაწილეობის შესაძლებლობა.

"იმის გათვალისწინებით, რომ იუსტიციის უმაღლესი საბჭო, რომლის უპირველესი კონსტიტუციური ვალდებულება სწორედ ინდივიდუალური მოსამართლის დამოუკიდებლობის დაცვაა, ამ უმნიშვნელოვანეს ცვლილებებზე დუმს, ჩნდება გონივრული ეჭვი, რომ მოსამართლეთა გავლენიან ჯგუფთან კანონპროექტი წინასწარ იყო შეთანხმებული.

სამწუხაროა, რომ ცვლილებებზე ამ დრომდე არ მოგვისმენია იუსტიციის უმაღლესი საბჭოს პრეზიდენტის მიერ დანიშნული წევრის მოსაზრება. სხვა არამოსამართლე წევრები, რომლებიც პარლამენტს უნდა აერჩია, ამ დროისათვის იუსტიციის უმაღლესი საბჭოს შემადგენლობაში არ არიან და 5 ასეთი პოზიცია მიმდინარე წლის ივნისიდან ვაკანტურია", — ვკითხულობთ განცხადებაში.

ომბუდსმენის განცხადებით, იმისათვის, რომ რეფორმა სწორად დაიგეგმოს, საჭიროა არსებული ვითარების სწორად შეფასება.

"მსგავსი შეფასების გარეშე ვერ მოხერხდება რაიმე პროგრესული ცვლილების მიღწევა და პროცესებში დადებითი დინამიკის შემოტანა. აღნიშნული საკითხის მიღმა, წარმოდგენილი კანონპროექტი ასევე არ პასუხობს 19 აპრილის შეთანხმებას და არ ეხება იმ სარეფორმო საკითხებსა და სულისკვეთებას, რაც შეთანხმებაში იყო გათვალისწინებული", — აცხადებს ლომჯარია.

სახალხო დამცველის განცხადებით, მნიშვნელოვანია, რომ წარმოდგენილი კანონპროექტი შეფასდეს არა განზოგადებულად, არამედ მოცემულ კონტექსტში, არსებული საბჭოს პირობებში და იმ უმძიმესი გამოწვევების გათვალისწინებით, რომლის წინაშეც დგას მთლიანად მართლმსაჯულების სისტემა. ომბუდსმენი ჩამოვთვლის კანონპროექტით გათვალისწინებულ იმ საკითხებს, რომლებსაც უაღრესად პრობლემურად აფასებს. ნინო ლომჯარიას თანახმად, საკითხები, რომელიც პირდაპირ მიმართულია სასამართლო სისტემაში არსებული ვითარების გაუარესებისაკენ შემდეგია:

• უკიდურესად იოლდება საქმის განხილვისაგან მოსამართლეთა ჩამოცილება და ჩნდება სივრცე მანიპულაციებისათვის;
• მოსამართლეთა დისციპლინური პასუხისმგელობის საკითხებზე გადაწყვეტილებების მისაღებად საჭირო ხმების რაოდენობა მცირდება და ამისათვის საკმარისი იქნება იუსტიციის უმაღლესი საბჭოს მხოლოდ მოსამართლე წევრების ხმა, რაც ხელისუფლების დანაწილების პრინციპთან მოდის წინააღმდეგობაში;
• ოთხჯერ იზრდება მოსამართლეთა არანებაყოფლობითი მივლინების ვადები, უქმდება სააპელაციო სასამართლოს მოსამართლის ქვედა ინსტანციაში არანებაყოფლობით მივლინების აკრძალვა, რითაც იქმნება ახალი სადამსჯელო ბერკეტები მოსამართლეთა გავლენიანი ჯგუფის ხელში, მათთვის მიუღებელი კოლეგების წინააღმდეგ;
• მოსამართლეთა გამოხატვის თავისუფლება იზღუდება დისციპლინური პასუხისმგებლობის ახალი საფუძვლით, რომლის განმარტებაც პრაქტიკაში შეიძლება პრობლემური იყოს;
• მკაცრდება მოსამართლეთა დისციპლინური პასუხისმგებლობა;
• კიდევ უფრო არაგამჭვირვალე ხდება მოსამართლეთა პირველ და მეორე ინსტანციაში დანიშვნის სისტემა, იქმნება ნიადაგი ინტერესთა კონფლიქტებისათვის, კიდევ მეტად სუსტდება მოსამართლეთა შერჩევა დამსახურების მიხედვით;
• დისციპლინური სამართალწარმოების პროცესი წარიმართება დაჩქარებულ ვადებში, რამაც შესაძლოა შეასუსტოს გამჭვირვალობა.

"მთლიანობაში, წარმოდგენილი კანონპროექტი ტოვებს შთაბეჭდილებას, რომ მოსამართლეთა გავლენიანი ჯგუფი ემზადება მისთვის არასასურველი მოსამართლეების დასასჯელად და სასამართლო სისტემიდან ჩამოსაცილებლად. სამწუხაროა, რომ ასეთი მკვეთრად უარყოფითი შინაარსის მატარებელი კანონპროექტი მმართველი პარტიის დეპუტატების ხელით არის ინიცირებული და დაჩქარებულად განიხილება", — აღნიშნავს ნინო ლომჯარია.

ომბუდსმენი საქართველოს პარლამენტს მოუწოდებდა, არ დაეჭირა მხარი წარმოდგენილი ცვლილებებისთვის. კანონპროექტის მიღების შემდეგ კი, სახალხო დამცველი საქართველოს პრეზიდენტს მოუწოდებს, გამოიყენოს მის ხელთ არსებული შესაძლებლობა და კანონპროექტი მოტივირებული შენიშვნებით დაუბრუნოს პარლამენტს.

პარლამენტმა საერთო სასამართლოების შესახებ საქართველოს ორგანულ კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე კანონპროექტი მესამე მოსმენით დაამტკიცა. კენჭისყრაზე 81 მომხრე და 7 წინააღმდეგი იყო.

პარლამენტი დაჩქარებული წესით განიხილავდა საერთო სასამართლოების შესახებ კანონში ცვლილებებს, რომელიც წინასაახალწლო პერიოდში, 22 დეკემებერს, დააინიცირეს დეპუტატებმა — გურამ მაჭარაშვილმა, რატი იონათამიშვილმა, გიორგი ამილახვარმა, ანრი ოხანაშვილმა და ალექსანდრე ტაბატაძემ.

გაიგე მეტი:

• პარლამენტმა საერთო სასამართლოების შესახებ კანონპროექტი მესამე მოსმენით დაამტკიცა