საქართველოს სახალხო დამცველმა საქართველოს პარლამენტისა და შესაბამისი კომიტეტების თავმჯდომარეებს „შრომის უსაფრთხოების შესახებ“ საქართველოს კანონისა და თანამდევი ცვლილებების პროექტებთან დაკავშირებით წინადადებით მიმართა.

უჩა ნანუაშვილი მიიჩნევს, რომ ინიცირებული ვერსია შეიცავს მნიშვნელოვან ხარვეზებს, ვერ უზრუნველყოფს ეფექტიანი შრომის ინსპექტირების მექანიზმის შექმნას და შრომის უსაფრთხოების სრულფასოვნად დაცვას ქვეყანაში.

კერძოდ, „შრომის უსაფრთხოების შესახებ“ კანონპროექტის თანახმად, მისი მოქმედება ვრცელდება მხოლოდ მძიმე, მავნე და საშიშპირობებიან სამუშაოებზე, თუმცა უსაფრთხო და ჯანსაღი სამუშაო გარემო ყველა დასაქმებულის უფლებაა. შესაბამისად, მნიშვნელოვანია ყველა დასაქმებული იყოს უზრუნველყოფილი უსაფრთხო სამუშაო გარემოთი და აღნიშნული კანონის მოქმედება უნდა გავრცელდეს ყველა დასაქმებულზე.

რა წერია ახალ კანონპროექტში?

ჯანდაცვის სამინისტროს იურისტის ლიკა კლიმიაშვილის განმარტებით, ამ პროექტით შეიცვლება ის, რომ ინსპექტირების დეპარტამენტს გაფრთხილების გარეშე შეეძლება საწარმოში შესვლა, თუკი მოქალაქისგან იქნება საჩივარი, ზარი ცხელ ხაზზე ან დაექვემდებარება გეგმიურ შემოწმებას:

"ეს არ ნიშნავს იმას, რომ ყოველ წუთს ვინემ სადმე შევა დაუკითხავად. სავარაუდოდ, მომავალში ამისათვის გაიწერება გეგმა ისევე, როგორც შემოსავლების სამსახურს აქვს. გარდა ამისა, გაიწერება წელიწადში რამდენი შემოწმება უნდა გააკეთონ და ა.შ. ყველაფერი შეთანხმების საგანია, რადგან ჯერ კანონპროექტის პირველადი ვერსიაა მზად".

ჯანდაცვის სამინისტროს მიერ მოწოდებული კანონპროექტის პირველადი სამუშაო ვერსიით, სხვა თანმდევ კანონპროექტებთან ერთად, ცვლილება შეეხება სამეწარმეო საქმიანობის კონტროლის შესახებ კანონს, ასევე, ადმინისტრაციულ სამართალდარღვევათა კოდექსსა და შრომის კოდექსს.

კანონპროექტის განმარტებით ბარათში წერია, რომ მისი მიღებით, ახლებურად განისაზღვრება სამუშაო ადგილზე ადმინისტრაციული პასუხისმგებლობის ფარგლები შესაბამისი დარღვევისთვის, როგორც ფიზიკური, ასევე იურიდიული პირებისთვის.

ცვლილების მიხედვით, შრომის კანონმდებლობისა და შრომის დაცვის წესების დარღვევა გამოიწვევს ფიზიკური პირის დაჯარიმებას 300 ლარის ოდენობით, ხოლო იურიდიული პირის − 600 ლარის ოდენობით.

ხოლო, დამსაქმებლის მიერ არასრულწლოვანთა შრომითი უფლებების დარღვევა გამოიწვევს ფიზიკური პირის დაჯარიმებას 1 000 ლარის ოდენობით, ხოლო იურიდიული პირისას − 2000 ლარის ოდენობით.

მოქმედ შრომის კოდექსში არ არის მითითებული, თუ ვინ არის კოდექსის შესრულებაზე ზედამხედველი, ჯანდაცვის სამინისტროს პროექტით კი, როგორც შრომის უფლებებზე, ისე შრომის პირობების უსაფრთხოებაზე, პასუხისმგებელი იქნება შრომის ჯანდაცვისა და სოციალური დაცვის სამინისტრო.

პროექტით, შრომის კოდექსს დაემატება XII2 თავი, რომელიც ეხება შრომის კანონმდებლობის შესრულების ზედამხედველობას.

ცვლილების მიხედვით, შრომის კანონმდებლობისა და შრომის პირობების დაცვაზე სახელმწიფო ზედამხედველობასა და კონტროლს განახორციელებს საქართველოს შრომის, ჯანმრთელობისა და სოციალური დაცვის სამინისტრო. ხოლო, შრომის კანონმდებლობისა და შრომის პირობების დაცვის წესების დარღვევისათვის პასუხისმგებლობა განისაზღვრება საქართველოს კანონმდებლობით დადგენილი წესით.