ყოველდღიურობაში თანამედროვეობის აღქმას ძირითადად იმ განვითარებული ტექნოლოგიების საშუალებით ვახერხებთ, რომლებიც რუტინულ პროცესებს გვიმარტივებს.

ამის მაგალითი თუნდაც ციფრული მომსახურების ყველასათვის ხელმისაწვდომობაა: ისეთი სერვისებით სარგებლობა, როგორიც, მაგალითად, საბანკო ფინანსების განკარგვაა, დღეს უკვე სახლიდან გაუსვლელადაც შესაძლებელია.

განვითარებული ტექნოლოგიების თანმდევი კომფორტისა და მოქნილობის გვერდით გვხვდება თაღლითობის სახეცვლილი ფორმებიც, იქნება ეს ფიშინგი, ჰაკერობა თუ ვირუსებისა და სხვა მავნე პროგრამების საშუალებით პირადი ინფორმაციის უკანონოდ მოპოვება. ამასთან დაკავშირებით საქართველოს ეროვნულმა ბანკმა სპეციალური მიმართვა და საგანმანათლებლო ვიდეორგოლი გაავრცელა, რომელშიც მოსახლეობას ინტერნეტსივრცეში პირადი მონაცემების სათანადოდ დაცვისკენ მოუწოდებენ

ამ სტატიაშიც სწორედ მსგავსი საფრთხეების წინასწარ ამოცნობის ნიშნებსა და მათგან დაცვის საშუალებების შესახებ გიამბობთ.

როგორ ამოვიცნოთ ინტერნეტში თაღლითური სქემა?

ნებისმიერი ოფიციალური ინტერნეტბანკი არამარტო გიმარტივებთ საბანკო სერვისებით სარგებლობას, არამედ თქვენი პირადი ინფორმაციის დაცულობის გარანტიციაა. მაშინ როგორ ახერხებენ სხვები არაკეთილსინდისიერად მოიპოვონ წვდომა თქვენს კონფიდენციალურ ინფორმაციაზე?

ამას ისინი სხვადასხვა გზით ცდილობენ: ისეთ სოციალურ ქსელებში, როგორიც ფეისბუქი ან ინსტაგრამია, ხშირად გადააწყდებით რეკლამას სხვადასხვა ძვირად ღირებული პროდუქტის მარტივად მოგების შესახებ; ან შესაძლებელია, ელექტრონულ ფოსტაზე უცხო მისამართიდან პირადი შეტყობინებაც მიიღოთ, რომელიც რაიმე ფულად ჯილდოს გპირდებათ.

მსგავსი შინაარსის შემოთავაზება აუცილებლად თაღლითობის საშიშროებაზე არ მიუთითებს, თუმცა არაკანონიერი გზით თქვენი პირადი მონაცემების მოპოვების მცდელობა შეგიძლიათ მაშინ ამოიცნოთ, თუ ასეთ შეტყობინებას თან გაურკვეველი წარმომავლობის ბმული ახლავს, რომელზე გადასვლის შემდეგაც თქვენი ინტერნეტბანკის პაროლისა და/ან სხვა პირადი ინფორმაციის გაზიარებას მოითხოვენ.

დაიმახსოვრეთ: მსგავსი პირადი მონაცემები კონფიდენციალურია და მასთან წვდომა მხოლოდ ანგარიშის მფლობელ პირს უნდა ჰქონდეს!

მსგავსი არასანდო ონლაინ შეტყობინებების ამოცნობა კიდევ შემდეგი ნიშნების საშუალებით შეგიძლიათ:

• ძირითიდად მაცდური შეტყობინებების ავტორი ვებგვერდების მისამართები საეჭვო წარმოშობისაა — ინტერნეტში მათ შესახებ ინფორმაციის გადამოწმებისას სანდო წყაროს ვერ იპოვით;
• ასევე შესაძლებელია, ისინი აყალბებდნენ რომელიმე ცნობილი კომპანიის ბრენდულ სახელწოდებასაც — თაღლითები ცდილობენ სანდო და ცნობილი კომპანიების გაყალბებული, მცირედით განსხვავებული სახელწოდებით სავარაუდო მსხვერპლი შეცდომაში შეიყვანონ;
• მათ მიერ დაპირებული სარგებელი მეტისმეტად არარეალური და მაქსიმალურად გაზვიადებულია, მაგ: დააჭირეთ ღილაკს და გახდით მილიონერი!

რა მოხდება თუ ონლაინთაღლითობის მსხვერპლი გახდებით?

სოციალურ მედიაში უბრალოდ ფოტოების თვალიერებისას ან ბოლოდროინდელი სიახლეების გაცნობისას სრულად მოულოდნელად თუ მსგავსად დაგებულ მახეში გაებმებით და დაუფიქრებლად პირად მინაცემებს საეჭვო ინტერნეტპორტალს გაუზიარებთ, მაშინ ამ თაღლითური სქემის უკან მდგომ ადამიანებს თქვენს საბანკო ანგარიშებზე სრული წვდომა ექნებათ: მათ შეეძლებათ თქვენი სახელით სესხი აიღონ ან ანგარიშზე არსებული თანხა სხვადასხვა გზით მთლიანად მიითვისონ.

როგორ ავირიდოთ თავიდან მსგავსი შემთხვევები?

თუ სოციალურ ქსელში ან ელექტრონულ ფოსტაზე გადააწყდებით მსგავს რეკლამას, რომელიც მარტივად გთავაზობთ დიდი ფინანსური სარგებლის მიღებას ან რომელიმე ძვირად ღირებული ნივთის უსასყიდლოდ გადმოცემას, კარგად დააკვირდით, სანაცვლად რას ითხოვენ თქვენგან: თუ კონკრეტულ ბმულზე გადასვლასა და თქვენს საბანკო ანგარიშთან დაკავშირებული პირადი ინფორმაციის გაზიარება აუცილებელ მოთხოვნათა შორისაა, ამას გადაუმოწმებლად ნუ გააკეთებთ.

ასეთ შემთხვევებში დაუკავშირდით იმ ბანკის ოფიციალურ საინფორმაციო განყოფილებას წერილობით ან ცხელ ხაზზე და გადაამოწმეთ ამ შემოთავაზების ავთენტურობა.

ხოლო თუ მაინც ისე მოხდა, რომ გადამოწმების გარეშე რომელიმე საეჭვო ვებგვერდზე შეიყვანეთ თქვენი პირადი მონაცემები, მაშინვე თქვენი ინტერნეტბანკის პაროლი შეცვალეთ და დაუკავშირდით თქვენს ბანკს.

ზემოთ აღნიშნული რჩევების გათვალისწინებას სულაც არ სჭირდება დიდი ძალისხმევა. მთავარია რამდენიმე რამ, — იყავით ყურადღებით, გამოიჩინეთ სიფრთხილე, გაუფრთხილდით თქვენს საბანკო მონაცემებს და ინტერნეტთაღლითები თქვენს მოტყუებას ვერ შეძლებენ.