სომხეთის პრემიერმინისტრის, ნიკოლ ფაშინიანის განცხადებით, ქვეყანა ევროკავშირის წევრობაზე ოფიციალურ განაცხადს მალე შეიტანს. ფაშინიანმა ეს ნაბიჯი აუცილებელ ეტაპად შეაფასა იქამდე, სანამ ქვეყანაში გაწევრიანების შესახებ ეროვნული რეფერენდუმი ჩატარდება. ინფორმაციას OC media ავრცელებს.

ორშაბათს, პარლამენტში მთავრობის ხუთწლიანი პროგრამის განხილვისას სიტყვით გამოსვლისას, ფაშინიანმა აღნიშნა, რომ ოფიციალური კანდიდატის განაცხადი საჭიროა რეფორმების მკაფიო გეგმის შესადგენად და გაწევრიანების რეალური პერსპექტივების შეფასებისთვის. ეს განცხადება პარლამენტის მიერ 2025 წლის მარტში მიღებულ ჩარჩო კანონს ეფუძნება, რომლითაც ინტეგრაციის პროცესი ოფიციალურად დაიწყო. იგი ასევე უკავშირდება ევროკავშირთან 2029 წლისთვის ვიზალიბერალიზაციაზე მიმდინარე მოლაპარაკებებს. ფაშინიანმა დასძინა, რომ განაცხადის წარდგენა ნაწილობრივ ევრაზიული ეკონომიკური კავშირის (EAEU) პარტნიორების მოწოდებების პასუხია.

OC media წერს, რომ სომხეთის დიპლომატიური შემობრუნება ევროკავშირისკენ მოსკოვთან გაღრმავებულ უთანხმოებებსა და ევრაზიულ კავშირში სავაჭრო შეფერხებებს უკავშირდება. მანამდე ფაშინიანმა სომხურ საქონელზე რუსეთის მიერ დაწესებულ ექსპორტის აკრძალვას კავშირისთვის "კრიზისი" უწოდა. მაისში, EAEU-ს წევრი ქვეყნების ლიდერებმა ერთობლივი განცხადება გავრცელეს, სადაც სომხეთს მოუწოდეს, ჩაატაროს რეფერენდუმი იმის შესახებ, დარჩეს ევრაზიულ კავშირში თუ აირჩიოს ევროკავშირის წევრობა.

ევრაზიული კავშირის ოფიციალურმა პირებმა მანამდე სომხეთი გააფრთხილეს, რომ ევროკავშირში გაწევრიანება შეუთავსებელია EAEU-ს წევრობასთან, რაც საფრთხეს უქმნის სომხეთის წვდომას რუსულ ბაზარზე. ამავდროულად, სომეხი ოფიციალური პირები ამტკიცებენ, რომ ევროპული სტანდარტების დანერგვა შიდა ეკონომიკას გააძლიერებს.

ორშაბათს ფაშინიანმა ასევე ისაუბრა კოლექტიური უსაფრთხოების ხელშეკრულების ორგანიზაციაში (CSTO/კოლექტიური უსაფრთხოების ხელშეკრულების ორგანიზაცია) სომხეთის შეჩერებულ წევრობაზე და განაცხადა, რომ რუსეთის ლიდერობით მოქმედ უსაფრთხოების ბლოკში დაბრუნება მათ ხუთწლიან გეგმაში არ შედის.

"ძალიან მოხარული ვიქნებოდი, თუ ორგანიზაცია სომხეთის ODKB-იდან გარიცხვას გადაწყვეტდა. ეს გაგვათავისუფლებდა დილემისგან — გავიდეთ თუ არა ბლოკიდან", — განაცხადა მან.

კრემლის პრესსპიკერმა დიმიტრი პესკოვმა მალევე უპასუხა: "თუ ერევანს, თავისი ეროვნული ინტერესებიდან გამომდინარე, აღარ სჭირდება რეგიონული უსაფრთხოების უზრუნველყოფისთვის ასეთ მნიშვნელოვან ორგანიზაციაში წევრობა, მას შეუძლია მიიღოს შესაბამისი გადაწყვეტილება და დატოვოს იგი".

პესკოვმა დაადასტურა, რომ მოსკოვს ოფიციალური შეტყობინება ორგანიზაციიდან გასვლის შესახებ არ მიუღია, მიუხედავად იმისა, რომ სომხეთს მონაწილეობა შეჩერებული აქვს.

OC media-ს ცნობით, 2026 წლის საზოგადოებრივი აზრის გამოკითხვა აჩვენებს, რომ სომხეთის მოსახლეობა ევროკავშირს კვლავ პოზიტიურად აღიქვამს — გამოკითხულთა 72% ევროკავშირსა და სომხეთს შორის ურთიერთობებს კარგად აფასებს, ხოლო 56% აცხადებს, რომ ევროკავშირს ენდობა. მნიშვნელოვნად გაიზარდა ევროკავშირში გაწევრიანების მხარდაჭერაც და მან 54%-ს მიაღწია, ხოლო 63%-ის სჯერა, რომ ევროკავშირის წევრობა ქვეყანას ნაკლოვანებებზე მეტ უპირატესობას მოუტანს.