რუსული დეზინფორმაცია და კრემლის ტროას ცხენი
ფოტო: The Wall Street Journal
დეზინფორმაცია ერთ-ერთი მთავარი მეთოდია, რომელსაც ავტორიტარული რეჟიმები მიმართავენ მოსახლეობაზე გავლენის მოსაპოვებლად. აღნიშნული პროცესი კიდევ უფრო საშიში ხდება, თუ პირველ რიგში რუსეთი და მსგავსად სხვა ავტორიტარული რეჟიმები ამ სტრატეგიას იყენებენ საერთაშორისო არენაზე, ამავე მიზნის მისაღწევად.
რუსეთის მცდელობა, გავლენა მოახდინოს ამერიკასა და ევროპაში მიმდინარე პროცესებზე, აქტიური განხილვის საგანია მკვლევარებს, მიმომხილველებსა და ჟურნალისტებს შორის. კრემლი ამ პროცესში სხვადასხვა მეთოდებს მიმართავს, ისეთს, როგორიცაა მედია საშუალებები (Russia Today, Sputnik), კიბერ შეტევები, არასამთავრობო ორგანიზაციების დაფინანსება, ეკონომიკური ზეწოლა და პოლიტიკური კავშირების დამყარება ადგილობრივ პარტიებთან. 28 თებერვალს, ჯორჯ ვაშინგტონის უნივერსიტეტში რუსულ დეზინფორმაციაზე შეხვედრა გაიმართა, სადაც კრემლის სტრატეგიაზე საუბრობდნენ და განიხილავდნენ, თუ როგორი უნდა იყოს დასავლეთის პასუხი ამ ქმედებების წინააღდეგ. შეხვედრაზე მომხსენებელთა თქმით, რუსეთს მთავარი მიზანი დეზინფორმაციის კამპანიის წარმოებისას არის დასავლეთის დესტაბილიზაცია, უთანხმოების გამოწვევა და დასავლური ლიბერალური ღირებულებებისთვის ძირის გამოთხრა.
„რუსეთი ცდილობს დეზინფორმაციის კამპანიის მეშვეობით ევროპაში კონსენსუსისთვის ძირის გამოთხრას. ის ცდილობს წაშალოს ზღვარი იმას შორის, თუ რა არის ფაქტი და რა არის ფიქცია, ეს რუსეთის ომის ნაწილია. თუ ნახავთ გერასიმოვის 2013 წლის დოქტრინას, ის პირდაპირ საუბრობს, რომ რუსეთი გამოიყენებს არაპირდაპირ და ასიმეტრიულ მეთოდებს გავლენის მოსაპოვებლად“ - ამბობს ალინა პოლიაკოვა, ატლანტიკური საბჭოს ევრაზიის ცენტრის მკვლევარი.
მას შემდეგ, რაც რუსეთის სათავეში ვლადიმირ პუტინი მოვიდა, საინფორმაციო ომი და პროპაგანდა, კრემლის ერთ-ერთი მთავარი ხერხია გავლენის მოსაპოვებლად. მოსკოვი ამ ტაქტიკას მის სამეზობლოშიც, საქართველოს, უკრაინის და მოლდოვის შემთხვევაში მიმართავს. ის მხარს უჭერს ანტი-დასავლურ პოლიტიკურ ძალებს და ორგანიზაციებს, ცდილობს ენერგო-რესურსების გამოყენებას საკუთარი მიზნებისთვის და ავრცელებს დეზინფორმაციას მისი დაფინანსებული მედიის მეშვეობით. კრემლი ცდილობს იმის წარმოჩენას, რომ დასავლეთი „გარყვნილია“, თავად კი „ტრადიციული მორალის დამცველი.“ გარდა პოსტ-საბჭოთა სივრცისა, დეზინფორმაციის კამპანიის წარმოებას მოსკოვი, ევროპასა და ამერიკაშიც ცდილობს. რეგიონისგან განსხვავებით, აქ კრემლის მიზანი ევროკავშირის და NATO-ს დასუსტება და ინსტიტუციებისადმი ნდობის გაქრობაა. ეს საკითხი, უკანასკნელი თვეების განმავლობაში, ვაშინგტონში აქტიურად განიხილება, მას შემდეგ რაც ამერიკის არჩევნებზე კრემლმა გავლენის მოპოვება კიბერ-შეტევების მეშვეობით სცადა.
„თუ დავაკვირდებით, მაშინ, როდესაც დემოკრატიული რეჟიმები თვლემენ, ავტორიტარული მთავრობები იყენებენ ამას როგორც უპირატესობას... დეზინფორმაცია ტერმინია, რომელიც ბევრ ელემენტს მოიცავს. ისინი ცდილობენ ნარატივის გავრცელებით, მედიის კონტროლით, არა მარტო მედიის დაფინანსებით და შექმნით (როგორიცაა Russia Today, ან სპუტნიკი), არამედ სახელმწიფო მედიის მეშვეობით, ამასთანავე ინტერნეტ ტროლების, ბოტების და კვლევით ინსტიტუტებზე დაყრდნობით, რომლებიც სამეზობლოში და მის მიღმა, მათ შორის ამერიკაში, ახერხებენ შეღწევას. ჯგუფები ერთმანეთთან ნაკლებ კავშირშია და ერთმანეთისგან განსხვავდება, თუმცა ისინი კრემლის მიზნებისკენ მუშაობენ. იგივე გვხვდება თეირანისა და პეკინის შემთხვევაში“, - განაცხადა კრისტოფერ ვოკერმა, NED-ის ვიცე პრეზიდენტმა კვლევების და ანალიზის მიმართულებით.
გავლენის გაძლიერების მიზნით, კრემლი იმ პოლიტიკურ ძალებთან თანამშრომლობს, რომლებიც მოსკოვის დღის წესრიგის გასწვრივ მოქმედებენ. ევროკავშირის მოწინააღმდეგე პარტიები ევროპის შიგნით მოსკოვთან ახლო კავშირში არიან.
"გავლენის გაძლიერების მიზნით, კრემლი იმ პოლიტიკურ ძალებთან თანამშრომლობს, რომლებიც მოსკოვის დღის წესრიგის გასწვრივ მოქმედებენ. ევროკავშირის მოწინააღმდეგე პარტიები ევროპის შიგნით მოსკოვთან ახლო კავშირში არიან. რუსულმა ბანკმა, საფრანგეთის საპრეზიდენტო არჩევნებში მონაწილე, ეროვნული ფრონტის ლიდერს, მარი ლე პენს, სესხიც კი მისცა. ამ ძალების პოლიტიკური კაპიტალი ადგილობრივ უკმაყოფილებებზეა აგებული, რომლის წარმოჩენასაც და ხაზგასმასაც კრემლი ცდილობს და ეს პუტინის სტრატეგიულ ხედვას ეხმარება, რომელიც იმაზეა დაფუძნებული, რომ ევროპის შიგნით კონსენსუსი დაანგრიოს. ევროპაში ისეთ პარტიები, როგორიცაა „ფლანდრიული ინტერესი“ ჰოლანდიაში, ავსტრიის "თავისუფლების პარტია", "ალტერნატივა" გერმანიისთვის, "იობიკი" უნგრეთში და ა.შ. პრო-რუსულ პოზიციებს იჭერენ სხვადასხვა საკითხებზე. „და ეს რუსეთს ბევრი არ უჯდება“, - ამბობს პოლიაკოვა.
რუსეთი დასავლეთის პრულარისტური გარემოს გამოყენებას ახერხებს საკუთარი მიზნებისთვის. რასაც ამას Russia Today „ალტერნატიულ ხედვას“ უწოდებს. ცრუ და გადაუმოწმებელი ინფორმაციის გავრცელებით, მედიისა და ტროლების გამოყენებით, ასევე, სხვა ორგანიზების მეშვეობით, ის საკუთარი ნარატივით დასავლურ დემოკრატიულ საზოგადოებაში აღწევს.
„ცალკეული შემთხვევები არ არის პრობლემა, პრობლემაა გლობალური ტრენდი და გამოსავალი აქედან არის თავის დაცვა, მდგომარეობის იმ მიმართულებით, წაყვანა საითაც შენ გინდა“, - ამბობს ლონდონის უნივერსიტეტის პროფესორი ალისტერ მისკიმონი.
მაშინ, როდესაც ბრიტანეთი ევროკავშირიდან გავიდა, რაც გაერთიანების იდეას ვნებს, მედიისა და დემოკრატიული ინსტიტუტების მიმართ მსოფლიოს გარშემო ნდობა მცირდება, ამერიკის არჩევნების შედეგად ჯერ ნათელი არაა თუ როგორი იქნება დონალდ ტრამპის პოლიტიკა რუსეთისადმი, და ცრუ ინფორმაციის გავრცელება ასე ადვილი არასდროს ყოფილა, მიმომხილველთა თქმით, მნიშვნელოვანია ვაშინგტონი და ბრიუსელმა გაანალიზონ, რომ მათ ტერიტორიაზე ათწლეულების მანძილზე მიღწეული პროგრესი რუსული გავლენისგან დაცვას საჭიროებს.
პროფესორ ო’ლოგლინის მიხედვით, რუსული დეზინფორმაციის თავიდან აცილება ნაწილობრივ დამოკიდებულია იმაზე, თუ როგორი იქნება ამერიკის შეერთებული შტატების პოლიტიკა დონალდ ტრამპის ადმინისტრაციის პირობებში.
„მნიშვნელოვანია სად იქნება ამერიკა, იქნება ის ლიდერი თუ არა. ეს ქმნის შესაძლებლობას რუსეთისთვის არსებულ ვაკუუმში შეეცადოს გავლენის მოპოვებას. რამდენ ხანს გაგრძელდება ეს, დამოკიდებულია იმაზე, თუ რამდენად სწრაფად გაირკვევა, თუ როგორი პოლიტიკა ექნება ამერიკის შეერთებულ შტატებს“, - აღნიშნა პროფესორმა ბენ ო’ლოგლინმა, ლონდონის უნივერსიტეტიდან.
-
წუხელ ლიბერთი ბანკის სათავო ოფისში ხანძარი გაჩნდა წუხელ ლიბერთი ბანკის სათავო ოფისში ხანძარი გაჩნდა
გადახედვა
-
ოპოზიციური პარტიების ალიანსი გამარჯვების ერთობლივ სტრატეგიაზე და ურთიერთთანამშრომლობის წესებზე შეთანხმდა ოპოზიციური პარტიების ალიანსი გამარჯვების ერთობლივ სტრატეგიაზე და ურთიერთთანამშრომლობის წესებზე შეთანხმდა
გადახედვა
-
თბილისში, ირანის საელჩოს საკონსულო განყოფილების ერთ-ერთი ფანჯრის მინა ჩაამსხვრიეს — დააკავეს 1 პირი თბილისში, ირანის საელჩოს საკონსულო განყოფილების ერთ-ერთი ფანჯრის მინა ჩაამსხვრიეს — დააკავეს 1 პირი
გადახედვა
-
რევაზ კიკნაძე: დანაშაულია მთავრობის სიყვარული, ნებისმიერი მთავრობის. მე რომ კორუმპირებული, დიქტატორული მთავრობა არ მიყვარს, ამიტომ ვარ დამნაშავე? რევაზ კიკნაძე: დანაშაულია მთავრობის სიყვარული, ნებისმიერი მთავრობის. მე რომ კორუმპირებული, დიქტატორული მთავრობა არ მიყვარს, ამიტომ ვარ დამნაშავე?
გადახედვა
-
ბავარიის სასამართლომ ალბანეთში ბაზირებულ ქოლ-ცენტრს ხელმძღვანელ მიხეილ ბინიაშვილს პატიმრობა მიუსაჯა ბავარიის სასამართლომ ალბანეთში ბაზირებულ ქოლ-ცენტრს ხელმძღვანელ მიხეილ ბინიაშვილს პატიმრობა მიუსაჯა
გადახედვა
-
გადაარჩენს დემნა Gucci-ის? — The New York Times გადაარჩენს დემნა Gucci-ის? — The New York Times
გადახედვა
-
ახალგაზრდა ანტერპრენერების დასაფინანსებლად პროკრედიტ ბანკსა და EBRD-ს შორის 15 მილიონი ევროს სასესხო ხელშეკრულება გაფორმდა ახალგაზრდა ანტერპრენერების დასაფინანსებლად პროკრედიტ ბანკსა და EBRD-ს შორის 15 მილიონი ევროს სასესხო ხელშეკრულება გაფორმდა
-
თეგეტა მოტორსში Michelin-ის საბურავების შეძენისას მომხმარებლები საბურავების სასტუმროს უფასო მომსახურებით ისარგებლებენ თეგეტა მოტორსში Michelin-ის საბურავების შეძენისას მომხმარებლები საბურავების სასტუმროს უფასო მომსახურებით ისარგებლებენ
-
საქართველოს ბანკის საგაზაფხულო შეთავაზებები საქართველოს ბანკის საგაზაფხულო შეთავაზებები
-
ფსიქოდელიური მედიცინა დეპრესიის წინააღმდეგ კარგ შედეგებს აჩვენებს ფსიქოდელიური მედიცინა დეპრესიის წინააღმდეგ კარგ შედეგებს აჩვენებს
გადახედვა
-
ტეილორ სვიფტის მუსიკა ბავშვებს მეცადინეობაში ეხმარება? — რას ამბობს ახალი კვლევა ტეილორ სვიფტის მუსიკა ბავშვებს მეცადინეობაში ეხმარება? — რას ამბობს ახალი კვლევა
გადახედვა
-
როგორ ვაქციოთ განსაკუთრებულად დედის დღე თიბისისთან ერთად? როგორ ვაქციოთ განსაკუთრებულად დედის დღე თიბისისთან ერთად?
-
მუქარის შეტყობინებები ირანელებს: გუშაგთა კორპუსი ქუჩაში გასვლას კრძალავს მუქარის შეტყობინებები ირანელებს: გუშაგთა კორპუსი ქუჩაში გასვლას კრძალავს
გადახედვა
-
"აკრძალული AI" ირანის წინააღმდეგ: აშშ-ის არმიამ, სავარაუდოდ, იერიშისას Claude გამოიყენა "აკრძალული AI" ირანის წინააღმდეგ: აშშ-ის არმიამ, სავარაუდოდ, იერიშისას Claude გამოიყენა
გადახედვა
-
ხამენეის ჭირისუფლები მსოფლიოს გარშემო — ფოტოები ხამენეის ჭირისუფლები მსოფლიოს გარშემო — ფოტოები
გადახედვა
-
მეცნიერებმა ბაქტერია ისე შეცვალეს, რომ მან სიმსივნის შიგნიდან შეჭმა შეძლოს მეცნიერებმა ბაქტერია ისე შეცვალეს, რომ მან სიმსივნის შიგნიდან შეჭმა შეძლოს
გადახედვა
-
აშშ-ის სახდეპი და სპარსეთის ყურის ქვეყნები: ისლამური რესპუბლიკის ქმედებები წარმოადგენს სახიფათო ესკალაციას, რომელიც არღვევს მრავალი სახელმწიფოს სუვერენიტეტს და საფრთხეს უქმნის რეგიონულ სტაბილურობას აშშ-ის სახდეპი და სპარსეთის ყურის ქვეყნები: ისლამური რესპუბლიკის ქმედებები წარმოადგენს სახიფათო ესკალაციას, რომელიც არღვევს მრავალი სახელმწიფოს სუვერენიტეტს და საფრთხეს უქმნის რეგიონულ სტაბილურობას
გადახედვა
-
ისარგებლეთ საქართველოს ბანკის ნაწილ-ნაწილ გადახდით iPlus-ში და მიიღეთ 150 ლარიანი ქეშბექი ისარგებლეთ საქართველოს ბანკის ნაწილ-ნაწილ გადახდით iPlus-ში და მიიღეთ 150 ლარიანი ქეშბექი
-
კაია კალასი: ალი ხამენეის გარდაცვალება გარდამტეხი მომენტია ირანის ისტორიაში, რა მოხდება შემდეგ, გაურკვეველია. თუმცა, ახლა იხსნება გზა სხვაგვარი ირანისკენ კაია კალასი: ალი ხამენეის გარდაცვალება გარდამტეხი მომენტია ირანის ისტორიაში, რა მოხდება შემდეგ, გაურკვეველია. თუმცა, ახლა იხსნება გზა სხვაგვარი ირანისკენ
გადახედვა
-
რეჯეფ თაიფ ერდოღანი: ღრმა მწუხარებას გამოვთქვამ თავდასხმების შედეგად ჩვენი მეზობელი ირანის უზენაესი ლიდერის, აიათოლა ალი ხამენეის გარდაცვალების გამო რეჯეფ თაიფ ერდოღანი: ღრმა მწუხარებას გამოვთქვამ თავდასხმების შედეგად ჩვენი მეზობელი ირანის უზენაესი ლიდერის, აიათოლა ალი ხამენეის გარდაცვალების გამო
გადახედვა
-
Wizz Air, 7 მარტის ჩათვლით, ისრაელის, დუბაის, აბუ-დაბის, ამანისა და საუდის არაბეთის მიმართულებით ყველა ფრენას აჩერებს Wizz Air, 7 მარტის ჩათვლით, ისრაელის, დუბაის, აბუ-დაბის, ამანისა და საუდის არაბეთის მიმართულებით ყველა ფრენას აჩერებს
გადახედვა
კომენტარები