რას ფიქრობს ევოლუციის შემსწავლელი ბიოლოგი შურისმაძიებლების სუპერძალებზე
ფოტო: Marvel
შეინ კემპბელ-სტეიტონი დისერტაციას წერდა მწვანე ანოლისის ხვლიკის ევოლუციაზე, როდესაც ინტენსიურად დაეწყო სიზმრები სხვადასხვა სუპერგმირების ძალების მეცნიერულ საფუძვლებზე. მისი თქმით, ის დღისით ბიოლოგიური კვლევით იყო დაკავებული, ხოლო ღამით - კომიქსებს კითხვით. ეს სფეროები კი ერთმანეთს მის სიზმრებში შეხვდნენ. შეინი ბევრს ფიქრობდა იმის შესახებ, თუ რა ევოლუციური გზა გაიარეს მუტანტებმა იმ ძალების მისაღებად, რომლებსაც ფლობდნენ, იმაზე - თუ როგორ მართავს თორი ელექტრობას, რა ორგანული ნივთიერებებისაგან შედგება ადამიანი-ობობას ქსელი და ა.შ.
დეკემბერში შეინმა უორნერ ბრაზერსის მარკეტინგის მენეჯერ არიენ დარბისთან ერთად დაიწყო პოდკასტის სერიების ჩაწერა, სახელწოდებით სუპერგმირების ბიოლოგია. ფილმ "შურისმაძიებლები: უსასრულობის ომის" გამოსვლისთვის კი Vox-ის ჟურნალისტმა კარენ ტერნერმა შეინთან ინტერვიუ ჩაწერა და სწორედ მას სთხოვა ამ ფილმის პერსონაჟების ძალების მეცნიერული შეფასება. აქვე უნდა აღინიშნოს, რომ ეს ფილმი თავს უყრის მარველის კინემატოგრაფიული სამყაროს უამრავ პერსონაჟს, რომელთა შესახებაც სტუდია უკვე 10 წელიწადია ფილმებს იღებს.
შეინი ფილმის გმირების ნაწილს 4 ძირითად კატეგორიად ყოფს:
პირველ კატეგორიას ელიტური ათლეტების კატეგორია ჰქვია და მასში შედიან შავი ქვრივი (Black Widow) და ჰოუკაი (Hawkeye). ისინი ძალიან კარგად არიან გაწრთვნილები და მათი უპირატესობების ჩამონათვალში ნახავთ - განსაკუთრებულ ძალას, გამძლეობასა და ხელჩართული ბრძოლის უნარს. ისინი ჩვეულებრვ ადამიანზე ძლიერები არიან, თუმცა არ გააჩნიათ ზებუნებრივი ძალები. ამ გმირებზე ფიქრისას ყოველთვის ჩნდება კითხვა, რომელი უფრო დიდ როლს თამაშობს - მათი აღზრდისა და გაწრთვნის მეთოდი თუ ის გენეტიკური უპირატესობები, რომლებიც გააჩნიათ? ჩვენ ვიცით, რომ კონკრეტული გენეტიკური მუტაციები ადამიანებს ისეთი უნარებით აჯილდოებს, რომლებიც სხვას არ გააჩნიათ. ოლიმპიური ჩემპიონების უმეტესობას სწორედ ასეთი მუტაციები აქვთ, თუმცა, ცხადია, რომ სწორი ვარჯიშისა და გაწრთვნის გარეშე, ეს მუტაციები თავს ვერ გამოიჩენენ, ისევე, როგორც შავი ქვრივისა და ჰოუკაის შემთხვევაში.
შავი ქვრივი (Black Widow)
ფოტო: Marvel
მეორე კატეგორიას შეინი კაპიტან ამერიკას მიაკუთვნებს, თუმცა აღწერილობით თუ ვიმსჯელებთ, მასში ადამიანი-ობობაც შეგვიძლია ვიგულისხმოთ. ამ კატეგორიის გმირები გარკვეული ბიოინჟინერიის მეშვეობით იღებენ თავის უნარებს. მაგალითად, სტივ როჯერსი, კაპიტანი ამერიკას ალტერ ეგო, სუსტი, გამხდარი და დაბალი ბიჭი იყო, თუმცა გენეტიკური კოდის შეცვლის შემდეგ ის სუპერათლეტი გახდა. ის, რაც შავმა ქვრივმა და ჰოუკაიმ გენეტიკური ლატარიისა და წრთვნის ხარჯზე მიიღეს, კაპიტანმა ამერიკამ ერთი ვაქცინით შეიძინა. ჩვენს სამყაროში უკვე ტარდება გენომის შეცვლის ექსპერიმენტები და ამ სფეროს ყელაზე ცნობილი მეთოდია CRISPR/Cas9 ტექნიკა, რომელიც დნმ-ს რედაქტირებაში Сtrl + C და Ctrl + V ფუნქციებს ითავსებს. თუმცა, ადამიანის გენომის წარმატებით შეცვლის შემდეგაც შეინს ეჭვი ეპარება, რომ სათანადო ვარჯიშის გარეშე ადამიანები ასე რადიკალურად შეიცვალონ. ისევე, როგორც კაპიტანი ამერიკის დნმ, პიტერ პარკერის (ადამიანი-ობობას (Spider-Man) ალტერეგო) დნმ-ც შეცვლილია, თუმცა, მის შემთხვევაში ობობის კბენის შედეგად.
კაპიტანი ამერიკა (Captain America)
ფოტო: Marvel
მესამე კატეგორიას ის სუპერგმირები მიეკუთვნებიან, რომლებიც საკუთარ განსაკუთრებულობას ტექნიკის მეშვეობით იძენენ: რკინის კაცი (Iron Man), ომის მანქანა (War Machine), შევარდენი (Falcon), ზამთრის ჯარისკაცი (Winter Soldier). ჩვენს სამყაროში უკვე გვაქვს ეგზოჩონჩხის შექმნის პრეცენდენტები, რაც შეგვიძლია ტონი სტარკის (რკინის კაცის ალტერეგო) მიერ პირველი კოსტუმის შექმნის ექვივალენტურ მიღწევად ჩავთვალოთ. ამ ეგზოჩონჩხებს ძირითადად მძიმე საგნების ასაწევად იყენებენ, თუმცა მათი გამოყენებით უნარდაკარგული ან კიდურებამპუტირებული ხალხის დახმარებაა შესაძლებელი. ფილმების შემთხვევაში ეს ტექნოლოგიები გმირებს ჩვეულებრივ ადამიანებთან შედარებით უპირატესობას აძლევს. საინტერესოა, მართლა შესაძლებელია პროთეზმა უფრო გააძლიეროს ადამიანი, ვიდრე მის გარეშე იქნებოდა? ამისი მაგალითი ლონდონის ოლიმპიადაზე ვნახეთ სადაც პროთეზის მქონე მორბენალმა უმაღლესი დონის შედეგები აჩვენა. ჩვენი სამყარო იცვლება და მალე ბუნებრივი კიდურების ქონა შესაძლებელია ხელსაყრელი აღარც კი იყოს.
რკინის კაცი (Iron Man) და ომის მანქანა (War Machine)
ფოტო: Marvel
ბოლო კატეგორიაში კი მხოლოდ ვიჟენი (Vision) შედის. ამ გმირის შექმნაში ნამდვილად ბევრმა ფაქტორმა მიიღო მონაწილეობა (ტექნოლოგია, თორის მაგია, უსასრულობის ქვა, ხელოვნური ინტელექტი). შეინს ამ გმირში ყველაზე მეტად ხელოვნური ინტელექტის არსებობა აინტერესებს და მას Google Brain-ის ხელოვნურ ინტელექტს ადარებს. AutoML ხელოვნური ინტელექტის ერთ-ერთი სახეა, რომელსაც ღრმა სწავლის პროგრამად მოიხსენიებენ. იგი "შვილობილ" ხელოვნურ ინტელექტებს ქმნის და ადამიანების მიერ შემუშავებულ ალგორითმებთან შედარებით უკეთესად მუშაობს. ეს ძალიან ჰგავს ვიჟენის ამბავს. ფილმში "შურისმაძიებლები: ალტრონის ერა" ტონი სტარკი ქმნის ხელონურ ინტელექტს სახელად J.A.R.V.I.S. იგი მოგვიანებით თავად ქმნის ხელოვნურ ინტელექტს, რომელიც ალტრონი გახდება, ხოლო ალტრონი შექმნის სხეულს, რომელშიც საბოლოო ჯამში J.A.R.V.I.S. ჩასახლდება და ასე გაჩნდება ვიჟენი.
ვიჟენი (Vision)
ფოტო: Marvel
შეინის აზრით, ადამიანთა დამოკიდებულება სამეცნიერო ფანტასტიკის მიმართ შავ ყუთს ჰგავს, ისინი უბრალოდ იღებენ მოცემულ ინფორმაციას და არ ფიქრობენ ამ ინფორმაციის რეალურ სამყაროში არსებობის შესაძლებლობაზე. მისთვის, როგორც ბიოლოგისთვის, მსგავსი მიდგომა უჩვეულოა. ცხადია, რომ ყველაფერი, რაც კომიქსების სამყაროშია აღწერილი, ვერ იქნება ჩვენი სამყაროს ნაწილი, თუმცა, კომიქსების სამყარო შესაძლებლობების საზღვრების დადგენაში და მათ გადალახვაში გვეხმარება.
-
ღრძილების ანთება — რა არის, რა სიმპტომები ახასიათებს და როგორ უნდა ვიმკურნალოთ? ღრძილების ანთება — რა არის, რა სიმპტომები ახასიათებს და როგორ უნდა ვიმკურნალოთ?
-
ნახეთ: ნეტფლიქსმა ფამუქის უმანკოების მუზეუმი სერიალად გადაიღო (ტრეილერი) ნახეთ: ნეტფლიქსმა ფამუქის უმანკოების მუზეუმი სერიალად გადაიღო (ტრეილერი)
-
არჩილ გორდულაძე: " ყველა ცრუობდა, როდესაც ბაჩიაშვილს პოლიტიკურ პატიმარს უწოდებდა" არჩილ გორდულაძე: " ყველა ცრუობდა, როდესაც ბაჩიაშვილს პოლიტიკურ პატიმარს უწოდებდა"
გადახედვა
-
პარიზის სააპელაციო სასამართლომ ნამახვანჰესის დავაზე საერთაშორისო არბიტრაჟის განჩინება აღიარა პარიზის სააპელაციო სასამართლომ ნამახვანჰესის დავაზე საერთაშორისო არბიტრაჟის განჩინება აღიარა
გადახედვა
-
მოსკოვის მეტროში აფეთქება მოხდა მოსკოვის მეტროში აფეთქება მოხდა
გადახედვა
-
თუ ხარ მოსწავლე, დარეგისტრირდი საქართველოს ბანკისა და კომაროვის STEM სკოლაში თუ ხარ მოსწავლე, დარეგისტრირდი საქართველოს ბანკისა და კომაროვის STEM სკოლაში
-
Reuters: აშშ-ის სახდეპი ონლაინ პორტალს ქმნის, რომელიც ადამიანებს საშუალებას მისცემს, თავიანთი მთავრობების მიერ აკრძალული მასალები ნახონ Reuters: აშშ-ის სახდეპი ონლაინ პორტალს ქმნის, რომელიც ადამიანებს საშუალებას მისცემს, თავიანთი მთავრობების მიერ აკრძალული მასალები ნახონ
გადახედვა
-
სამხრეთ კორეის სასამართლომ ყოფილ პრეზიდენტს სამუდამო პატიმრობა მიუსაჯა სამხრეთ კორეის სასამართლომ ყოფილ პრეზიდენტს სამუდამო პატიმრობა მიუსაჯა
გადახედვა
-
ზენდეია და ტომ ჰოლანდი რობერტ პატინსონს განსხვავებულად აღიქვამენ ზენდეია და ტომ ჰოლანდი რობერტ პატინსონს განსხვავებულად აღიქვამენ
გადახედვა
-
მთვარის ზომა მცირდება — ასტრონომებმა ამის ახალ მტკიცებულებას მიაგნეს მთვარის ზომა მცირდება — ასტრონომებმა ამის ახალ მტკიცებულებას მიაგნეს
გადახედვა
-
რიკარდ იოზვიაკი: EU ფიქრობს, რომ რუსეთმა საქართველოს ოკუპირებული ტერიტორიებიდან ჯარის გაყვანაც უნდა გაითვალისწინოს სამშვიდობო მოლაპარაკებებში რიკარდ იოზვიაკი: EU ფიქრობს, რომ რუსეთმა საქართველოს ოკუპირებული ტერიტორიებიდან ჯარის გაყვანაც უნდა გაითვალისწინოს სამშვიდობო მოლაპარაკებებში
გადახედვა
-
ბრიტნი სპირსმა მუსიკალურ კატალოგზე უფლებები გაყიდა ბრიტნი სპირსმა მუსიკალურ კატალოგზე უფლებები გაყიდა
გადახედვა
-
10 საუკეთესო ტექნიკა, რომელიც ყოველდღიურობას გაგიმარტივებს — რჩევები Kontakt.ge-სგან 10 საუკეთესო ტექნიკა, რომელიც ყოველდღიურობას გაგიმარტივებს — რჩევები Kontakt.ge-სგან
-
დავით კაკულია: "კატეგორიულად არ ვეთანხმებით ბრალს, არავისთვის დაგვივალებია ნიკა კვარაცხელიას მკვლელობა, ეს არის აბსურდი" დავით კაკულია: "კატეგორიულად არ ვეთანხმებით ბრალს, არავისთვის დაგვივალებია ნიკა კვარაცხელიას მკვლელობა, ეს არის აბსურდი"
გადახედვა
-
სუს: 13 სხვადასხვა სისხლის სამართლის საქმეზე დაკავებული და პასუხისმგებლობაში მიცემული 29 პირი სუს: 13 სხვადასხვა სისხლის სამართლის საქმეზე დაკავებული და პასუხისმგებლობაში მიცემული 29 პირი
გადახედვა
- დააკავეს კაცი, რომელიც არასრულწლოვანს სექსუალური ხასიათის შეტყობინებებს უგზავნიდა და სქესობრივ კავშირს სთავაზობდა დააკავეს კაცი, რომელიც არასრულწლოვანს სექსუალური ხასიათის შეტყობინებებს უგზავნიდა და სქესობრივ კავშირს სთავაზობდა
-
ძველისა და ახლის სინთეზი: სუხიშვილების ქორეოგრაფიული მემკვიდრეობა ძველისა და ახლის სინთეზი: სუხიშვილების ქორეოგრაფიული მემკვიდრეობა
-
დიმიტრი ხუნდაძე თვლის, რომ გადაწყვეტილება, 6 წელზე მეტი ასაკის ავტომობილების აკრძალვის შესახებ, უნდა გადაიხედოს დიმიტრი ხუნდაძე თვლის, რომ გადაწყვეტილება, 6 წელზე მეტი ასაკის ავტომობილების აკრძალვის შესახებ, უნდა გადაიხედოს
გადახედვა
-
მიხეილ სააკაშვილი: ელისო კილაძე წინააღმდეგობრივი პიროვნებაა, მაგრამ არცერთი წამით არ მეპარება ეჭვი მისი დაკავების პოლიტიკურ მოტივში! მიხეილ სააკაშვილი: ელისო კილაძე წინააღმდეგობრივი პიროვნებაა, მაგრამ არცერთი წამით არ მეპარება ეჭვი მისი დაკავების პოლიტიკურ მოტივში!
გადახედვა
-
სოზარ სუბარი: რა საჭიროა ზედმეტი რგოლები, ამიტომ ან ერთი უნდა გაუქმდეს, ან მეორე. ამ შემთხვევაში, ჩემი წინადადებაა, რომ გუბერნატორის ინსტიტუტი არის საკმაოდ მოძველებული სოზარ სუბარი: რა საჭიროა ზედმეტი რგოლები, ამიტომ ან ერთი უნდა გაუქმდეს, ან მეორე. ამ შემთხვევაში, ჩემი წინადადებაა, რომ გუბერნატორის ინსტიტუტი არის საკმაოდ მოძველებული
გადახედვა
-
ბათუმის მუნიციპალური ინსპექციის ცნობით, თევზის რესტორნების დემონტაჟი კი არა, უნებართვო ობიექტის დემონტაჟი ხდება ბათუმის მუნიციპალური ინსპექციის ცნობით, თევზის რესტორნების დემონტაჟი კი არა, უნებართვო ობიექტის დემონტაჟი ხდება
გადახედვა
კომენტარები