დიდი ბრიტანეთისა და კიდევ 23 ქვეყნის მიერ საქართველოში აუთოს "მოსკოვის მექანიზმის" გააქტიურებას კოალიცია — ცვლილებისთვის ერთ-ერთი ლიდერი, ზურაბ ჯაფარიძე პარტიის ოფისში გამართულ ბრიფინგზე გამოეხმაურა.

მისი განმარტებით, ეუთოს ამ მექანიზმის ამუშავება მიუთითებს იმაზე, რომ საქართველოში ადამიანთა უფლებების დარღვევას სისტემური ხასიათი აქვს. მისივე თქმით, " საერთაშორისო თანამეგობრობის თვალთახედვით საქართველოში არ არსებობს შიდა სამართლებრივი ინსტიტუციური მექანიზმები იმისთვის, რომ ქვეყანაში ჩატარდეს დამოუკიდებელი და სანდო გამოძიება." ზურა ჯაფარიძემ ასევე აღნიშნა, რომ ეუთოს ეს მექანიზმი ერთ-ერთი ყველაზე მკაცრია და ხელისუფლების თანხმობის გარეშე, დამოუკიდებელი საერთაშორისო ექსპერტების ჩართვას გულისხმობს, რაც მისი თქმით, ნიშნავს იმას, რომ ამ შემთხვევაში, როდესაც ეუთო-ს ექსპერტები დაიწყებენ გამოძიებას, ქართულ ოცნებას არავინ არაფერს შეეკითხება.

"პირველ რიგში, მნიშვნელოვანია იმის აღნიშვნა, რომ თვითონ ეუთოს ამ მექანიზმის ამუშავება არის ახლა უკვე რეალური და გადამწყვეტ ფაზაში. ეს არის, მათ შორის, მკაფიო გზავნილი იმასთან დაკავშირებით, რომ საქართველოში ადამიანის უფლებების დარღვევა არ არის ცალკეული შემთხვევები და მას აქვს სისტემური ხასიათი. ეს არის, მათ შორის, გზავნილი იმასთან დაკავშირებით, რომ საერთაშორისო თანამეგობრობის თვალთახედვით საქართველოში არ არსებობს შიდა სამართლებრივი ინსტიტუციური მექანიზმები იმისთვის, რომ ქვეყანაში ჩატარდეს დამოუკიდებელი და სანდო გამოძიება.

ეუთო-ს ეს მექანიზმი არის ერთ-ერთი ყველაზე მკაცრი მექანიზმი, მკაცრი ინსტრუმენტი, რომელიც გამოიყენება ქვეყნებში ადამიანის უფლებების თვალსაზრისით ფართომასშტაბიანი და მძიმე დარღვევების შემთხვევაში, როდესაც სახელმწიფოს მხრიდან არ ჩანს პასუხისმგებლობის აღების და გამოძიების ჩატარების ნება ან სურვილი. ეს მექანიზმი გულისხმობს დამოუკიდებელი საერთაშორისო ექსპერტების ჩართვას ხელისუფლების თანხმობის გარეშე, რაც ნიშნავს იმას, რომ ამ შემთხვევაში, როდესაც ეუთო-ს ექსპერტები დაიწყებენ გამოძიებას, ქართულ ოცნებას არავინ არაფერს შეეკითხება. ისინი ამ გამოძიებას მაინც ჩაატარებენ, მიუხედავად იმისა, რა პოზიცია ექნებათ ამასთან დაკავშირებით რეჟიმის წარმომადგენლებს", — თქვა ზურა ჯაფარიძემ.

კოალიცია — ცვლილებისთვის ლიდერმა თქვა ისიც, რომ "მოსკოვის მექანიზმის ანგარიში იქნება დამოუკიდებელი, ობიექტური, საჯარო და ხელისუფლებისა და პროპაგანდის კონტროლს მიღმა". მისივე განმარტებით ეუთოს მექანიზმის ანგარიშს თავად ეუთო ევროსაბჭო და ევროკავშირის სხვადასხვა ინსტიტუტები გამოიყენებენ, რასაც როგორც ზურა ჯაფარიძე ამბობს, ქართული ოცნების რეჟიმისთვის გრძელვადიანი და მძიმე შედეგები ექნება.

"ეუთო-ს ექსპერტები ფაქტებს და მოვლენებს შეაფასებენ საერთაშორისო სტანდარტების მიხედვით. მოსკოვის მექანიზმის ანგარიში იქნება დამოუკიდებელი, ობიექტური, საჯარო და ხელისუფლებისა და პროპაგანდის კონტროლს მიღმა.

ჩვენს ხელთ არსებული წინასწარი ინფორმაციით, ამ ანგარიშში აისახება მშვიდობიანი პროტესტის წინააღმდეგ გადამეტებული ძალის გამოყენება, ასევე ასახული იქნება ინფორმაცია თვითნებური დაკავებების შესახებ, არასათანადო მოპყრობის შესახებ, ინსტიტუტების პოლიტიზების შესახებ, პოლიტიკური და სინდისის პატიმრების რაოდენობის უპრეცედენტო ზრდის შესახებ, ქიმიური ნივთიერების გამოყენების შესახებ და დემოკრატიული უკუსვლის სისტემური ნიშნების შესახებ.

ეუთო-ს ამ მექანიზმის ანგარიში არ რჩება მხოლოდ და მხოლოდ დოკუმენტად. ამ დოკუმენტს, საბოლოო ჯამში, შემდეგ იყენებს თვითონ ეუთო, ევროსაბჭო და ევროკავშირის სხვადასხვა ინსტიტუტები. მათ შორის, ის ხდება საფუძველი შეზღუდვების, სანქციებისა და პოლიტიკური გადაწყვეტილებებისთვის და მათ შორის, ეს დოკუმენტები, როგორც წესი ხდება ხოლმე საფუძველი ამ ქვეყნების მხრიდან პოლიტიკის ცვლილების, იმ ქვეყანასთან მიმართებაშიც, რომელთან მიმართებაშიც შედგა ეს ანგარიში — ამ შემთხვევაში ეს იქნება საქართველო. სწორედ ამიტომ, ამ პროცესს ექნება გრძელვადიანი და მძიმე შედეგები ქართული ოცნების რეჟიმისთვის.

ანგარიშს ამზადებს სამი დამოუკიდებელი საერთაშორისო ექსპერტი. მათ ექნებათ შეხვედრები პოლიტიკურ და სინდისის პატიმრებთან, დაზარალებულებთან, ჟურნალისტებთან და მედიის სხვა წარმომადგენლებთან, ქართულ არასამთავრობო ორგანიზაციებთან და მათგან მიღებულ ინფორმაციასა და ფაქტობრივ მასალებზე დაყრდნობით ისინი მოამზადებენ ანგარიშს და კიდევ გავიმეორებ, ეს ანგარიში იქნება სისტემურ დარღვევებზე და არა ერთეულ გადაცდომებსა და ერთეულ პრობლემებზე.
აქვე, ბოლოს, მინდა მადლობა გადავუხადო ყველა პოლიტიკურ პარტიას, ისევე როგორც არასამთავრობო სექტორს, ყველას მათ, ვინც მუშაობდნენ ეუთო-ს სხვადასხვა წევრ სახელმწიფოებთან, იმისთვის, რომ საქართველოსთან მიმართებაში მომხდარიყო ამ მექანიზმის ამუშავება."

ცნობისთვის, დიდმა ბრიტანეთმა და კიდევ 23-მა ქვეყანამ, საქართველოში ადამიანის უფლებების მდგომარეობის გაუარესებასთან დაკავშირებით ექსპერტთა მისიის შესაქმნელად, ეუთოს "მოსკოვის მექანიზმი" გაააქტიურა. ამის შესახებ ინფორმაცია დიდი ბრიტანეთის მთავრობის ვებგვერდზევე გამოქვეყნდა.

განცხადებაში წერია, რომ ეუთოს წევრი 24 ქვეყანა ქმნის "ფაქტების დამდგენი მისიას, რათა შეაფასონ საქართველოს მიერ ეუთოს წინაშე არსებული ვალდებულებების შესრულება, განსაკუთრებული ყურადღება 2024 წლის გაზაფხულიდან განვითარებულ მოვლენებზე გაამახვილებენ". ამას გარდა წერილის ავტორები მოუწოდებენ საქართველოს, ითანამშრომლოს მისიასთან და ხელი შეუწყოს მის მუშაობას.