იწვევს თუ არა შოკოლადი დამოკიდებულებას?
ფოტო: Getty Images
თუ თქვენ იმ მილიონობით ადამიანთა რიგს მიეკუთვნებით, ვინც შოკოლადის დანახვისას გულგრილი ვერ რჩება, არ ინერვიულოთ, ამის გამო ვერავინ გაგამტყუნებთ.
შოკოლადთან დაკავშირებით, სანერვიულო სულ სხვა რამ არის. ალბათ ხშირად გაგიგიათ, რომ დიდი რაოდენობით შოკოლადის მოხმარება წონის მატებას და ამასთან ერთად, დამოკიდებულებასაც იწვევს.
შოკოლადთან მიმართებით სამე რთულადაა. უნდა ითქვას, რომ მისი მოთხოვნილება ორგანიზმს ხშირად უჩნდება. ამის მიზეზი კი მარტივია: ტკბილეულისა და მაღალ კალორიული საკვების მიღება ჩვენს განწყობაზე დადებითად მოქმედებს. ტკბილი და ცხიმიანი საკვები სეროტონინის გამოყოფას უწყობს ხელს, რომელიც განწყობის ამაღლებასა და დეპრესიის დამარცხებაში გვეხმარება.
კვლევები აჩვენებს, რომ ვინაიდან ამ ტიპის საკვები ადამიანის ტვინის სიამოვნების ცენტრს აღაგზნებს, ადამიანები შესაძლოა ტკბილ და ცხიმიან საკვებზე დამოკიდებულები გახდნენ. ხშირად ისეც ხდება, რომ შოკოჰოლიკებს ნარკოტიკებზე დამოკიდებული ადამიანების მსგავსი გამოვლინებებიც აქვთ. მაგ: ცუდი მადა, ე.წ "ლომკა", აღელვება და ცუდი ხასიათი.
თქვენ შეიძლება თვლიდეთ, რომ დამოკიდებული ხართ შოკოლადზე და ამას ხმამაღლა ამბობდეთ, მაგრამ მოდით გადავხედოთ რას ამბობენ მეცნიერები. საინტერესოა თავად სიტყვა დამოკიდებულების განსაზღვრება. როგორ ხასიათდება ის?
დამოკიდებულების დასადგენად საჭიროა ამ ფუნდამენტური სიმპტომების გამოვლენა:
- დაუოკებელი მოთხვონილება;
- ამ მოთოვნილებაზე დანებება და საკუთარ თავზე კონტროლის დაკარგვა;
- მიუხედავად ნეგატიური შედეგებისა, ამა თუ იმ პროდუქტის განუწყვეტლივ მოხმარება;
ასე განმარტავენ მეცნიერები ნარკოტიკებზე დამოკიდებულებას, თუმცა, მათი თქმით, ამგვარი გამოვლინებები საჭმლის მიმართაც ხდება ხოლმე. ზოგიერთი კვლევა აჩვენებს, რომ შოკოლადის მოხმარებისას შოკოჰოლიკების ტვინში ისეთივე პროცესები ვითარდება, როგორიც ნაკრკომანის შემთხვევაში ნარკოტიკების მოხმარებისას.
ზოგიერთი ვერსიით, შოკოლადის შემადგენლობაში პენილეთილამინის არსებობა ამტკიცებს, რომ ტკბილეული მართლაც იწვევს დამოკიდებულებას. ეს კარგ არგუმენტად არ გამოდგება, რადგან არსებობს უამრავი პროდუქტი, რომელშიც პენილეთილამინის უფრო მაღალი კონცენტრაცია ვლინდება. მაგ: ყველი, ავოკადო და ა.შ. ამის მიუხედავად, ეჭვი მაქვს არც ერთი თქვენგანი არ გაირბენს დილის სამ საათზე ასობით მეტრს მაღაზიამდე, რომ ავოკადო შეიძინოს.
1994 წელს ჩატარდა კვლევა, რომელსაც ძალიან საინტერესო შედეგი მოჰყვა. კვლევის ობიექტებს მკვლევრებმა სპეციალური პაკეტების შეკვრა მისცეს. ზოგიერთ პაკეტში მოთავსებული იყო ჩვეულებრივი, ზოგიერთში კი თეთრი შოკოლადი (რომელიც შოკოლადის აქტიურ ელემენტებს არ შეიცავს). ამას გარდა, არსებობდა მესამე ალტერნატივაც - კაკაოთი გავსებული უგემოვნო კაფსულები. ექსპერიმენტის მონაწილეებს სამიდან ერთ-ერთი უნდა აერჩიათ და ეჭამათ მხოლოდ მაშინ, როდესაც შოკოლადის მოთხოვნილება გაუჩნდებოდათ. მეცნიერები ვარაუდობდნენ, რომ თუ შოკოლადი მართლაც იწვევს დამოკიდებულებას, ექსპერიმენტის მონაწილეების მოთხოვნილება კაკაოს კაფსულებს უნდა დაეკმაყოფილებინათ. მათი აზრით, სწორედ მას აირჩევდნენ ყველაზე ხშირად. ეს ასე არ მოხდა. ექსპერიმენტის მონაწილეებმა თეთრი შოკოლადი აირჩიეს, მიუხედავად იმისა, რომ ეს უკანასკნელი ჩვეულებრივი შოკოლადის არც ერთ ძირითად ინგრედიენტს არ შეიცავდა.
ალბათ დაიბენით, თუმცა საბოლოო ჯამში, უნდა ითქვას, რომ შოკოლადის მოთხოვნილება გამოწვეულია იმით, რომ ის ძალიან, ძალიან გემრიელია. სინამდვილეში დამოკიდებულება და მიჩვევა არაფერ შუაშია, ყოველშემთხვევაში, ამას მეცნიერები ვერ და არ ადასტურებენ.
-
გარემოს ეროვნული სააგენტო მოსალოდნელი ამინდის შესახებ გაფრთხილებას აქვეყნებს გარემოს ეროვნული სააგენტო მოსალოდნელი ამინდის შესახებ გაფრთხილებას აქვეყნებს
გადახედვა
-
შეიძლება ჩვენი გალაქტიკა ოდესღაც "გვერდზე გადაბრუნდა" შეიძლება ჩვენი გალაქტიკა ოდესღაც "გვერდზე გადაბრუნდა"
გადახედვა
-
მალხაზ მაჩალიკაშვილი 2 000 ლარით დააჯარიმეს მალხაზ მაჩალიკაშვილი 2 000 ლარით დააჯარიმეს
გადახედვა
-
ქალი ზედმეტი სიხარულისგან კინაღამ გარდაიცვალა — იშვიათი სამედიცინო შემთხვევა ქალი ზედმეტი სიხარულისგან კინაღამ გარდაიცვალა — იშვიათი სამედიცინო შემთხვევა
გადახედვა
-
მაიმუნების გეომეტრიული ინტუიცია სკოლამდელი ასაკის ბავშვებისას ჰგავს — კვლევა მაიმუნების გეომეტრიული ინტუიცია სკოლამდელი ასაკის ბავშვებისას ჰგავს — კვლევა
გადახედვა
-
მეცნიერებმა გამოითვალეს, რამდენად დიდხანს შეგვიძლია ვიცოცხლოთ მეცნიერებმა გამოითვალეს, რამდენად დიდხანს შეგვიძლია ვიცოცხლოთ
გადახედვა
-
"გასაიდუმლოებული ანგარიში, "ომის სამინისტრო", თავდაცვის ხარჯების 1.15 ტრილიონამდე ზრდა — რა წერია აშშ-ის კონგრესის NDAA აქტში საქართველოზე? "გასაიდუმლოებული ანგარიში, "ომის სამინისტრო", თავდაცვის ხარჯების 1.15 ტრილიონამდე ზრდა — რა წერია აშშ-ის კონგრესის NDAA აქტში საქართველოზე?
გადახედვა
-
"მოქმედებდა როგორც პოლიტიკური აქტივისტი და უხეშ შეურაცხყოფას აყენებდა კონკრეტულ ადამიანებს" — ირაკლი კობახიძე ვახო სანაიას დაკავებაზე "მოქმედებდა როგორც პოლიტიკური აქტივისტი და უხეშ შეურაცხყოფას აყენებდა კონკრეტულ ადამიანებს" — ირაკლი კობახიძე ვახო სანაიას დაკავებაზე
გადახედვა
-
შემდეგი პოდკასტი: როგორ მუშაობს ჩვენი ტვინი და რა საიდუმლოებებს ინახავს ის შემდეგი პოდკასტი: როგორ მუშაობს ჩვენი ტვინი და რა საიდუმლოებებს ინახავს ის
-
ქვიზი: გამოიცანი ბერძენი ავტორი ერთი ფრაზით ქვიზი: გამოიცანი ბერძენი ავტორი ერთი ფრაზით
-
შესაძლოა, ასტრონომებმა მზის სისტემის მიღმა პირველი "ეგზომთვარე" დააფიქსირეს შესაძლოა, ასტრონომებმა მზის სისტემის მიღმა პირველი "ეგზომთვარე" დააფიქსირეს
გადახედვა
-
სროლაში ბრალდებული პირი კლინიკაშია გადაყვანილი — მას თითი აქვს ამპუტირებული სროლაში ბრალდებული პირი კლინიკაშია გადაყვანილი — მას თითი აქვს ამპუტირებული
გადახედვა
-
ავსტრიაში, სახლში, სადაც ადოლფ ჰიტლერი დაიბადა, პოლიციის განყოფილება გაიხსნა ავსტრიაში, სახლში, სადაც ადოლფ ჰიტლერი დაიბადა, პოლიციის განყოფილება გაიხსნა
გადახედვა
-
კევინ სუსმანის თქმით, Big Bang Theory-ის გაგრძელებაში ფანები სტიუარტს ლიდერის როლში იხილავენ კევინ სუსმანის თქმით, Big Bang Theory-ის გაგრძელებაში ფანები სტიუარტს ლიდერის როლში იხილავენ
გადახედვა
-
ბათუმში დაჭრილი 31 წლის კაცი ხელოვნურ სუნთქვაზეა ბათუმში დაჭრილი 31 წლის კაცი ხელოვნურ სუნთქვაზეა
გადახედვა
-
ამდენი შეგნება თუ არ გაქვს, რომ არ იხუმრო არც ეკლესიაზე, არც პატრიარქზე, არც მწერლებზე შემდეგ ვერ დაგიცავს პოლიცია — ირაკლი ზარქუა ონისე ოქრიაშვილზე თავდასხაზე ამდენი შეგნება თუ არ გაქვს, რომ არ იხუმრო არც ეკლესიაზე, არც პატრიარქზე, არც მწერლებზე შემდეგ ვერ დაგიცავს პოლიცია — ირაკლი ზარქუა ონისე ოქრიაშვილზე თავდასხაზე
გადახედვა
-
10 ფოტო წარსულიდან, რომლებიც ყოველდღიურ ამბებს შავ-თეთრად გვიყვება 10 ფოტო წარსულიდან, რომლებიც ყოველდღიურ ამბებს შავ-თეთრად გვიყვება
გადახედვა
-
მოსახლეობას შექმნილი დისკომფორტისთვის წინასწარ ვუხდით ბოდიშს — ირაკლი ბენდელიანი რუსთაველის გამზირის რეაბილიტაციაზე მოსახლეობას შექმნილი დისკომფორტისთვის წინასწარ ვუხდით ბოდიშს — ირაკლი ბენდელიანი რუსთაველის გამზირის რეაბილიტაციაზე
გადახედვა
-
ილონ მასკი ოდისეის ისტორიულად ზუსტი AI-ვერსიის შექმნას გეგმავს ილონ მასკი ოდისეის ისტორიულად ზუსტი AI-ვერსიის შექმნას გეგმავს
-
პატივს ვცემთ და გვესმის საქართველოს გადაწყვეტილება — ჩინეთის საელჩო ანაკლიის პორტის მშენებლობაში ჩინურ-სინგაპურული კონსორციუმის ჩამოშორებაზე პატივს ვცემთ და გვესმის საქართველოს გადაწყვეტილება — ჩინეთის საელჩო ანაკლიის პორტის მშენებლობაში ჩინურ-სინგაპურული კონსორციუმის ჩამოშორებაზე
გადახედვა
-
როგორია ვერაზე სროლის შედეგად დაჭრილი 2 ახალგაზრდის მდგომარეობა? — ექიმის კომენტარი როგორია ვერაზე სროლის შედეგად დაჭრილი 2 ახალგაზრდის მდგომარეობა? — ექიმის კომენტარი
გადახედვა
კომენტარები