საქართველოს საუკუნოვანი ბრძოლა რუსულ დეზინფორმაციასთან
ფოტო: Wikimedia Commons
პრორუსული დეზინფრომაციის წინააღმდეგ მომუშავე ჯგუფი, EU vs Disinformation, კრემლის მიერ გავრცელებული ყალბი ინფორმაციის გამოაშკარავებას ემსახურება. ამ ინიციატივის ფარგლებში ორგანიზაციამ რუსეთის მიერ საქართველოს წინააღმდეგ გაჩაღებული ინფორმაციული ომის ასწლოვანი ისტორია თავის მონაცემთა ბაზაში დაცულ მასალაზე დაყრდნობით მოკლედ მიმოიხილა.
თითქმის ასი წლის წინ, 1920 წლის 16 იანვარს, დემოკრატიული საქართველოს პირველმა ლიდერმა, ნოე ჟორდანიამ, თბილისში წარმოთქმულ სიტყვაში განაცხადა, რომ მისი ქვეყანა ევროპულ კურსს ირჩევდა. მისი თქმით, საბჭოთა რუსეთმა საქართველოს მთავრობას სამხედრო კავშირი შესთავაზა, რაზეც უარი მიიღო, რადგან მას აღმოსავლეთისკენ ჰქონდა გეზი აღებული, საქართველოს კი — დასავლეთისაკენ.
დამოუკიდებლობა 1918 წელს გამოცხადდა. არჩეულ რეფორმისტულ სოციალისტურ მთავრობას სათავეში ჟორდანია ჩაუდგა. მთავრობამ ქვეყნის ეკონომიკური და სოციალური პრობლემების მოგვარების პრაგმატული გზები დასახა. ავსტრიელი სოციალ-დემოკრატი, კარლ კაუცკი საქართველოს 1920 წლის აგვისტოში ეწვია. ვიზიტის შესახებ შედგენილ მის ანგარიშში აშკარად ჩანს აღფრთოვანება ქართველთა მიღწევებით:
"სოციალიზაციის ქართული ხერხები, მიუხედავად მათი ენერგიულობისა, საკმაოდ თავისუფალნი არიან ზედმეტი დაჩქარებულობისა და მასზე რეაქციის საფრთხისგან. საქართველოს მმართველობა დამყარებულია დემოკრატიაზე, ზუსტად ამიტომ ამ ქვეყანამ შეძლო, თავი აერიდებინა სოციალისტური მმართველობის იმ ფორმისგან, რომელიც ქადაგებს ქვეყნის მთლიანი სამრეწველო ძალის ხისტ ცენტრალიზაციას და მის დაქვემდებარებას ერთ მცირერიცხოვან დიქტატორულ კომიტეტზე, რაც გამორიცხავს ნებისმიერი სახის თვითმმართველობას".
საარჩევნო მასალა საქართველოს 1918 წლის პირველი დემოკრატიული არჩევნებიდან. ნოე ჟორდანია მთავრობის თავმჯდომარედ აირჩიეს.
ფოტო: EU vs Disinformation
საქართველოს დამოუკიდებლობის შენარჩუნებისა და ევროპულ გზაზე სიარულის დაწყების პროცესს თავიდანვე აბრკოლებდა საბჭოთა რუსეთის მმართველობა. ქართველები არამხოლოდ რუსული სამხედრო ძალის შეტევაზე გადმოსვლის საშიშროების წინაშე იდგნენ, არამედ ისინი პირისპირ შეეჯახნენ კომუნისტური პარტიის მიერ გატარებულ აგრესიულ დეზინფორმაციულ კამპანიებსაც. მოსკოვურმა ბოლშევიკურმა გაზეთმა პრავდამ ნოე ჟორდანიას ბრალი დასდო იმაში, რომ მან საქართველო ინგლისს მიჰყიდა:
"ნოე ჟორდანიას, — მიუხედავად იმისა, რომ ის ბრიტანულ იმპერიალიზმს 25 წელია, ერთგულად ემსახურება, — არასოდეს მიუღწევია ამგვარი თავბრუდამხვევი მწვერვალებისთვის. სტუმრად მყოფ ნებისმიერ ინგლისელ გენერალს ის იღებდა იმ იმედით, რომ 'ერთად იმუშავებდნენ', და შემდეგ, ყოველ ჯერზე, მწარედ მოსთქვამდა იმაზე, რომ 'საქართველო იმედგაცრუებულია დიდი ბრიტანეთით'. იმედგაცრუებული იყო თუ არა, მას მაინც უწევდა მათთვის მუშაობა. [...] ტერმინი ანტანტის ლაქიები, შეიძლება, საჯარო გამოსვლებისათვის ზედგამოჭრილ ფრაზასავით ჟღერდეს. თუმცა, როდესაც ვკითხულობთ [ჟორდანიას სიტყვებს], აშკარა ხდება, რომ ეს უბრალო სლოგანი კი არა, 1919 წლისთვის ქართველ სოციალისტთა ისტორიული როლის ზუსტი აღწერაა".
ევროკავშირის აღმოსავლეთის სტრატეგიული კომუნიკაციების ოპერატიული სამუშაო ჯგუფის სადეზინფორმაციო მასალის მონაცემთა ბაზაში საქართველოს წინააღმდეგ განხორციელებული დეზინფორმაციული შეტევის ასობით შემთხვევა იძებნება. ამ მხრივ, საქართველო — აშშ-სა და უკრაინის შემდეგ — კრემლის ყველაზე საყვარელი სამიზნეა. თემა, რომელიც მუდმივად მეორდება და აქტუალობას არ კარგავს, არის ის, რომ საქართველომ დაკარგა დამოუკიდებლობა; საქართველო აშშ-ის გავლენის ქვეშაა; საქართველო ფეოდალური სამთავროა, რომელიც დასავლეთიდან იმართება; საქართველო თურქეთის მონაა. გარკვეული ვარიაციები კი შეინიშნება, თუმცა ყველა დებულებას ერთი ქვეტექსტი აქვს: საქართველო ჭეშმარიტად დამოუკიდებელი მხოლოდ მაშინ იქნება, როდესაც იგი მოსკოვზე იქნება დამოკიდებული.
1918 წლის დამოუკიდებელი საქართველოს რუკა.
ფოტო: EU vs Disinformation
პრორუსული დეზინფორმაცია ეფუძნება მუდმივ, მყარ ნარატივთა ნაკრებს, რომელიც დეზინფორმაციული რიტორიკისთვის ერთგვარი ყალიბის როლს ასრულებს. საფრთხეში მყოფი დამოუკიდებლობა არის ლეიტმოტივი, რომელიც მარტივად შეიძლება, ნებისმიერ პერიოდს, პოლიტიკურ სიტუაციასა და ქვეყანას მოერგოს. მონაცემთა ბაზაში მრავლად მოიპოვება დეზინფორმაციის შემთხვევები, სადაც საუბარია პოლონეთის, ლიეტუვის, უკრაინის, ლატვიის, საბერძნეთის, ესტონეთის თუ ნატოს ყველა წევრი ქვეყნის დამოუკიდებლობის დაკარგვაზე.
მეოცე საუკუნის დასაწყისში დაარსებულმა საქართველოს დემოკრატიულმა რესპუბლიკამ ვერ შეძლო საბჭოთა აგრესიის დაძლევა. თანამედროვე ტერმინებით რომ ვთქვათ, ქვეყნის წინააღმდეგ ჰიბრიდული ომი გაჩაღდა. 1921 წელს თბილისში გასაბჭოებული სომხეთიდან "მოსკოვის კონტროლის ქვეშ არმყოფი" დანაყოფები შემოვიდნენ. იმავე წლის მარტში რუსეთმა საქართველოს ანექსია მოახდინა. მას შემდეგ, რაც 1991 წელს აღიდგინა დამოუკიდებლობა, საქართველო რამდენჯერმე გახდა რუსული აგრესიის მსხვერპლი. ქვეყნის დიდი ნაწილი დღემდე კრემლის კონტროლის ქვეშ რჩება. თუმცა საქართველოს ევროპულ გზაზე სიარულის ნოე ჟორდანიასეული ხედვა 1920 წლიდან დღემდე ცოცხალია.
-
"გაზაფხულზე შევძლებთ ახალი სკოლის მშენებლობის ტენდერის გამოცხადებას" — რევაზ სოხაძე 166-ე სკოლაზე "გაზაფხულზე შევძლებთ ახალი სკოლის მშენებლობის ტენდერის გამოცხადებას" — რევაზ სოხაძე 166-ე სკოლაზე
გადახედვა
-
ქვიზი: მოგვიყევი შენზე და გეტყვით, საქართველოს რომელი მდინარე ხარ ქვიზი: მოგვიყევი შენზე და გეტყვით, საქართველოს რომელი მდინარე ხარ
-
თბილისში დააკავეს რუსეთის მოქალაქე, რომელმაც კაფეში მსხდომებს აივნიდან გადმოაშარდა თბილისში დააკავეს რუსეთის მოქალაქე, რომელმაც კაფეში მსხდომებს აივნიდან გადმოაშარდა
გადახედვა
-
ესტონეთში დრონების მწარმოებელ კომპანიაზე დივერსიული თავდასხმის უკან რუსეთის სპეცსამსახურები დგანან ესტონეთში დრონების მწარმოებელ კომპანიაზე დივერსიული თავდასხმის უკან რუსეთის სპეცსამსახურები დგანან
გადახედვა
-
იხილეთ ადამსების ოჯახის პერსონაჟის "ხორცშესხმა": შექმნეს რობოტი ხელი, რომელიც უტანოდ დადის იხილეთ ადამსების ოჯახის პერსონაჟის "ხორცშესხმა": შექმნეს რობოტი ხელი, რომელიც უტანოდ დადის
გადახედვა
-
ყალბი დოკუმენტებით 20 ტონაზე მეტი დაბალი შაქრიანობის ყურძნის ჩაბარების მცდელობისთვის ორ პირს ბრალი წარუდგინეს ყალბი დოკუმენტებით 20 ტონაზე მეტი დაბალი შაქრიანობის ყურძნის ჩაბარების მცდელობისთვის ორ პირს ბრალი წარუდგინეს
გადახედვა
-
სურსათის ეროვნული სააგენტო: საბავშვო ბაღებიდან აღებული სურსათის 370 ნიმუშში დარღვევა არ გამოვლინდა სურსათის ეროვნული სააგენტო: საბავშვო ბაღებიდან აღებული სურსათის 370 ნიმუშში დარღვევა არ გამოვლინდა
გადახედვა
-
რას ამბობს ბილ გეიტსი ხელოვნური ინტელექტის საფრთხეებსა და კაცობრიობის გადარჩენაზე რას ამბობს ბილ გეიტსი ხელოვნური ინტელექტის საფრთხეებსა და კაცობრიობის გადარჩენაზე
გადახედვა
-
ქსკ "ლანჩხუთმა" "ნიკე ლუსოსთან" მატჩი პროტესტის ნიშნად ჩაშალა და სექსუალური ძალადობის მსხვერპლ ფეხბურთელს სოლიდარობა გამოუცხადა ქსკ "ლანჩხუთმა" "ნიკე ლუსოსთან" მატჩი პროტესტის ნიშნად ჩაშალა და სექსუალური ძალადობის მსხვერპლ ფეხბურთელს სოლიდარობა გამოუცხადა
გადახედვა
-
DataIQ-მ მიხეილ ნადარეიშვილი მონაცემთა ანალიტიკისა და AI-ის მიმართულებით წლის ლიდერად დაასახელა DataIQ-მ მიხეილ ნადარეიშვილი მონაცემთა ანალიტიკისა და AI-ის მიმართულებით წლის ლიდერად დაასახელა
-
სალომე ზურაბიშვილი საფრანგეთში დიპლომატიური წრის წარმომადგენლებს შეხვდა სალომე ზურაბიშვილი საფრანგეთში დიპლომატიური წრის წარმომადგენლებს შეხვდა
გადახედვა
-
ლევან ცუცქირიძე: ვერცერთი ქვეყნის ელჩი ვერ გაბედავდა იმას, რაც ირანის ელჩმა თქვა, ღირსეული მმართველობა რომ გვქონდეს ლევან ცუცქირიძე: ვერცერთი ქვეყნის ელჩი ვერ გაბედავდა იმას, რაც ირანის ელჩმა თქვა, ღირსეული მმართველობა რომ გვქონდეს
გადახედვა
-
ექსპრემიერი ირაკლი ღარიბაშვილი საპატიმროდან მორიგ წერილს აქვეყნებს ექსპრემიერი ირაკლი ღარიბაშვილი საპატიმროდან მორიგ წერილს აქვეყნებს
გადახედვა
-
უსაფრთხოების ხარვეზების გამო OpenAI ახალი მოდელის გამოშვებაზე უარს ამბობს უსაფრთხოების ხარვეზების გამო OpenAI ახალი მოდელის გამოშვებაზე უარს ამბობს
გადახედვა
-
ტრამპი სი ძინპინთან იარაღის გაყიდვაზე საუბარს უარყოფს ტრამპი სი ძინპინთან იარაღის გაყიდვაზე საუბარს უარყოფს
გადახედვა
-
საქართველომ ბელარუსი აქტივისტი, რომელიც ქვეყანაში პოლიტიკური თავშესაფრის მიღებას 5 წელი ცდილობდა, სომხეთში გააძევა საქართველომ ბელარუსი აქტივისტი, რომელიც ქვეყანაში პოლიტიკური თავშესაფრის მიღებას 5 წელი ცდილობდა, სომხეთში გააძევა
გადახედვა
-
ირაკლი კუპრაძე: კალაძე არის თბილისის ისტორიაში ყველაზე კორუმპირებული, მატყუარა და უპასუხისმგებლო მერი ირაკლი კუპრაძე: კალაძე არის თბილისის ისტორიაში ყველაზე კორუმპირებული, მატყუარა და უპასუხისმგებლო მერი
გადახედვა
-
მაკრონი: კიევის მეცნიერებათა აკადემიის დაბომბვა რუსული რეჟიმის მტრული დამოკიდებულებაა მეცნიერების მიმართ მაკრონი: კიევის მეცნიერებათა აკადემიის დაბომბვა რუსული რეჟიმის მტრული დამოკიდებულებაა მეცნიერების მიმართ
გადახედვა
-
მუმია 4-ის გადასაღები მოედნიდან ახალი კადრები გავრცელდა — ნახეთ ფოტოები მუმია 4-ის გადასაღები მოედნიდან ახალი კადრები გავრცელდა — ნახეთ ფოტოები
გადახედვა
-
ნორვეგია უკრაინიდან დეპორტირებული ბავშვებისა და ტყვეების დასახმარებლად €2.3 მილიონს გამოყოფს ნორვეგია უკრაინიდან დეპორტირებული ბავშვებისა და ტყვეების დასახმარებლად €2.3 მილიონს გამოყოფს
გადახედვა
-
შეიძლება ხელოვნური ინტელექტი ფილოსოფიური ზომბი იყოს? — როდესაც ქცევა ცნობიერებას არ ნიშნავს შეიძლება ხელოვნური ინტელექტი ფილოსოფიური ზომბი იყოს? — როდესაც ქცევა ცნობიერებას არ ნიშნავს
გადახედვა
კომენტარები