პრობლემა, რომელიც თბილისური კლუბების არსებობას საფრთხეს უქმნის
ნებისმიერი დაწესებულება, სადაც მუსიკას უკრავენ, ვალდებულია საქართველოს საავტორო უფლებათა ასოციაციას ან ფული გადაუხადოს, ან დაელოდოს, რა ოდენობის კომპენსაციის გადახდას დააკისრებს მას სასამართლო. მუსიკის დაკვრის საფასური განსხვავდება დაწესებულებების სპეციფიკისა და შემოსავლების მიხედვით. ასოციაციის მომსახურებაზე უარი კი დაახლოებით ათმაგი კომპენსაციის გადახდას ნიშნავს.
თბილისის კლუბების ნაწილი საქართველოს საავტორო უფლებათა ასოციაციის მიერ დაწესებულ გადასახადს აპროტესტებს და მათი საქმიანობის სპეციფიკიდან გამომდინარე, გამონაკლისის სახით, შეღავათების დაწესებას ითხოვს. კლუბის, მტკვარზე დამფუძნებელი ქეთა გაბუნია On.ge-სთან საუბრისას ჰყვება, რომ გასულ წელს, გადასახადის გადახდაზე უარის თქმის გამო, მათი დაწესებულება 60 ათასი ლარით დაჯარიმდა:
"ჩვენთვის გადასახადი თვეში საშუალოდ 500 ლარი გამოდის და ზოგჯერ უფრო მეტიც. შარშან უარი ვთქვით და არ მოვაწერეთ ხელი მათ ხელშეკრულებას, ამიტომ მოვიდა ჯარიმა 60 ათასი ლარის ოდენობით. ერთი წლის გადასახადი გადაამრავლეს 10-ზე, მაგრამ რატომ, არ ვიცი."
სეზონის გახსნა კლუბში მტკვარზე. 2 სექტემბერი, 2016.
ფოტო: კლუბი მტკვარზე
ასოციაცია ნებისმიერ დაწესებულებას, სადაც მუსიკას უკრავენ საჯარო სივრცეში, შენობის საერთო ფართიდან გამომდინარე ყოველთვიურ გადასახადს აკისრებს.
საავტორო უფლებათა ასოციაციის დირექტორის, გიგა კობალაძის განმარტებით, ასოციაცია კერძო ორგანიზაციაა, რომელიც ავტორებმა შექმნეს საკუთარი ნაწარმოებების გამოყენების გასაკონტროლებლად: "ასეთ ორგანიზაციებს საუკუნეების ისტორია აქვთ და არცერთხელ არცერთ სეგმენტში ამას არ გამოუწვევია ის, რომ რომელიმე დაწესებულება ან დაიხუროს, ან რაიმე შეფერხება შეექმნას. კლუბებს ვერანაირად ვერ შეუშლის ხელს ის სიმბოლური გადასახადი. "
გიგა კობალაძე კონკრეტულად, კლუბზე, მტკვარზე საუბრობს და ამბობს, რომ კლუბმა ნამდვილად უარი განაცხადა გადასახადის გადახდაზე და ასოციაციამ მიმართა სასამართლოს:
"კანონის საფუძველზე მოვითხოვეთ კომპენსაციის დაკისრება დამრღვევებისთვის. კანონში წერია, რომ იმ შემთხვევაში თუ არღვევს კანონს მოსარგებლე, ავტორს უფლება აქვს მოითხოვოს კომპენსაცია გადასახდელი მინიმუმ ათმაგი ოდენობით".
ქეთა გაბუნია ამბობს, რომ ასოციაცია კონკრეტულ ადამიანებს ვერ ასახელებს, თუ ვის ჯიბეში მიდის მათი გადახდილი თანხა:
ჩემი გადახდილი თანხა მიდის ქართველ და უცხოელ შემსრულებლებთან, რომელთა მუსიკა არც დაკრულა და არც დაიკვრება არასდროს ჩვენთან. მაგალითად, თუკი ვაჟა აზარაშვილია ამ ასოციაციის წევრი, მე ვუხდი მას აი ამ თანხას.
"კლუბი განსხვავდება რესტორნისგან, რომელსაც აქვს რეპერტუარი. რესტორნებში მთელი ღამის განმავლობაში სრულდება რამდენიმე ათეული სიმღერა, არიან მომღერლები რომლებიც სხვის სიმღერებს მღერიან. ჩვენ, სადაც მხოლოდ პარასკევს და შაბათს ვმუშაობთ, იგივე ფორმულით ვიხდით, რითაც რესტორანი თავადური, რომელიც მუშაობს მუდმივად. ავუხსენით, რომ "ფლეილისტის" მიწოდება არ შეგვიძლია და გვითხრეს, რომ მათ აქვთ საერთაშორისო ქსელი, არიან საერთაშორისო ასოციაციის ნაწილი და კანონიც მათ მხარეზეა. ასევე ისიც, რომ 3 წლის განმავლობაში ეძებენ იმ შემსრულებლებს, რომელთა მუსიკა კლუბში დაუკრეს და თუკი ვერ იპოვიან, 3 წლის შემდეგ ურიცხავენ იმ ხალხს, რომლებიც ამ ასოციაციის წევრები არიან. ანუ ჩემი გადახდილი თანხა მიდის ქართველ და უცხოელ შემსრულებლებთან, რომელთა მუსიკა არც დაკრულა და არც დაიკვრება არასდროს ჩვენთან. მაგალითად, თუკი ვაჟა აზარაშვილია ამ ასოციაციის წევრი, მე ვუხდი მას აი ამ თანხას".
გიგა კობალაძის თქმით, ყველა სეგმენტისთვის, რომლებიც საავტორო უფლებით დაცულ ნაწარმოებებს იყენებენ, განსხვავებული ტარიფები და განსხვავებული გამოთვლის წესი აქვთ. ასევე, არსებობს გადახდილი თანხის განაწილების სისტემა. არსებობს საერთაშორისო ბაზა, რომელშიც მიერთებულია ყველა ასეთი ტიპის ორგანიზაცია:
"ბაზა მოიცავს დაახლოებით 3 მილიონ ავტორს, ასობით მილიონ ნაწარმოებს და ამ ფულს ვუხდით ამ ნაწარმოებების ავტორებს. საავტორო უფლებების კოლექტიური მართვის ბუნება ისეთია, რომ მხოლოდ 90-95 პროცენტიანი სიზუსტე არსებობს. თუკი პროგრამას არ მოგვაწოდებენ, გამოიყენება ე.წ. ანალოგიის პრინციპი, კალათა და ამ პრინციპით, სპეციალური ალგორითმით დგინდება ალბათობა იმისა, თუ ვისი მუსიკა გამოიყენება ზოგადად საქართველოში და შემდეგ ვანაწილებთ შეგროვებულ ფულს ამ ავტორებზე".
კლუბ ბასიანის ხელმძღვანელი ნაჯა ორაშვილი სრულად იზიარებს ქეთა გაბუნიას მოსაზრებას, ასოციაციის გადასახადებთან დაკავშირებით და ამბობს, რომ არაკომპეტენტური დამოკიდებულებაა, როდესაც Dj-ს თავისივე შესრულებული ნაწარმოებების სიას სთხოვ საავტორო უფლებების გადასამოწმებლად:
"თქვენ როგორ წარმოგიდგენიათ, ბენ კლოკს მივწეროთ კითხვით, თუ რა დაუკრა 6 თვის წინ და იქნებ "ტრეკლისტი" გამოგვიგზავნოთ თქო. ასეთი რამე არ არსებობს. არტისტი ღამეში უამრავ ტრეკს უკრავს, ვერავის ვერ მოსთხოვ ამას. ეს ტრეკები ყველა ნაყიდია, ამიტომ ის რომ, საავტორო უფლება არ ჰქონდეს Dj-ის არ არსებობს. როცა მაღალი ხარისხის პროდუქციას უკრავ, ის აუცილებლად შეძენილი უნდა გქონდეს. იმაშიც ვერ დავარწმუნეთ ასოციაცია, რომ როცა არტისტი უკრავს ლაივს, ე.ი. უკრავს თავის ნაწარმოებს".
გიგა კობალაძის მტკიცებით, მათ ასოციაციაში ბევრი შემთხვევა ყოფილა, როდესაც კლუბის, მტკვარზე მიერ გამოყენებული მუსიკის ავტორები, პარტნიორი ორგანიზაციების მეშვეობით დაუკავშირდნენ და საკუთარი ჰონორარი მოითხოვეს:
"ჩვენ გვაქვს კონკრეტული მაგალითები, რომ გამოიყენეს ისეთი ნაწარმოებები, რომლებიც მათ არ დაუწერიათ და ეს ეკუთვნით ჩვენს უცხოელ პარტნიორებს. ჩვენ ურთიერთობა გვაქვს ჩვენი ტიპის ორგანიზაციებთან, მთელი მსოფლიოს მასშტაბით, 150-ზე მეტ ქვეყანაში. ყველა ავტორი გაწევრიანებულია თავისი ქვეყნის მიხედვით. ამ შემთხვევაში, მოსარგებლე კლუბი ვერ ხვდება, რომ კანონი უნდა დაიცვას".
მისივე განცხადებით, საავტორო უფლებების დაცვისას პასუხისმგებლობა ენიჭება არა შემსრულებელს, არამედ მუსიკის ავტორს. კითხვაზე, თუ რა კრიტერიუმებით გაარჩევენ კლუბში რომელმა არტისტმა რა ან ვისი ნაწარმოები შეასრულა, კობალაძე განმარტავს, რომ კონკრეტული Dj არასოდეს არ ასრულებს მხოლოდ და მხოლოდ საკუთარ ნაწარმოებებს:
კლუბი უიშვიათესი შემთხვევაა, იგი იყენებს ძალიან ბევრ ნაწარმოებს და გამორიცხულია, თეორიულად წარმოუდგენელია, რომ კლუბი იყენებდეს მხოლოდ იმ ნაწარმოებებს რომელიც კონკრეტულმა Dj-მ დაწერა.
"კლუბი უიშვიათესი შემთხვევაა, იგი იყენებს ძალიან ბევრ ნაწარმოებს და გამორიცხულია, თეორიულად წარმოუდგენელია, რომ კლუბი იყენებდეს მხოლოდ იმ ნაწარმოებებს რომელიც კონკრეტულმა Dj-მ დაწერა".
ასოციაციის დირექტორის თქმით, მსგავსი მოთხოვნები აქვთ ფესტივალების მიმართაც, სადაც ასოციაციისთვის გადასახდელი ტარიფი გაყიდული ბილეთების კონკრეტული პროცენტული მაჩვენებელია.
გიგა კობალაძე განმარტავს ისეთ შემთხვევასაც, თუ რა ვალდებულებას აკისრებენ ისინი ორგანიზატორებს, როდესაც ფესტივალზე ყველა შემსრულებელი, თავისივე დაწერილ ნაწარმოებს ასრულებს:
"იმ შემთხვევაში, თუ მთლიანი რეპერტუარი შემსრულებლის მიერაა დაწერილი, ორგანიზატორმა უნდა წარმოადგინოს ჩვენთან კონტრაქტები, რომ ინფორმაცია მოგვაწოდოს. კონტრაქტში უნდა ეწეროს რომ ისინი კოლექტიური წესით საავტორო ჰონორარზე ამბობენ უარს და დაკმაყოფილდებიან იმით რაც მიიღეს კონცერტის ორგანიზატორისგან. ასეთ შემთხვევაში, გათავისუფლდებიან გადასახადისგან".
ასოციაციაციის ხელმძღვანელი აცხადებს, რომ გადასახადების გადახდის პრაქტიკა მთელ მსოფლიოშია აპრობირებული და ეკონომიკური სიტუაციიდან გამომდინარე, საქართველოსთვის შედარებით დაბალი გადასახადი დააწესეს:
"ძალიან ბევრი ვიშრომეთ რომ ამისთვის მიგვეღწია, იქედან გამომდინარე, რომ ბიზნესის განვითარებისთვის ხელი შეგვეწყო და ეს არ ყოფილიყო რაიმე დამატებითი სიმძიმე:
ბასიანის წარმომადგენელი ჰყვება, რომ როდესაც უარი თქვეს გადასახადებზე, დიდი ჯარიმებითა და სანქციებით დაემუქრნენ, საკითხის იურისტთან განხილვის შემდეგ კი დათანხმდნენ:
"კანონში არის ნაპოვნი ლაფსუსი და სწორედ ამით მოქმედებენ. ამის შემდეგ, თავი შევიკავეთ პროტესტისგან. თუ არ ვცდები, ჩვენი ფართის მიხედვით 800 ლარია თვეში გადასახადი".
კლუბ მტკვარზე დამფუძნებელი ქეთა გაბუნია მოითხოვს, რომ მათთვის შეღავათი დაწესდეს. მისივე თქმით, კლუბური მუსიკის სპეციფიკა ცალკე კულტურაა, რომელიც საერთოდ ბმაში არ არის საკონცერტო კულტურასთან:
"გარედან ისე ჩანს, რომ თბილისის კლუბები ყვავის, მაგრამ როგორც ბიზნესი, მომგებიანი არ არის. აქედან გამომდინარე ეს 500 ლარი არის ძალიან მძიმე".
-
ნიკა გვარამია: ამერიკულ წყაროებში ვრცელდება ინფორმაცია, რომ ირანს მიზანში აქვს ამოღებული ბაქო-თბილისი-ჯეიჰანის მილსადენი. სადაა მშვიდობის მქადაგებელი ქოცრეჟიმი? ნიკა გვარამია: ამერიკულ წყაროებში ვრცელდება ინფორმაცია, რომ ირანს მიზანში აქვს ამოღებული ბაქო-თბილისი-ჯეიჰანის მილსადენი. სადაა მშვიდობის მქადაგებელი ქოცრეჟიმი?
გადახედვა
-
შეიძინე ავტოპასუხისმგებლობის დაზღვევა და დასაჩუქრდი შეიძინე ავტოპასუხისმგებლობის დაზღვევა და დასაჩუქრდი
-
TI: "ვაზისა და ღვინის შესახებ"კანონის ახალი ცვლილებები კორუფციის რისკებს ზრდის TI: "ვაზისა და ღვინის შესახებ"კანონის ახალი ცვლილებები კორუფციის რისკებს ზრდის
გადახედვა
-
5 გზა, თუ როგორ იცავს ირანი ბალისტიკური რაკეტების არსენალს 5 გზა, თუ როგორ იცავს ირანი ბალისტიკური რაკეტების არსენალს
გადახედვა
-
საგაზაფხულო SOLO შეთავაზებები — მიიღეთ ქეშბექი პარტნიორ ობიექტებში საგაზაფხულო SOLO შეთავაზებები — მიიღეთ ქეშბექი პარტნიორ ობიექტებში
-
მოვლენების განვითარების რა სავარაუდო სცენარები არსებობს ირანში? — ინტერვიუ გიორგი კობერიძესთან მოვლენების განვითარების რა სავარაუდო სცენარები არსებობს ირანში? — ინტერვიუ გიორგი კობერიძესთან
გადახედვა
-
აშშ-ის სენატში ჩავარდა რეზოლუცია, რომელიც ირანთან ომში პრეზიდენტ ტრამპის უფლებამოსილების შეზღუდვას ისახავდა მიზნად აშშ-ის სენატში ჩავარდა რეზოლუცია, რომელიც ირანთან ომში პრეზიდენტ ტრამპის უფლებამოსილების შეზღუდვას ისახავდა მიზნად
გადახედვა
-
ისტერიის დიაგნოზი — როგორ ატყვევებდა მიზოგინიური მედიცინა ქალის სხეულს საუკუნეების განმავლობაში ისტერიის დიაგნოზი — როგორ ატყვევებდა მიზოგინიური მედიცინა ქალის სხეულს საუკუნეების განმავლობაში
გადახედვა
-
11 ქვეყანა პარაოლიმპიურ თამაშებზე რუსი და ბელორუსი ათლეტების ეროვნული დროშით ასპარეზობას ბოიკოტს უცხადებს — საქართველო ბოიკოტს არ უერთდება 11 ქვეყანა პარაოლიმპიურ თამაშებზე რუსი და ბელორუსი ათლეტების ეროვნული დროშით ასპარეზობას ბოიკოტს უცხადებს — საქართველო ბოიკოტს არ უერთდება
გადახედვა
-
რთულია ისეთი მეგობრის დაკარგვა, რომელიც ასე ძალიან გგავს — ჰარი სტაილსი ლიამ პეინზე რთულია ისეთი მეგობრის დაკარგვა, რომელიც ასე ძალიან გგავს — ჰარი სტაილსი ლიამ პეინზე
გადახედვა
-
ეს ცვლილებები, სამოქალაქო საზოგადოებასა და პოლიტიკურ ოპოზიციაზე, პირდაპირი თავდასხმაა — რობინ ვაგენერი "გრანტების შესახებ" კანონში ცვლილებებზე ეს ცვლილებები, სამოქალაქო საზოგადოებასა და პოლიტიკურ ოპოზიციაზე, პირდაპირი თავდასხმაა — რობინ ვაგენერი "გრანტების შესახებ" კანონში ცვლილებებზე
გადახედვა
- "რადიო თავისუფლება": პენიტენციურ სისტემაში პატიმართა კვება სისტემატურად და უხეშად ირღვევა "რადიო თავისუფლება": პენიტენციურ სისტემაში პატიმართა კვება სისტემატურად და უხეშად ირღვევა
-
"რუსთავი 2-ის" ყოფილი გენდირექტორ ვაკო ავალიანის ხელფასი ტელეკომპანიაში თვეში ₾39 000-ზე მეტი იყო "რუსთავი 2-ის" ყოფილი გენდირექტორ ვაკო ავალიანის ხელფასი ტელეკომპანიაში თვეში ₾39 000-ზე მეტი იყო
გადახედვა
-
ვახუშტი მენაბდე: შეიძლება (დროებით) ხალხს მოერიო, დაიჭირო, გააქციო, გააჩუმო კიდეც, მაგრამ აღიარება ვერ მიიღო. ვახუშტი მენაბდე: შეიძლება (დროებით) ხალხს მოერიო, დაიჭირო, გააქციო, გააჩუმო კიდეც, მაგრამ აღიარება ვერ მიიღო.
გადახედვა
-
ჯო უილსონი: ქართულმა ოცნებამ, საქართველოს ინფრასტრუქტურა ჩინეთის კომუნისტურ პარტიას გადასცა და თავისი ქვეყანა ვალებით მონობაში გაყიდა ჯო უილსონი: ქართულმა ოცნებამ, საქართველოს ინფრასტრუქტურა ჩინეთის კომუნისტურ პარტიას გადასცა და თავისი ქვეყანა ვალებით მონობაში გაყიდა
გადახედვა
-
ნიკოლოზ სამხარაძე აშშ-ის უშიშროების საბჭოს მდივნის მოადგილეს, ენდრიუ ბეიკერს შეხვდა ნიკოლოზ სამხარაძე აშშ-ის უშიშროების საბჭოს მდივნის მოადგილეს, ენდრიუ ბეიკერს შეხვდა
გადახედვა
-
შეზღუდვები და სასჯელები უპრეცედენტოა რუსეთის, ბელარუსის და აზერბაიჯანისთვისაც კი — საბა ბრაჭველი "გრანტების კანონში" ცვლილებებზე შეზღუდვები და სასჯელები უპრეცედენტოა რუსეთის, ბელარუსის და აზერბაიჯანისთვისაც კი — საბა ბრაჭველი "გრანტების კანონში" ცვლილებებზე
გადახედვა
-
ხელოვნური ინტელექტი ბრძოლის ველზე — ახალი სამხედრო რეალობა ირანის კონფლიქტში ხელოვნური ინტელექტი ბრძოლის ველზე — ახალი სამხედრო რეალობა ირანის კონფლიქტში
გადახედვა
-
ქუვეითმა შეცდომით აშშ-ს სამხედრო თვითმფრინავები ჩამოყარა — რა ვიცით ქუვეითმა შეცდომით აშშ-ს სამხედრო თვითმფრინავები ჩამოყარა — რა ვიცით
გადახედვა
-
ჰარი სტაილსის კონცერტს მაყურებელი Netflix-ის ეკრანებზე იხილავს ჰარი სტაილსის კონცერტს მაყურებელი Netflix-ის ეკრანებზე იხილავს
გადახედვა
-
შოტლანდიაში წყლით კრემაცია დაუშვეს — როგორ "იწვის" სხეული ცეცხლის გარეშე შოტლანდიაში წყლით კრემაცია დაუშვეს — როგორ "იწვის" სხეული ცეცხლის გარეშე
გადახედვა

კომენტარები