სიდნეის უნივერსიტეტის დოქტორანტმა, ლინდა ლოზურდუმ, ლაბორატორიულ პირობებში "კოსმოსური მტვერი" შექმნა. ზოგადად, კოსმოსური მტვერი მყარი მასალებისგან შემდგარი პატარა მარცვლებია, რომლებიც კოსმოსში ტივტივებს.

დედამიწაზე მათ იშვიათად თუ შევხვდებით. საამისოდ ერთი გზა ანტარქტიდაზე ჩამოცვენილი მიკრომეტეორიტების შეგროვებაა. ასევე, მათი მოპოვება დედამიწის ატმოსფეროს ზედა ნაწილებიდანაც შეგვიძლია.

"1981 წლის მაისიდან მოყოლებული აერონავტიკისა და კოსმოსური სივრცის კვლევის ეროვნული სამმართველო (NASA) საჰაერო ხომალდებს იყენებს, რათა დედამიწის სტრატოსფეროდან კოსმოსური მტვრის ნაწილაკები შევაგროვოთ", — განმარტავს NASA — "ნაწილაკები შემგროვებლებისგან ინდივიდუალურად მოიპოვება, მოწმდება და კლასიფიცირდება, შემდეგ კი სამეცნიერო საზოგადოებას გადაეცემა კვლევებისთვის".

ნაწილაკები შეგვიძლია კოსმოსურ ხომალდებზე არსებული აღჭურვილობიდანაც შევაგროვოთ, მაგალითად, Cassini-ის კოსმოსური მტვრის ანალიზატორიდან ან NASA-ს Stardust-ის მსგავსი მისიებიდან.

კოსმოსური მტვერი სამყაროს ფუნქციონირებაში უზარმაზარ როლს თამაშობს: მისითაა გარშემორტყმული ვარსკვლავები და იგი ხდება პლანეტების ნაწილი; გარდა ამისა, შეიძლება მტვერი იმ ორგანულ ნაერთებს შეიცავდეს, რომლებმაც სიცოცხლის წარმოშობას დაუდო საფუძველი.

ლინდა ლოზურდუ დოქტორანტია პლაზმური ფიზიკის მიმართულებით. მან აზოტის, ნახშირორჟანგისა და აცეტილენის შერევით იმის მსგავსი გარემო შექმნა, როგორიც ვარსკვლავებისა და სუპერნოვათა ნარჩენების გარშემო გვხვდება; ამის შემდეგ იგი ინტენსიურ ელექტრულ ენერგიას დაუქვემდებარა. შედეგად ნახშირბადით მდიდარი მარცვლები მიიღო, რომელიც კოსმოსურ მტვერს ძალიან ჰგავს.

ლაბორატორიული ანალოგები იმ რთული ქიმიური გარემოს უკეთ გაგებაში გვეხმარება, რომელსაც ნახშირბადოვანი კოსმოსური მტვრის წარმოშობის პოტენციალი აქვს. კოსმოსური მტვრის თვისებების მქონე ნივთიერების შექმნა აქამდეც უცდიათ, თუმცა ნაკლები წარმატებით.

დიელექტრული ბარიერის განმუხტვის (DBD) პლაზმური რეაქტორით გუნდმა ნახშირბადის, წყალბადის, ჟანგბადისა და აზოტის რთული ნარევის სინთეზი შეძლო, რომელიც CHON მოლეკულების სახელითაა ცნობილი; მას სიცოცხლის წარმოშობისთვის გადამწყვეტი მნიშვნელობა აქვს.

მკვლევრებმა ნარევი 10 000-ვოლტიან ელექტრულ პოტენციალს დაუქვემდებარეს, რის შედეგადაც მოლეკულებისგან უფრო რთული სტრუქტურები ჩამოყალიბდა; საბოლოოდ მათ მტვრის თხელი ფენა მიიღეს. ნამდვილი და სინთეზირებული კოსმოსური მტვრის სპექტრი ერთმანეთის მსგავსი აღმოჩნდა.

მიღწევა შეიძლება მტვრის ღრუბლებში არსებული ტემპერატურისა და გარემოს უკეთ შესწავლაში დაგვეხმაროს. ეს, თავის მხრივ, მჭიდრო კავშირშია სიცოცხლის წარმომშობ ქიმიურ პროცესებთან. გარდა ამისა, ლაბორატორიული ექსპერიმენტები მეტეორიტებისა და ასტეროიდების ისტორიის შესწავლაშიც დაგვეხმარება.

კვლევა გამოცემაში The Astrophysical Journal გამოქვეყნდა.

თუ სტატიაში განხილული თემა და ზოგადად: მეცნიერებისა და ტექნოლოგიების სფერო შენთვის საინტერესოა, გამოიწერე ჩვენი YouTube არხი და უყურე თემატურ ვიდეოებს.