პროფესიას შეწირულები - 2016 წელს 48 ჟურნალისტი მოკლეს, ან ომში დაიღუპა
ფოტო: Rorypecktrust.org
2016 წლის დასაწყისში ამერიკის ხმამ ჟურნალისტი დაკარგა. შტატგარეშე ჟურნალისტი ალმიგდად მოჯალი, ამერიკის ხმას სამი თვის განმავლობაში, იემენში მიმდინარე ომის ჰუმანიტარულ ასპექტზე ინფორმაციას აწვდიდა. ის საუდის არაბეთის მიერ განხორციელებული საჰაერო თავდასხმისას, პროფესიული მოვალეობის შესრულების დროს დაიღუპა.
ჟურნალისტთა დაცვის კომიტეტის მიერ ახლად გამოქვეყნებული მონაცემების მიხედვით, მოჯალი ერთ-ერთია იმ 48 ჟურნალისტს შორის, ვინც წლის განმავლობაში ან მოკლეს, ან ორმხრივი სროლის და საბრძოლო მოქმედების შუაგულში დაიღუპა, ან სულაც სახიფათო დავალების შესრულებას ემსხვერპლა.
კომიტეტის წარმომადგენელმა კორტნი რაჩმა ამერიკის ხმას უთხრა, რომ წინა წლებთან შედარებით, საერთო რიცხვმა იკლო, მაგრამ ამის მიზეზები მთლიანად ნათელი არ არის:
„ერთი სავარაუდო დასკვნა შესაძლოა ის იყოს, რომ ზოგიერთი კონფლიქტი ჟურნალისტებისთვის იმდენად სახიფათო გახდა, რომ ჟურნალისტურ საქმიანობას უბრალოდ უფრო ნაკლები ადამიანი ეწევა.“
...განსაკუთრებით ახლო აღმოსავლეთის ომით გაჩანაგებულ ზონებში. დაღუპულ ჟურნალისტთა ნახევარზე მეტი სირიაში, იემენში და ერაყში მუშაობდა. მხოლოდ სირიაში, რომელიც უწყვეტად, ხუთი წლის განმავლობაში, მსოფლიოში ყველაზე სახიფათო ადგილად ითვლება, 14 ჟურნალისტი დაიღუპა.
თუმცა ისეთ ადგილებშიც, სადაც ჟურნალისტების მკვლელობის სამიზნედ შერჩევა ნაკლებად სავარაუდოა, ცენზურის და დაშინების სხვადასხვა ფორმებს ფართოდ იყენებენ, მაგალითად თურქეთში, სადაც, კომიტეტის მონაცემების თანახმად, მსოფლიოს ციხეში გამომწყვდეულ ჟურნალისტთა საერთო რიცხვის თითქმის ერთი მესამედია.
კორტნი რაჩი ამბობს: „ვხედავთ, რომ კონფლიქტის ზონები ჟურნალისტებისთვის სასიკვდილო საფრთხის მქონედ და საშიშად რჩება, მაგრამ ჩვენ ამ რეპრესიებსაც ვხედავთ, რომლითაც კრიტიკული ხმების ჩახშობას ცდილობენ. მათ ციხეში სვამენ, თავს ესხმიან სიტყვის უფლებას და განსაზღვრავენ თუ სოციალურ მედიაში რის თქმის უფლება აქვთ.“
ჟურნალისტიკის პროფესორი სტივ რეიმერი განმარტავს, რომ მთავრობებმა, რუსეთის მთავრობის ჩათვლით, ჟურნალისტთა ცენზურის ნაკლებად რთული გზები გამოძებნეს.
„ამ ანგარიშის მიხედვით, 2013 წლის შემდეგ რუსეთში ჟურნალისტი აღარ მოუკლავთ, მაგრამ ჟურნალისტების და კრიტიკული ხმების დასამუნჯებლად რუსეთმა იმდენი კანონი შემოიღო, რომ ადამიანების მოკვლა-ჟურნალისტების მოკვლა არ სჭირდებათ.“
კომიტეტმა დაადგინა, რომ ათიდან ცხრა მოკლული ჟურნალისტი ადგილობრივი იყო და არა უცხოელი. ეს სტატისტიკა წარსულის მონაცემების მსგავსია.
2016 წლის მკვლელობების ნახევარზე მეტი, პოლიტიკური ჯგუფების, მათ შორის ისლამისტური შეიარაღებული ორგანიზაციების ჩადენილია.
-
რატომ გამოირჩევიან მოზარდები რისკიანი ქცევებით — კვლევა რატომ გამოირჩევიან მოზარდები რისკიანი ქცევებით — კვლევა
გადახედვა
-
კაცი ხელოვნურ ინტელექტთან "დაოჯახებას" გეგმავს: მისი შვილების დედა ჩატბოტი იქნება კაცი ხელოვნურ ინტელექტთან "დაოჯახებას" გეგმავს: მისი შვილების დედა ჩატბოტი იქნება
გადახედვა
-
ცნობილია, რომელი კომეტა შეიძლება იყოს ყველაზე კაშკაშა 2026 წელს ცნობილია, რომელი კომეტა შეიძლება იყოს ყველაზე კაშკაშა 2026 წელს
გადახედვა
-
მარჯანიშვილის ქუჩის მიმდებარედ ქალი, სავარაუდოდ, მეზობელმა მოკლა მარჯანიშვილის ქუჩის მიმდებარედ ქალი, სავარაუდოდ, მეზობელმა მოკლა
გადახედვა
-
MEGOBARI აქტის გეოგლიფის შექმნის გამო როსტომ ზარანდია მეორედ დააჯარიმეს MEGOBARI აქტის გეოგლიფის შექმნის გამო როსტომ ზარანდია მეორედ დააჯარიმეს
გადახედვა
-
კადიროვმა, თირკმლის უკმარისობის შესახებ გავრცელებული ცნობების შემდეგ, ვიდეო გამოაქვეყნა კადიროვმა, თირკმლის უკმარისობის შესახებ გავრცელებული ცნობების შემდეგ, ვიდეო გამოაქვეყნა
გადახედვა
-
მიაგნეს მტკიცებულებას, რომ 3 მილიარდი წლის წინ მარსის ნახევარი წყლით იყო დაფარული მიაგნეს მტკიცებულებას, რომ 3 მილიარდი წლის წინ მარსის ნახევარი წყლით იყო დაფარული
გადახედვა
-
უკრაინაში თავდაცვის მინისტრად მიხაილო ფედოროვი დაინიშნა უკრაინაში თავდაცვის მინისტრად მიხაილო ფედოროვი დაინიშნა
გადახედვა
-
საქართველოს სახელმწიფო დროშის დღეს ნარიყალას ციხეზე საქართველოსა და ევროკავშირის დროშები გაშალეს საქართველოს სახელმწიფო დროშის დღეს ნარიყალას ციხეზე საქართველოსა და ევროკავშირის დროშები გაშალეს
გადახედვა
-
სიახლე პლასტიკურ ქირურგიაში: პაციენტებს გვამებიდან ამოღებულ ქსოვილებს უნერგავენ სიახლე პლასტიკურ ქირურგიაში: პაციენტებს გვამებიდან ამოღებულ ქსოვილებს უნერგავენ
გადახედვა
-
CBS News: ირანში დაღუპულთა რაოდენობა სულ მცირე 12 000-ს აღწევს და შესაძლოა 20 000-მდე გაიზარდოს CBS News: ირანში დაღუპულთა რაოდენობა სულ მცირე 12 000-ს აღწევს და შესაძლოა 20 000-მდე გაიზარდოს
გადახედვა
-
დავით მათიკაშვილი: "ირანს ვუსურვებთ მშვიდობას, ირანის საზოგადოებას ვუსურვებთ დამშვიდებას" დავით მათიკაშვილი: "ირანს ვუსურვებთ მშვიდობას, ირანის საზოგადოებას ვუსურვებთ დამშვიდებას"
გადახედვა
-
ხულიო იგლესიასს სექსუალურ ძალადობაში ადანაშაულებენ ხულიო იგლესიასს სექსუალურ ძალადობაში ადანაშაულებენ
გადახედვა
-
ინდოეთმა საკუთარ მოქალაქეებს თეირანის დატოვებისკენ მოუწოდა ინდოეთმა საკუთარ მოქალაქეებს თეირანის დატოვებისკენ მოუწოდა
გადახედვა
-
სამხედრო სამსახურიდან დაბრუნების შემდეგ BTS-მა მსოფლიო ტურნე დააანონსა სამხედრო სამსახურიდან დაბრუნების შემდეგ BTS-მა მსოფლიო ტურნე დააანონსა
გადახედვა
-
ვენესუელა აცხადებს, რომ 400-ზე მეტი პატიმარი გაათავისუფლეს ვენესუელა აცხადებს, რომ 400-ზე მეტი პატიმარი გაათავისუფლეს
გადახედვა
-
გაიცანით კაცი, რომელიც ნიუ-იორკის ქუჩებში მიუსაფარ ძაღლებს ზურგჩანთით ასეირნებს გაიცანით კაცი, რომელიც ნიუ-იორკის ქუჩებში მიუსაფარ ძაღლებს ზურგჩანთით ასეირნებს
გადახედვა
-
17 იანვარს თბილისში თოვლია მოსალოდნელი — როგორი ამინდი იქნება საქართველოში 18 იანვრამდე? 17 იანვარს თბილისში თოვლია მოსალოდნელი — როგორი ამინდი იქნება საქართველოში 18 იანვრამდე?
გადახედვა
-
ბოლო თავგადასავალი: Stranger Things-ის ფინალური სეზონი კადრს მიღმა ბოლო თავგადასავალი: Stranger Things-ის ფინალური სეზონი კადრს მიღმა
გადახედვა
-
CNN: ილონ მასკმა ირანისთვის Starlink-ის ინტერნეტზე წვდომა უფასო გახადა CNN: ილონ მასკმა ირანისთვის Starlink-ის ინტერნეტზე წვდომა უფასო გახადა
გადახედვა
-
მარსზე მოპოვებული ნიმუშების დედამიწაზე ჩამოტანის მისია გაუქმდა მარსზე მოპოვებული ნიმუშების დედამიწაზე ჩამოტანის მისია გაუქმდა
გადახედვა
კომენტარები