მსხვილი ნაწლავის კიბო გაახალგაზრდავდა
ფოტო: Steve Gschmeissner / Science Source
მსხვილი და სწორი ნაწლავის (კოლორექტული) კიბო მოხუცთა ასაკის დაავადებაა — პაციენტთა უმრავლესობას ამ დიაგნოზს 50 წელს ზემოთ უსვამენ. თუმცა, ბოლო კვლევებით ამ პათოლოგიის გაახალგაზრდავება შეინიშნება. ამის შესახებ ფაქტობრივი მტკიცებულება კანადელმა მკვლევარებმა წარმოადგინეს.
კვლევის ფარგლებში მეცნიერებმა გააანალიზეს 1969 წლიდან 2015 წლამდე კანადის კიბოს ეროვნული ცენტრების მონაცემები და ჯამში კოლორექტული კიბოს 688 515 შემთხვევა გამოიკვლიეს. 2006 — 2015 წლებში შეინიშნება კიბოს გაახალგაზრდავება 50 წელს ქვემოთ მამაკაცებში (3,47%), ხოლო 2010 — 2015 წლების შუალედში 50 წელს ქვემოთ ქალებში (4,45%).
"ეს ტენდენცია რამდენიმე წლის წინ შევამჩნიეთ. ჩვენ ვფიქრობდით, რომ იგი წლების განმავლობაში შენელდებოდა, თუმცა ყოველწლიურად საპირისპიროს ვხედავთ: ახალგაზრდა ადამიანებში კოლორექტული კიბოს შემთხვევები იმატებს და ეს ძალზე საგანგაშო სიტუაციაა" — მიიჩნევს დარენ ბრენერი, კვლევის ერთ-ერთი ავტორი.
დაახლოებით ასეთივე ტენდენცია შეინიშნება აშშ-ს კიბოს სტატისტიკაშიც. ასევე მნიშვნელოვანია ის ფაქტიც, რომ ახალგაზრდების შემთხვევაში ამ ჯგუფის ავთვისებიანი სიმსივნეები უფრო მეტი აგრესიულობით გამოირჩევიან.
ერთი შეხედვით პარადოქსულია, მაგრამ ფაქტია: მოხუცებულთა შემთხვევაში კოლორექტული კიბოს შემთხვევები სულ უფრო მცირდება, რადგანაც ასაკის მატებასთან ერთად ამ დაავადების შესახებ ინფორმირებულობის დონეც იზრდება. ხანშიშესულები აქტიურად ერთვებიან სკრინინგში და იტარებენ გეგმიურ კოლონოსკოპიებს, თუმცა, მიუხედავად ყველაფრისა, ახალგაზრდებში კოლორექტული კიბოს რისკები მაინც უფრო დაბალია, ვიდრე 50 წელს ზემოთ ადამიანებში.
"ახალგაზრდები ამ რისკის მატარებლები იქნებიან და ასაკის მატებასთან ერთად, 50 ან 60 წელს ზემოთ, მათ საკუთარ მშობლებთან შედარებით ავადობის უფრო მაღალი რისკი ექნებათ" — აღნიშნავს რებეკა სიგელი, ამერიკის კიბოს ასოციაციის ეპიდემიოლოგი.
რა შეიძლება იყოს ამ ყოველივეს მიზეზი?
ამ კითხვაზე მკვლევარებს ცალსახა პასუხი არ აქვთ. სიმსუქნე და დუნე ცხოვრების სტილი ბოჭკოვან დიეტასთან ერთად კოლორექტული კიბოს განვითარების რისკ-ფაქტორს წარმოადგენს, ისევე როგორც ქრონიკული ანთებითი პროცესები და დიაბეტი ტიპი 2. მიუხედავად ამ რისკ-ფაქტორებისა, ხაზგასმით უნდა ვთქვათ: ეს ყოველივე აუცილებელი არ არის ამ დაავადების განვითარებისთვის.
რას უნდა მიაქციონ ახალგაზრდა ადამიანებმა ყურადღება?
ქრონიკული ყაბზობა (შეკრულობა), მოვლითი ხასიათის ტკივილები, შებერილობა, სისხლიანი განავალი, მოულოდნელი წონაში კლება — ეს ამ პათოლოგიის არასრული სიმპტომებია. ახალგაზრდა ადამიანებმა ყურადღება უნდა მიაქციონ საკუთარ ჯანმრთელობას და საჭიროების შემთხვევაში დროულად მიმართონ ექიმს.
ამერიკის კიბოს ასოციაცია კოლორექტული კიბოს სკრინინგის ასაკს უკვე 45 წლამდე ჩამოსწევს. ეტაპობრივად გაგრძელდება ამ პათოლოგიის გაახალგაზრდავების ზუსტი მიზეზების დადგენა.
-
როგორ ცვლის ტექნოლოგიები სპორტს — 2026 წლის ფეხბურთის მსოფლიო ჩემპიონატი როგორ ცვლის ტექნოლოგიები სპორტს — 2026 წლის ფეხბურთის მსოფლიო ჩემპიონატი
გადახედვა
-
მგზავრები ხელბარგისა და მცირე ზომის ჩემოდნების ატანას თვითმფრინავში უფასოდ შეძლებენ მგზავრები ხელბარგისა და მცირე ზომის ჩემოდნების ატანას თვითმფრინავში უფასოდ შეძლებენ
გადახედვა
-
საქართველო მსოფლიო გასტრონომიულ რუკაზე საქართველო მსოფლიო გასტრონომიულ რუკაზე
-
პოლიტპატიმრების გათავისუფლება, ივანიშვილის და მისი გუნდის სანქცირება — ევროპარლამენტმა საქართველოზე მორიგი კრიტიკული რეზოლუცია მიიღო პოლიტპატიმრების გათავისუფლება, ივანიშვილის და მისი გუნდის სანქცირება — ევროპარლამენტმა საქართველოზე მორიგი კრიტიკული რეზოლუცია მიიღო
გადახედვა
-
რატომ დაიბარეს გაერთიანებული სამეფოს ელჩი საგარეო უწყებაში? რატომ დაიბარეს გაერთიანებული სამეფოს ელჩი საგარეო უწყებაში?
გადახედვა
-
ჯივიპის ლაბორატორიამ გლობალური აღიარება და Laboratory of Excellence-ის სერთიფიკატი მოიპოვა ჯივიპის ლაბორატორიამ გლობალური აღიარება და Laboratory of Excellence-ის სერთიფიკატი მოიპოვა
-
საზღვაო ტრანსპორტის სააგენტო: დიდი ბრიტანეთის მიერ სანქცირებული გემი ყულევის ნავსადგურში იმყოფებოდა, მაგრამ მაშინ სანქცირებული არ იყო საზღვაო ტრანსპორტის სააგენტო: დიდი ბრიტანეთის მიერ სანქცირებული გემი ყულევის ნავსადგურში იმყოფებოდა, მაგრამ მაშინ სანქცირებული არ იყო
გადახედვა
-
თიბისი კონცეპტი წარმოგიდგენთ თბილისის ბალეტის ფესტივალს თიბისი კონცეპტი წარმოგიდგენთ თბილისის ბალეტის ფესტივალს
-
პენიტენციური: "ელენე ხოშტარიას დიაგნოზის აბსოლუტური უმეტესობა დადგენილი ჰქონდა დაწესებულებაში შემოსახლებამდე" პენიტენციური: "ელენე ხოშტარიას დიაგნოზის აბსოლუტური უმეტესობა დადგენილი ჰქონდა დაწესებულებაში შემოსახლებამდე"
გადახედვა
-
მარტინ სკორსეზე, რომელიც მარველს და თანამედროვე კინოს აძაგებდა, AI-ის ფანი გამოდგა მარტინ სკორსეზე, რომელიც მარველს და თანამედროვე კინოს აძაგებდა, AI-ის ფანი გამოდგა
გადახედვა
-
ქვიზი: გამოიცანი უნივერსიტეტი ემოჯით ქვიზი: გამოიცანი უნივერსიტეტი ემოჯით
-
შრეკი, ფიონა და მათი შვილები ვირთან ერთად ციხეში აღმოჩნდნენ — ნახეთ Shrek 5-ის ტრეილერი შრეკი, ფიონა და მათი შვილები ვირთან ერთად ციხეში აღმოჩნდნენ — ნახეთ Shrek 5-ის ტრეილერი
გადახედვა
-
გია ხუხაშვილი: პაპუაშვილი კახურად პირდაპირ საუბრობს, რასაც ფიქრობენ “ქართულ ოცნებაში” და სამხარაძე იმერულად “ახვევს” გია ხუხაშვილი: პაპუაშვილი კახურად პირდაპირ საუბრობს, რასაც ფიქრობენ “ქართულ ოცნებაში” და სამხარაძე იმერულად “ახვევს”
გადახედვა
-
ბიზნესმენების რეკეტი და მუქარა — "ქურდულ სამყაროსთან" კავშირში მყოფი 21 პირი დააკავეს ბიზნესმენების რეკეტი და მუქარა — "ქურდულ სამყაროსთან" კავშირში მყოფი 21 პირი დააკავეს
გადახედვა
-
"არანაირი უკან დახევა არ იქნება" — ირაკლი ზარქუა "გამჭვირვალობის კანონზე" "არანაირი უკან დახევა არ იქნება" — ირაკლი ზარქუა "გამჭვირვალობის კანონზე"
გადახედვა
-
G7: ვიღებთ ვალდებულებას, გავაძლიეროთ ზეწოლა რუსეთის საომარ ეკონომიკაზე G7: ვიღებთ ვალდებულებას, გავაძლიეროთ ზეწოლა რუსეთის საომარ ეკონომიკაზე
გადახედვა
-
დანილუს ჟალიმასი: საქართველო დაკარგავს სუვერენიტეტს თუ ის არ იქნება EU-ში დანილუს ჟალიმასი: საქართველო დაკარგავს სუვერენიტეტს თუ ის არ იქნება EU-ში
გადახედვა
-
ჯივიპი ისნის რაიონში წყალსადენისა და წყალარინების მაგისტრალურ ქსელებს აახლებს ჯივიპი ისნის რაიონში წყალსადენისა და წყალარინების მაგისტრალურ ქსელებს აახლებს
-
შოთა თუთბერიძე: თურქი ექიმების შეფასებით, სატანადო მკურნალობის გარეშე ელენე ხოშტარიამ უეტლოდ გადაადგილება შესაძლოა, ვეღარ შეძლოს შოთა თუთბერიძე: თურქი ექიმების შეფასებით, სატანადო მკურნალობის გარეშე ელენე ხოშტარიამ უეტლოდ გადაადგილება შესაძლოა, ვეღარ შეძლოს
გადახედვა
-
თეგეტა მოტორსის გეზის ფილიალში მომსახურების უნივერსალიზებული მოდელი დაინერგა თეგეტა მოტორსის გეზის ფილიალში მომსახურების უნივერსალიზებული მოდელი დაინერგა
-
თამარა ვუჩიჩის საქართველოში თამარ ბაგრატიონი მასპინძლობს თამარა ვუჩიჩის საქართველოში თამარ ბაგრატიონი მასპინძლობს
გადახედვა
კომენტარები