სუიციდის პრევენციის პოლიტიკა საქართველოში — კვლევის შედეგები
ფოტო: Suicide Prevention Resource Guide
ორგანიზაციამ "პრევენცია პროგრესისთვის", ევროპის ფონდის მხარდაჭერით, საქართველოში სუიციდის პრევენციის პოლიტიკა შეისწავლა. კანონმდებლობისა და სუიციდის პოლიტიკის ანალიზის პროცესმა ცხადყო, რომ საქართველო როგორც პოლიტიკის განსაზღვრის, ისე სერვისების შეთავაზების მიმართულებით, მნიშვნელოვანი გამოწვევები წინაშე დგას.
ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაციის მონაცემებით, მსოფლიოში ყოველწლიურად დაახლოებით 800 000 ადამიანი სიცოცხლეს თვითმკვლელობით ასრულებს, თვითმკვლელობის პრობლემა განსაკუთრებით მწვავედ 15-29 წლის ასაკის მოზარდებში დგას. ამ ასაკობრივ ჯგუფში, სუიციდი გარდაცვალების ყველაზე გავრცელებულ მიზეზებს შორის მეორეა. თვითმკვლელობის კუთხით, განსაკუთრებულ რისკ ჯგუფს დაბალი და საშუალო შემოსავლების მქონე ქვეყნები წამოადგენენ. სუიციდს, როგორც საზოგადოებრივი ჯანდაცვის გლობალურ პრობლემას, საზღვრები არ აქვს და ის თანაბრად შეიძლება შეეხოს ყველა საზოგადოებას მსოფლიოს ნებისმიერ ქვეყანაში.
პრობლემის სიმწვავიდან გამომდინარე, მნიშვნელოვანია, სახელმწიფოს შემუშავებული ჰქონდეს სუიციდის პრევენციის სტრატეგია, რომელიც, როგორც წესი, ფსიქიკური ჯამრთელობის დაცვის სტრატეგიის ერთ-ერთ შემადგენელ ნაწილს უნდა წარმოადგენდეს. სასურველია სტრატეგია აერთიანებდეს ისეთ კომპონენტებს, როგორიცაა: პრობლემის მუდმივი ანალიზის სისტემა; სუიციდისადმი მოწყვლადი ჯგუფების იდენტიფიცირება; თვითმკვლელობის ქცევის რისკისა და დამცავი ფაქტორების გამოვლენა; თვითმკვლელობის ან/და მისი მცდელობების მეთოდებისა და საშუალებების აღწერა; უწყებებს შორის ინფორმაციის შეგროვებისა და გაცვლის სისტემის ჩამოყალიბება და ამ მიმართულებით კვლევების მუდმივად განხორციელება.
საქართველოში არსებული სიტუაციის ანალიზმა აჩვენა, რომ ამჟამად განსაზღვრული არ არის სუიციდისა და სუიციდის მცდელობების აღრიცხვისა და რეგისტრაციის სანდო სისტემა. არ არის იდენტიფიცირებული ერთი პასუხისმგებელი უწყება, რომელიც კოორდინაციას გაუწევდა მონაცემების შეგროვებისა და დამუშავების პროცესს. მონაცემები სხვადასხვა სექტორში მუშავდება და გარდა იმისა, რომ არსებობს საფუძვლიანი კითხვები დამუშავების მეთოდოლოგიასთან დაკავშირებით, საკმაოდ დიდია ცდომილება იმ მონაცემებს შორის, რომლებსაც ეს უწყებები ამუშავებენ და ოფიციალურად აქვეყნებენ. კვლევის შედეგად ცხადი გახდა, რომ აუცილებელია არსებობდეს უწყებათაშორისი საკოორდინაციო მექანიზმი, რომლის გადაწყვეტილებითაც განისაზღვრება მონაცემების დამუშავებაზე პასუხისმგებელი ძირითადი ორგანო და წყაროები, საიდანაც უნდა ხდებოდეს დამატებითი ინფორმაციის მიწოდება მონაცემების სისტემატიზებისა და ანალიზის მიზნით. მნიშვნელოვანია დეტალურად ჩამოყალიბდეს ის ინდიკატორებიც, რომლის მიხედვითაც უნდა ხდებოდეს მონაცემების დამუშავება.
სუიციდის პრევენციის მიზნით, უდიდესი მნიშვენლობა ენიჭება სუიციდის გამომწვევი მიზეზების ანალიზსაც, მიზანშეწონილია გამოიკვეთოს სუიციდის რისკ ჯგუფები, რაც გადაწყვეტილების მიმღებ პირებს შესაძლებლობას მისცემს, შეიმუშავონ მტკიცებულებებზე დაფუძნებული მიდგომები, სუიციდის პრევენციის მიზნით. კერძოდ, შექმნან სუიციდის პრევენციის წინააღმდეგ მიმართული პროგრამები და გადამზადონ ის პროფესიონალები, რომელთაც შესაძლოა შეხება ჰქონდეთ ასეთი რისკის მქონე მოზარდებთან/ახალგაზრდებთან. ამასთან, მნიშვნელოვანი გადაიდგას ნაბიჯები საზოგადოების და განსაკუთრებით, რისკ ჯგუფების, მათი ოჯახის წევრების/ახლობლების ცნობიერების ამაღლების მიმართულებითაც, რათა მათ ჰქონდეთ ინფორმაცია საჭიროების შემთხვევაში, ხელმისაწვდომი სერვისებისა და პროგრამების შესახებ.
კვლევის პარალელურად, ევროპის ფონდის დახმარებით, ორგანიზაცია "პრევენცია პროგრესისთვის" პროექტის მიმდინარეობისას ახალგაზრდებსა და მათ მშობლებს ფეისბუქ და ვებგვერდის საშუალებით გარკვეულ სერვისსაც სთავაზობს. 17-24 წლის ახალგაზრდებს, რომლებსაც აქვთ სუიციდური ფიქრები, ან სხვა ნებისმიერ პირს, რომელიც ფლობს ინფორმაციას ამ ასაკის ადამიანის სუიციდური ფიქრებისა თუ მცდელობების შესახებ, შეუძლიათ დაუკავშირდნენ ორგანიზაციის ფსიქოლოგს და მიიღონ უფასო კონსულტაცია ანონიმურობის სრული დაცვით. პროექტის ფსიქოლოგი სათანადო მხარდაჭერას აღმოუჩენს ყველა ბენეფიციარს და შეეცდება დაეხმაროს მათ კრიზისული სიტუაციის დაძლევაში.
-
გამოავლინეს დინოზავრის ახალი სახეობა, რომელიც ამ ცხოველთა ევოლუციის ისტორიას ცვლის გამოავლინეს დინოზავრის ახალი სახეობა, რომელიც ამ ცხოველთა ევოლუციის ისტორიას ცვლის
გადახედვა
-
დრაკო მალფოი ჩინური ახალი წლის თილისმა გახდა დრაკო მალფოი ჩინური ახალი წლის თილისმა გახდა
გადახედვა
-
"ოცნების" პარლამენტმა ზოგად და უმაღლეს განათლების შესახებ კანონში ცვლილებები III მოსმენით მიიღო "ოცნების" პარლამენტმა ზოგად და უმაღლეს განათლების შესახებ კანონში ცვლილებები III მოსმენით მიიღო
გადახედვა
-
მარსზე რობოტისა და ხელოვნური ინტელექტის პირველი ერთობლივი მისია შედგა მარსზე რობოტისა და ხელოვნური ინტელექტის პირველი ერთობლივი მისია შედგა
გადახედვა
-
ტექნიკური უნივერსიტეტი, "რუსთავი 2"-თან და "იმედთან" ერთად, POSTV-საც სთხოვს ბოდიშის მოხდას ტექნიკური უნივერსიტეტი, "რუსთავი 2"-თან და "იმედთან" ერთად, POSTV-საც სთხოვს ბოდიშის მოხდას
გადახედვა
-
ცნობილია ფასების შემსწავლელი კომისიის წევრების ვინაობა — კომისიას შოთა ბერეკაშვილი უხელმძღვანელებს, მისი მოადგილე ეკა სეფაშვილი იქნება ცნობილია ფასების შემსწავლელი კომისიის წევრების ვინაობა — კომისიას შოთა ბერეკაშვილი უხელმძღვანელებს, მისი მოადგილე ეკა სეფაშვილი იქნება
გადახედვა
-
POG: პოლიციელზე თავდასხმაში ბრალდებულ ჩოხატაურის საკრებულოს ყოფილ თავმჯდომარეს, დავით შარაშიძეს გირაო პატიმრობით შეეცვალა POG: პოლიციელზე თავდასხმაში ბრალდებულ ჩოხატაურის საკრებულოს ყოფილ თავმჯდომარეს, დავით შარაშიძეს გირაო პატიმრობით შეეცვალა
გადახედვა
-
ირაკლი კობახიძე: ჩამოყალიბდება ტექნიკურ მიმართულების ცალკე სკოლად, რომელსაც ექნება ავტონომიის მაღალი ხარისხი ირაკლი კობახიძე: ჩამოყალიბდება ტექნიკურ მიმართულების ცალკე სკოლად, რომელსაც ექნება ავტონომიის მაღალი ხარისხი
გადახედვა
-
On.ge-ის 10 ქვიზი, რომელიც ავტობუსის ფანჯარაზე მიჭყლეტილმაც შეგიძლია გააკეთო On.ge-ის 10 ქვიზი, რომელიც ავტობუსის ფანჯარაზე მიჭყლეტილმაც შეგიძლია გააკეთო
გადახედვა
-
"რატომ უნდა ვასწავლებინოთ ჭკუა სხვებს და რატომ არ უნდა მივუთითოთ სხვებს იმ ხარვეზებზე, რომლებიც მათ ქვეყნებში არის?!" — შალვა პაპუაშვილი შვედეთზე "რატომ უნდა ვასწავლებინოთ ჭკუა სხვებს და რატომ არ უნდა მივუთითოთ სხვებს იმ ხარვეზებზე, რომლებიც მათ ქვეყნებში არის?!" — შალვა პაპუაშვილი შვედეთზე
გადახედვა
-
ტაილანდში ტურისტებს ქელეხი რესტორანი ეგონათ, ჭირისუფლები კი მაინც გაუმასპინძლდნენ (ვიდეო) ტაილანდში ტურისტებს ქელეხი რესტორანი ეგონათ, ჭირისუფლები კი მაინც გაუმასპინძლდნენ (ვიდეო)
-
"არცთუ ისე აღმაშფოთებელი იყო", — ჩაპელ როუნი გრემის ჩაცმულობის კრიტიკას პასუხობს "არცთუ ისე აღმაშფოთებელი იყო", — ჩაპელ როუნი გრემის ჩაცმულობის კრიტიკას პასუხობს
გადახედვა
-
პროკურატურა: ვაგონსარემონტო ქარხნის რამდენიმე მისამართზე ჩხრეკები ჩატარდა პროკურატურა: ვაგონსარემონტო ქარხნის რამდენიმე მისამართზე ჩხრეკები ჩატარდა
გადახედვა
-
კინოდაჯილდოება — ელისო 2026 ნამუშევრების მიღებას იწყებს კინოდაჯილდოება — ელისო 2026 ნამუშევრების მიღებას იწყებს
-
საფრანგეთში სოციალურ ქსელ X-ის ოფისები გაჩხრიკეს — დაკითხვაზე ილონ მასკიც დაიბარეს საფრანგეთში სოციალურ ქსელ X-ის ოფისები გაჩხრიკეს — დაკითხვაზე ილონ მასკიც დაიბარეს
გადახედვა
-
სავალდებულო ფორმები, მობილურების აკრძალვა, ნებაყოფლობითი XII კლასი — "ოცნების" პარლამენტმა "ზოგადი განათლების" კანონში ცვლილებები I მოსმენით მიიღო სავალდებულო ფორმები, მობილურების აკრძალვა, ნებაყოფლობითი XII კლასი — "ოცნების" პარლამენტმა "ზოგადი განათლების" კანონში ცვლილებები I მოსმენით მიიღო
გადახედვა
-
შალვა პაპუაშვილი: უნდა ვიფიქროთ, როგორ შეიძლება ექსტრემისტული გამოვლინებების მოწესრიგება შალვა პაპუაშვილი: უნდა ვიფიქროთ, როგორ შეიძლება ექსტრემისტული გამოვლინებების მოწესრიგება
გადახედვა
-
ორსულობისას ნედლი რძის მოხმარებას ახალშობილის გარდაცვალება მოჰყვა ორსულობისას ნედლი რძის მოხმარებას ახალშობილის გარდაცვალება მოჰყვა
გადახედვა
-
ბაზისბანკის მხარდაჭერით ახალი საცხოვრებელი კომპლექსი — კოხტა უბანი შენდება ბაზისბანკის მხარდაჭერით ახალი საცხოვრებელი კომპლექსი — კოხტა უბანი შენდება
-
შალვა პაპუაშვილის თქმით, საქართველო აშშ-თან პოლიტიკურ ურთიერთობასთან დაკავშირებით კვლავ მოლოდინის რეჟიმშია შალვა პაპუაშვილის თქმით, საქართველო აშშ-თან პოლიტიკურ ურთიერთობასთან დაკავშირებით კვლავ მოლოდინის რეჟიმშია
გადახედვა
-
ბორჯღალოსნები 2026 წელს რაგბი ევროპის ჩემპიონატით იწყებენ ბორჯღალოსნები 2026 წელს რაგბი ევროპის ჩემპიონატით იწყებენ
კომენტარები