სირიაში ანტიოქიის მართლმადიდებელი ეკლესიის პატრიარქის იოანე X-სა და ოკუპირებული აფხაზეთის დე ფაქტო პრეზიდენტის, ასლან ბჟანიას შეხვედრის გამო, ქართველ სასულიერო პირთა, თეოლოგთა და ისტორიკოსთა ნაწილი იოანე X-ს საპროტესტო წერილს უგზავნის. წერილში აღნიშნულია, რომ "საქართველოს უძველესი ავტოკეფალური მართლმადიდებელი ეკლესიის წევრები საპატრიარქო რეზიდენციაში საქართველოს განუყოფელი და ამჟამად რუსეთის სახელმწიფოსა და ეკლესიის მიერ ოკუპირებული აფხაზეთის ე.წ. პრეზიდენტს ასლან ბჟანიას გულთბილი მასპინძლობით გაოგნებული დარჩნენ".

"თქვენმა ამ ნაბიჯმა კიდევ უფრო გააღრმავა ის ჭრილობები, რომელიც მოუშუშებლად ადევს ივერიის მიწას. თქვენ დაუმატეთ ტკივილები აფხაზეთის ქართული მიწიდან რუსების მიერ ეთნოწმენდის შედეგად იძულებით განდევნილ ასიათოსობით ადამიანს და ამგვარი დესტრუქცილობითა და კადნიერებით საკუთარი პიროვნება უაღრესად დააზიანეთ. ფიზიკურ ტკივილს გადააჭარბა თქვენი მიუღებელი საქციელით გამოწვეულმა აღშფოთებამ — ოკუპირებული აფხაზეთის თვითგამოცხადებულ, დე ფაქტო პრეზიდენტს ეგებებით სიტყვებით "თქვენი ეკლესია" და აღუთქვამთ დახმარებას საეკლესიო კუთხით", — ნათქვამია წერილში.

ისინი, ასევე, წერენ, რომ ეს ქმედება მათ მიერ კანონიკური თვალსაზრისით მიჩნეულია საქართველოს ეკლესიის წინააღმდეგ გადადგმულ ნაბიჯად და დაუყოვნებლივ გამოსწორებას მოითხოვენ.

"თქვენ ქართველი ერისა და ეკლესიის წინაშე უნდა მოიბოდიშოთ ჩადენილი ქმედების გამო და აღარასოდეს გაიმეოროთ მსგავსი რამ. წინააღმდეგ შემთხვევაში, თქვენი არაკანონიკური და არაქრისტიანული საქციელი საკმარისი მიზეზია ანტიოქიის ეკლესიასთან ევქარისტიული კავშირის გასაწყვეტად.

გარდა ამისა, მართლმადიდებლურ საზოგადოებაში რჩება შთაბეჭდილება, რომ ანტიოქიის ეკლესია განიცდის მოსკოვის საპატრიარქოს დიდ გავლენას და მისსავე ხელში ინსტრუმენტალიზებულია კონსტანტინოპოლის მსოფლიო საყდრისა და აწ უკვე საქართველოს წინააღმდეგ.

ბოლოს აღვნიშნავთ, რომ თქვენს ტიტულში არსებული მონაკვეთი, რომელიც ივერიის ეკლესიის მწყემსთავრს გიწოდებთ (იმ დროს, როდესაც ჩვენი ეკლესია ავტოკეფალურია და პატრიარქი ჰყავს) დიდ უხერხულობას ქმნის და მიგვაჩნია, რომ ის ამოღებულ უნდა იქნას. ამის თქმის საფუძველს გვაძლევს ის ახალი ისტორიული მოწმობები, რომლებიც აქარწყლებენ მითად ქცეულ ამბავს ანტიოქიის, როგორც საქართველოს დედა ეკლესიად სახელდებას. იმედი გვაქვს, ქრისტიანული თავმდაბლობით ყურად იღებთ ჩვენს სამართლიან შენიშვნებს და გამოასწორებთ ჩადენილს", — აღნიშნულია წერილში.

წერილის ხელომწერები არიან:

• დეკანოზი, ილია ჭიღლაძე;
• მღვდელი, მირიან მესხაძე;
• გიორგი ტიგინაშვილი, თეოლოგი;
• ბექა მინდიაშვილი, თეოლოგი;
• გიორგი გეგუჩაძე, თეოლოგი;
• ლაშა ჯიხვაშვილი, თეოლოგი;
• სანდრო ხაჯალია, თეოლოგი;
• ლადო წითლიძე, თეოლოგი;
• ზაზა გუბელაძე, თეოლოგი;
• გიგა ამირანაშვილი;
• ზვიად ცაბაძე, თეოლოგი;
• ლაშა დეისაძე-შარვაშიძე, ისტორიკოსი, თეოლოგი;
• შოთა მათითაშვილი, ისტორიკოსი;
• ბექა ჭიჭინაძე, ისტორიკოსი.

განცხადების თანახმად, ადრესატს წერილის ინგლისური ვერსია გაეგზავნება.
ხელმოწერების მიღება კი გრძელდება.

ბჟანიასა და ანტიოქიის პატრიარქის შეხვედრას საქართველოს საპატრიაქროს გამოეხმაურა და ფაქტს ნეგატიური და უცნაური უწოდა.

ოკუპირებული აფხაზეთის დე ფაქტო პრეზიდენტის, ასლან ბჟანია სირიაში ყოფნისას ის დამასკოში ანტიოქიისა და სრულიად აღმოსავლეთის მართლმადიდებლური ეკლესიის პატრიარქ იოანეს შეხვდა. ანტიოქიის საპატრიარქოს მიერ გაკეთებულ განცხადებაში ბჟანია მოხსენიებულია, როგორც "აფხაზეთის რესპუბლიკის პრეზიდენტი".

რუსეთის მოკავშირე სირიამ საქართველოს ოკუპირებული რეგიონების დამოუკიდებლობა 2018 წელს აღიარა, რომლის შემდეგ თბილისმა დამასკოსთან დიპლომატიური ურთიერთობები გაწყვიტა. მაგრამ აფხაზეთს ყველა ბერძნული მართლმადიდებლური ეკლესია, მათ შორის ანტიოქია, მიიჩნევს, როგორც საქართველოს მართლმადიდებლური ეკლესიის კანონიკურ ტერიტორიას ცხუმ-აფხაზეთის ან სოხუმ-აფხაზეთის ეპარქიის სახელით.