მაიმუნმა, სახელად პანჩმა, ბოლო კვირების განმავლობაში ყველას გული მოიგო. ის, თუ როგორ ეხუტებოდა პატარა მაიმუნი სათამაშო ორანგუტანგს, მსოფლიოს ყურადღების ცენტრში მოექცა.

ცხოველთა მომვლელები ამბობენ, რომ პანჩი უკვე მარტო აღარ არის და მეგობრები შეიძინა. ამასთან ერთად კი, გვიზიარებენ ისტორიებს ობოლ და გადარჩენილ შიმპანზეებზე, პინგვინებზე, პუმებსა და სპილოებზე, რომლებიც ასევე ძალიან მიეჯაჭვნენ თავიანთ სათამაშოებს.

კოლორადოს უნივერსიტეტის პროფესორი, მარკ ბეკოფი, ამბობს, რომ ახალშობილი ძუძუმწოვრები კომფორტს ფიზიკურ კონტაქტში პოულობენ. ამიტომ, როდესაც გადარჩენილი ცხოველები ოჯახის წევრების გარეშე რჩებიან, ისინი ზოგჯერ შვებას რბილ სათამაშოებთან ეძებენ. ბეკოფის თქმით, ზოგჯერ ზრდასრული ცხოველებიც კი მიმართავენ სათამაშოებს უსაფრთხოებისა და სითბოს საგრძნობად.

გაიცანით ექვსი ცხოველი, რომლებსაც სათამაშოებთან განსაკუთრებული კავშირი აქვთ:

ლიზი

2021 წლის ნოემბერში, ჯორჯიის შიმპანზეების თავშესაფარში დასახლებისას, ლიზის სათამაშოების დიდი არჩევანი ჰქონდა: ბურთები, რგოლები, რბილი ცხოველები და პლასტმასის საღეჭი სათამაშოები. თუმცა, მას მხოლოდ ერთი რამ აინტერესებდა — გრინჩის პატარა თოჯინა.

ახლა ლიზის ეს მწვანე პერსონაჟი ყველგან თან დააქვს — მათ შორის მაშინაც, როცა ტყეში სეირნობს, ირუჯება ან ვილაში სხვა შიმპანზეებთან ერთად სძინავს. თუ ჭამისას ან ხეზე ასვლისას ხელების გამოყენება სჭირდება, 35 წლის ლიზი თოჯინას ფეხებით იჭერს.

ლიზის თოჯინები დროთა განმავლობაში ჭუჭყიანდება. თავშესაფრის თანამშრომლები სათამაშოებს ხელ-ფეხს უკერავენ, ხოლო, როგორც კი თოჯინა ორ კიდურს დაკარგავს, ახალ სათამაშოს უკვეთენ. შიმპანზემ უკვე სულ მცირე ათიოდე თოჯინა "გამოიცვალა". მას გრინჩის კონკრეტული მოდელი მოსწონს — დაახლოებით 35 სანტიმეტრის სიმაღლის, რომელსაც ყელთან ბეწვისმაგვარი ქსოვილი აქვს.

ლიზი თოჯინას უვლის, ვარცხნის და გიგანტურ ბუდეებში აწვენს, რომლებსაც პლედებისგან, ყუთებისგან, ქაღალდებისა და სხვა სათამაშოებისგან აშენებს.

ჰენრი

პირველი მეგობარი, რომელიც პინგვინმა ჰენრიმ გამოჩეკის შემდეგ გაიცნო, სათამაშო პინგვინი, ტომი, იყო.

ჰენრი 30 იანვარს, ინგლისის ერთ-ერთ აკვარიუმში დაიბადა. პინგვინს დაახლოებით 45 დღე სჭირდება იმისთვის, რომ წამოიზარდოს და მისი ბუმბული წყალგაუმტარი გახდეს — მხოლოდ ამის შემდეგ შეძლებს სხვა პინგვინებთან ერთად ვოლიერში გადასვლას.

ჰენრიმ ცხოვრება ტომთან ჩახუტებით დაიწყო — სათამაშოსთან, რომელიც დაახლოებით iPhone-ის ზომისაა. მას შემდეგ ჰენრიმ აკვარიუმის სუვენირების მაღაზიიდან უფრო დიდი სათამაშოც მიიღო.

სათამაშოები მაინც ჰენრიზე დიდები არიან, რადგან ის პინგვინების ყველაზე პატარა სახეობის წარმომადგენელია. დაბადებისას ჰენრი მომვლელების ხელისგულზე ეტეოდა, ზრდასრული კი, სავარაუდოდ, მხოლოდ 30 სანტიმეტრამდე გაიზრდება.

"რბილ სათამაშოს ჰენრის მსგავსი სუნი აქვს და ცოტათი ჰგავს კიდეც," — ამბობს აკვარიუმის თანამშრომელი.

მას შემდეგ, რაც ჰენრი ვოლიერში სხვა პინგვინებს შეუერთდება, აკვარიუმის თანამშრომლები სათამაშოებს არ წაართმევენ.

ფოქსი

2008 წელს დიანა გუდრიჩმა მეორადი ნივთების მაღაზიაში ვარდისფერთმიანი ტროლის თოჯინა იყიდა. ფიქრობდა, რომ სათამაშო მის თავშესაფარში რომელიმე შიმპანზეს გაამხიარულებდა. დიანა ვერც კი წარმოიდგენდა, რომ ფოქსი — შიმპანზე, რომელიც მანამდე ყველა სხვა სათამაშოს იწუნებდა — მას მაშინვე მიეჯაჭვებოდა.

ფოქსი თოჯინას კოცნიდა, ეხუტებოდა, ზურგზე მოკიდებულს ან "ჯიბეში" ჩადებულს ატარებდა. მას შემდეგ 49 წლის ფოქსის კოლექცია გაიზარდა და ახლა ასობით სხვადასხვა თოჯინათი, მათ შორის დისნეის პრინცესებით, თამაშობს.

"ეს მისთვის გზაა, რომ თავი დაცულად იგრძნოს," — ამბობს გუდრიჩი, თავშესაფრის თანადირექტორი.

თავშესაფარში მოხვედრამდე, ფოქსის ჰეპატიტის ვაქცინის კვლევებისთვისა და ბიოსამედიცინო კვლევებისთვის საცდელი შთამომავლობის მისაღებად იყენებდნენ. მას ოთხი შვილი ჰყავდა, რომლებიც ძალიან პატარა ასაკში წაართვეს: ტყუპები — სტივი და დევიდი ლაბორატორიებში დაიღუპნენ, ხოლო ენჯი და კელსი სხვადასხვა თავშესაფარში გადაიყვანეს.

გუდრიჩის თქმით, ფოქსი თავის დედობრივ ინსტინქტებს, სავარაუდოდ, სწორედ ამ თოჯინებთან გამოხატავს.

კაიკაი

ბევრ სპილოს უყვარს საბურავებით თამაში, მაგრამ 9 თვის აფრიკული სპილოს, კაიკაის, კავშირი შავი რეზინის საბურავთან ჩვეულებრივ მიჯაჭვულობაზე ბევრად მეტია. კაიკაის საბურავის გორაობა, გადაყირავება და ძილის დროს მისი ბალიშად გამოყენება სიამოვნებს.

კაიკაის ცხოვრება მძიმედ დაიწყო: კენიის ნაკრძალში, ველური ბუნების დაცვის თანამშრომელმა იგი დაღუპული დედის გვერდით იპოვა. პატარა სპილო თვითმფრინავით გადაიყვანეს კენიის ველური ბუნების დაცვისა და სპილოების გადარჩენის ორგანიზაციაში, სადაც ის ამჟამად ცხოვრობს.

"იმის დანახვა, რომ იგი ასეთი მხიარული და კონტაქტურია, გვარწმუნებს, რომ მართლაც ჯანმრთელი და ბედნიერი სპილოა," — ამბობს ორგანიზაციის წარმომადგენელი შონ მაიკლი.

ნია

პლედი შეიძლება ლურჯის ნებისმიერი ელფერი იყოს — ცისფერი, ფირუზისფერი თუ მუქი ლურჯი — მთავარია, ლურჯი იყოს. სხვა შემთხვევაში, შიმპანზე ნია მას უბრალოდ ყურადღებას არ მიაქცევს.

20 წლის ნიას ლურჯი პლედი ყველგან თან დააქვს. ნია იმავე თავშესაფარში ცხოვრობს, სადაც — შიმპანზე ლიზი. ის მეგობართან ერთად პლედებით დაჭერობანას თამაშობს, ხანდახან კი მას თავზეც იხვევს.

თავშესაფრის თანამშრომლები გამუდმებით ელოდებიან იმ იშვიათ მომენტებს, როცა ნიას პლედი ხელში არ უჭირავს, რათა შიმპანზის საყვარელი ნივთი გარეცხონ.

ბრაიარი

პუმები, როგორც წესი, სიცოცხლის პირველ 1-2 წელს დედასთან ერთად ატარებენ. თუმცა, იმ ბოკვრისთვის, რომელიც კალიფორნიაში, სრულიად მარტო იპოვეს, ეს შეუძლებელი აღმოჩნდა. მაშინ პატარა პუმა მხოლოდ 4 კვირის იყო.

რამდენიმედღიანი ძებნის მიუხედავად, ველური ბუნების დაცვის თანამშრომლებმა ბოკვრის დედა ვერ იპოვეს, ამიტომ პატარა პუმა ოკლენდის ზოოპარკში გადაიყვანეს. იქ მას ბრაიარი (ინგლისურად ასკილი) დაარქვეს, რადგან მისი ხალები ასკილის ბუჩქის ლაქებს აგონებდათ.

სანამ ბრაიარი ზოოპარკის კლინიკაში მკურნალობდა, თანამშრომლებმა მას სათამაშო ძაღლი მისცეს გასართობად და ჩასახუტებლად. მათ სჯეროდათ, რომ დედის არყოფნაში სათამაშო ბრაიარს ანუგეშებდა და ახალ გარემოსთან ადაპტაციაში დაეხმარებოდა. რამდენიმე კვირის შემდეგ, სანამ პუმების საერთო ვოლიერში გადავიდოდა, მან სათამაშო ძაღლთან თამაში შეწყვიტა.

ახლა ბრაიარი ორ სხვა პუმასთან ერთად ცხოვრობს. ისინი ერთმანეთს უვლიან, ჭიდაობენ, დაჭერობანას თამაშობენ, ხეებზე დაძვრებიან და ძველი სახანძრო შლანგებისგან გაკეთებულ ჰამაკებში ისვენებენ.