რა მეთოდებს იყენებენ კიბერთაღლითები და როგორ დავიცვათ თავი ფიშინგისგან
ფოტო: TBC
დღეს ინტერნეტის და ციფრული სერვისების გარეშე ცხოვრება ბევრი ჩვენთაგანისთვის წარმოუდგენელია. ამ ევოლუციამ ყოველდღიურობა ძალიან გაამარტივა — ონლაინშოპინგიდან დაწყებული, საბანკო მომსახურებით დამთავრებული — ყველაფერს უფრო სწრაფად და მარტივად ვაკეთებთ. ამ დიდ კომფორტს თავისი საფრთხეებიც ახლავს თან, რომლებიც აუცილებლად უნდა გავითვალისწინოთ.
ალბათ, გსმენიათ, რომ ინტერნეტსამყაროში არსებობენ "მოხერხებული" თაღლითები, რომლებიც სხვადასხვა გზით ცდილობენ ჩვენს მოტყუებას და ჩვენი საბანკო ანგარიშებიდან თანხის მოპარვას. ასეთი ტიპის თაღლითობას "ფიშინგი" ჰქვია. ეს სიტყვა კარგად უნდა დავიმახსოვროთ, რადგან მასთან გამკლავება მხოლოდ ჩვენზეა დამოკიდებული.
ინტერნეტთაღლითების მთავარი იარაღი ჩვენ წინააღმდეგ სწორედ ჩვენი უყურადღებობაა. ისინი სარგებლობენ იმით, რომ ჩვენ ხშირად ინტერნეტში სწრაფად ვიღებთ გადაწყვეტილებებს და არ ვაკვირდებით დეტალებს. სწორედ ამიტომ, ჩვენი ანგარიშებიდან თანხა ქრება, უფრო სწორად, მათ ანგარიშებზე ირიცხება.
ფიშინგისგან არაფერი დაგიცავთ უკეთ, ვიდრე საკუთარი თავი და პირადი პასუხისმგებლობა.
მოდით, დავფიქრდეთ, როგორ შეიძლება ამის გაკეთება:
- ინტერნეტთაღლითები თქვენს ანგარიშზე წვდომის მისაღებად იყენებენ სხვადასხვა ორგანიზაციის ყალბ ბმულებს, რომელსაც მეილზე, მესინჯერში ან სხვა მსგავს აპლიკაციებში გიგზავნიან. ამ დროს, აუცილებლად უნდა დააკვირდეთ ვებგვერდის მისამართის მაგალითად, ჩვენივე უყურადღებობის გამო, შესაძლოა აღმოვჩნდეთ ვებგვერდზე, რომელიც Amazon.com გვგონია, სინამდვილეში კი ვიყოთ ხაფანგში სახელად Amzon.com; შენიშნეთ? — დიახ, სწორედ აქ ვუშვებთ პირველ შეცდომას; თუკი მისამართი არ ემთხვევა ორგანიზაციის რეალურ მისამართს, ესე იგი, თქვენ საფრთხის ქვეშ ხართ;
- ინტერნეტთაღლითები თქვენი ყურადღების მისაქცევად იყენებენ ემოციური მანიპულაციის ტექნიკას, რაც იმას ნიშნავს, რომ მესიჯები, რომელსაც გიგზავნიან, აუცილებლად საგანგაშო იქნება. ეს შეიძლება იყოს, როგორც შეტყობინება, რომ თქვენ მოიგეთ iPhone 12, ასევე ის, რომ თქვენს ანგარიშზე ხორციელდება შეტევა და, ამის გამო, საჭიროა იდენტიფიკაციის გავლა. თუკი ასეთ მესიჯს მიიღებთ, აუცილებლად გადაამოწმეთ იმ კომპანიასთან, რომლის სახელითაც მოგდით შეტყობინება. მაგ: თუკი ბანკისგან მეილზე მიიღეთ შეტყობინება, დარეკეთ ქოლცენტრში და გადაამოწმეთ. კომპანიების უმრავლესობა თქვენთვის მნიშვნელოვანი შეტყობინების გამოსაგზავნად ოფიციალურ არხებს, ინტერნეტბანკს ან პირად ზარს იყენებს;
- ერთ-ერთი მარტივი გზა საფრთხის აღმოსაჩენად თქვენი ბრაუზერის ფუნქციონალია. დააკვირდით ბრაუზერის მარცხენა კუთხეში ბოქლომის ნიშანს, რომელიც გკარნახობთ, რამდენად უსაფრთხოა ესა თუ ის ვებგვერდი. თუკი ბოქლომი გადახაზულია, ესე იგი, თქვენ სახიფათო ზონაში ხართ და დროა დატოვოთ იქაურობა. გარდა ამისა, ბრაუზერების უმრავლესობას აქვს ფიშინგის დეტექტორი დამატებები, რომელთა დაყენებაც უფასოდ და მარტივად შეგიძლიათ. ამისათვის კი საჭიროა უბრალოდ დაგუგლოთ anti phishing add on chrome / mozilla / opera და სხვა.
თუ, კიბერთაღლითების მახეში მაინც გაებით:
- თუ ყალბ საიტზე აღმოჩნდით და ტრანზაქციის შესრულებას გთხოვთ, დარწმუნდით, რამდენად უსაფრთხო გადახდის მეთოდს იყენებს ესა თუ ის საიტი. თუკი გადახდის მეთოდი არ არის სანდო, სასწრაფოდ დატოვეთ ის;
- თუკი თქვენ უკვე დაუშვით შეცდომა, აუცილებლად, დაუყოვნებლივ მიმართეთ კომპანიას დროულად. ისინი დაგეხმარებიან პრობლემის მოგვარებაში, გირჩევენ საუკეთესო გზას და შეეცდებიან თავიდან აგარიდონ ზიანი;
- ყოველი შემთხვევისთვის, დააზღვიეთ თქვენი საბანკო ანგარიში, რომ ზიანის ასანაზღაურებლად ლეგიტიმური გზა გქონდეთ.
გახსოვდეთ, რომ ფიშინგთან გამკლავება მარტივია, თუკი შესაბამის ინფორმაციას ფლობთ და ყურადღებით ხართ.
-
ისტორიაში პირველად, ბავშვობაში აღებული სათესლე ქსოვილიდან ნაყოფიერი სპერმატოზოიდები მიიღეს ისტორიაში პირველად, ბავშვობაში აღებული სათესლე ქსოვილიდან ნაყოფიერი სპერმატოზოიდები მიიღეს
გადახედვა
-
Amex ბარათით გადახდა უკვე თეგეტა მოტორსშიც არის შესაძლებელი — დააგროვეთ 10-ჯერ მეტი MR ქულა Amex ბარათით გადახდა უკვე თეგეტა მოტორსშიც არის შესაძლებელი — დააგროვეთ 10-ჯერ მეტი MR ქულა
-
ინიციატივა "ჯერ საქართველოს" წევრებმა ვიქტორ ყიფიანმა და ნიკოლოზ ხატიაშვილმა "ერევნის დიალოგი 2026"-ის ფორმატში მიიღეს მონაწილეობა ინიციატივა "ჯერ საქართველოს" წევრებმა ვიქტორ ყიფიანმა და ნიკოლოზ ხატიაშვილმა "ერევნის დიალოგი 2026"-ის ფორმატში მიიღეს მონაწილეობა
გადახედვა
-
პაპუაშვილი: ის რაღაცა ღირებულებითი აჯაფსანდალთან, რომელიც დღეს ევროპარლამენტში ხდება, ჩვენ არაფერი საერთო არ გვაქვს პაპუაშვილი: ის რაღაცა ღირებულებითი აჯაფსანდალთან, რომელიც დღეს ევროპარლამენტში ხდება, ჩვენ არაფერი საერთო არ გვაქვს
გადახედვა
- რა წერია პატრიარქობის კანდიდატის, მიტროპოლიტი გრიგოლის პროგრამულ ხედვაში? რა წერია პატრიარქობის კანდიდატის, მიტროპოლიტი გრიგოლის პროგრამულ ხედვაში?
-
ეკლესიის შიგნით "გარკვეული დამაპირისპირებელი ხმები, კომენტარები, შეფასებები არ ეკადრება პატრიარქის ხსოვნას" ეკლესიის შიგნით "გარკვეული დამაპირისპირებელი ხმები, კომენტარები, შეფასებები არ ეკადრება პატრიარქის ხსოვნას"
გადახედვა
-
გურჯაანის მუნიციპალიტეტის სოფელ კარდენახში 36 წლის კაცი ცეცხლსასროლი იარაღით მოკლეს გურჯაანის მუნიციპალიტეტის სოფელ კარდენახში 36 წლის კაცი ცეცხლსასროლი იარაღით მოკლეს
გადახედვა
-
საია ანტიკორუფციული ბიუროს გაუქმებას და მისი კომპეტენციის აუდიტის სამსახურისთვის გადაცემას აფასებს საია ანტიკორუფციული ბიუროს გაუქმებას და მისი კომპეტენციის აუდიტის სამსახურისთვის გადაცემას აფასებს
გადახედვა
-
ბიზნესმენ ლევან ჯანგველაძის მკვლელობის ორგანიზებაში ბრალდებულებს უვადო პატიმრობა მიესაჯათ ბიზნესმენ ლევან ჯანგველაძის მკვლელობის ორგანიზებაში ბრალდებულებს უვადო პატიმრობა მიესაჯათ
გადახედვა
-
უკრაინაში დაღუპული 24 წლის ქართველი მებრძოლის, რევაზ გეგეჭკორის ვინაობა დნმ-ის ანალიზით დადასტურდა უკრაინაში დაღუპული 24 წლის ქართველი მებრძოლის, რევაზ გეგეჭკორის ვინაობა დნმ-ის ანალიზით დადასტურდა
გადახედვა
-
ლევან იოსელიანი დიუშენის კუნთოვანი დისტროფიის მქონე ბავშვების მშობლებს შეხვდა ლევან იოსელიანი დიუშენის კუნთოვანი დისტროფიის მქონე ბავშვების მშობლებს შეხვდა
გადახედვა
-
მარსის ორი "სახე" — ორმა მავალმა პლანეტის სხვადასხვა რეგიონში 360°-იანი პანორამა გადაიღო მარსის ორი "სახე" — ორმა მავალმა პლანეტის სხვადასხვა რეგიონში 360°-იანი პანორამა გადაიღო
გადახედვა
-
პაველ ჰერჩინსკი: ევროპის დღის აღნიშვნა შეხსენებაა, რომ ევროპა ყოველთვის საქართველოს ისტორიის ნაწილი იყო პაველ ჰერჩინსკი: ევროპის დღის აღნიშვნა შეხსენებაა, რომ ევროპა ყოველთვის საქართველოს ისტორიის ნაწილი იყო
გადახედვა
-
ჟან ნოელ ბარო: აპრილში ვლადიმერ პუტინის არმიამ უკრაინაში 120მ²-ით დაიხია უკან, რაც ბოლო 3 წლის განმავლობაში პირველი შემთხვევაა ჟან ნოელ ბარო: აპრილში ვლადიმერ პუტინის არმიამ უკრაინაში 120მ²-ით დაიხია უკან, რაც ბოლო 3 წლის განმავლობაში პირველი შემთხვევაა
გადახედვა
-
მოულოდნელი აღმოჩენა — გამოავლინეს ადრეული გალაქტიკა, რომელიც არ ბრუნავს მოულოდნელი აღმოჩენა — გამოავლინეს ადრეული გალაქტიკა, რომელიც არ ბრუნავს
გადახედვა
-
ქვიზი: გამოიცანი Euphoria-ს პერსონაჟი მხოლოდ თვალებით ქვიზი: გამოიცანი Euphoria-ს პერსონაჟი მხოლოდ თვალებით
-
მეუფე შიო: მომდევნო კვირაში დიდი საეკლესიო კრების ჩატარდება, სადაც მოხდება ახალი პატრიარქის გამორჩევა მეუფე შიო: მომდევნო კვირაში დიდი საეკლესიო კრების ჩატარდება, სადაც მოხდება ახალი პატრიარქის გამორჩევა
გადახედვა
-
"ფორმულას" ცნობით, გურამ როგავაზე თავდამსხმელის ვინაობა ცნობილია "ფორმულას" ცნობით, გურამ როგავაზე თავდამსხმელის ვინაობა ცნობილია
გადახედვა
-
რუბიო: ირანის წინააღმდეგ ოპერაცია "ეპიკური რისხვა" დასრულებულია, გადავდივართ ახალ ფაზა "პროექტ თავისუფლებაზე რუბიო: ირანის წინააღმდეგ ოპერაცია "ეპიკური რისხვა" დასრულებულია, გადავდივართ ახალ ფაზა "პროექტ თავისუფლებაზე
გადახედვა
-
მეუფე იობი: რუის-ურბნისის კრება აუცილებლად უნდა ჩატარდეს მომავალში მეუფე იობი: რუის-ურბნისის კრება აუცილებლად უნდა ჩატარდეს მომავალში
გადახედვა
-
Fitch-მა ბაზისბანკისა და ლიბერთის რეიტინგის პროგნოზი პოზიტიურ დონემდე გაზარდა Fitch-მა ბაზისბანკისა და ლიბერთის რეიტინგის პროგნოზი პოზიტიურ დონემდე გაზარდა
კომენტარები