დღევანდელობაში, საკმაოდ იშვიათია ისეთი ადამიანის პოვნა, რომელსაც კლოდ მონეს ნახატები არ მოსწონს (ან საერთოდ არ სმენია მასზე). პიერ-ოგიუსტ რენუართან, ალფრედ სისლეისთან და ფრედრიკ ბაზილთან ერთად, მონემ საფუძველი ჩაუყარა სრულიად ახალ მიმდინარეობას და მნიშვნელოვანი კვალი დატოვა მხატვრობაში.

მაგრამ, ნამდვილად იცნობთ ამ დიდ მხატვარს? — გთავაზობთ 11 ფაქტს მისი ცხოვრების შესახებ.

1. არცთუ ისე კარგი ხასიათი ჰქონდა

კლოდ მონე ცნობილია თავისი ნახატებით, წყლის შროშანებით, დიდი წვერით, ჟივერნიში გაშენებული იაპონური ბაღითა და ცუდი ხასიათით.

სინამდვილეში, ჟივერნიში ის დიდად არ მოსწონდათ. მონე მთელ დროს ხატვაში ატარებდა და ჰყავდა მეგობრები (ჟორჟ კლამენსო, ოგიუსტ როდენი და სხვა), რომლებთანაც ურთიერთობა ისეთივე რთული იყო, როგორც თავად მასთან.

2. ბავშვობიდან ხატავდა

ცნობილია, რომ მონე კარიკატურებს თავის რვეულში ბავშვობიდან ხატავდა, თუმცა ამ ფაქტით მამამისი აღფრთოვანებული არ გახლდათ. (თუ თავს უკეთ გაგრძნობინებთ, გენოსებიც გაფანტულები ისხდნენ საკლასო ოთახში).

მონე მოუსვენარი ბავშვი იყო. მიუხედავად ამისა, მან სენტ-ადრესში მხატვარ ეჟენ ბუდენის ყურადღება მიიქცია. ბუდენს ის ზღვის პირას დასახატად დაჰყავდა და რჩევებს აძლევდა.

3. სურდა, რომ პორტრეტების მხატვარი ყოფილიყო

კლოდ მონე ხშირად ხატავდა თავის მეუღლეს, კამილს. მეუღლის პორტრეტებს შორისაა 1866 წელს დახატული La femme en robe verte.

მოგვიანებით, ამ პორტრეტმა დიდი მოწონება დაიმსახურა და მონემ პორტრეტების მხატვრობაზეც კი დაიწყო ფიქრი. თუმცა, ბაღებში ქალების ხატვის დროს აღმოაჩინა, რამდენად მოსწონდა ბუნებისა და პეიზაჟების ხატვა.

4. ფინანსურ სიდუხჭირეში ცხოვრობდა

კლოდ მონე ნამდვილად ამართლებდა მხატვრების ირგვლივ შექმნილ სტერეოტიპს. მონეს ხატვა არ აძლევდა უზრუნველყოფილად ცხოვრების საშუალებას და ოჯახთან დაბრუნება მალევე მოუწია.

კლოდ მონეს მამა მცირე რაოდენობით ფულს აძლევდა, თუმცა მხატვრის ყოველდღიურ ხარჯებს მამიდა ფარავდა. 1876 წელს კამილი და მონე დაუახლოვდნენ კოლექციონერებს, ერნესტ და ალისა ჰოშედეებს. მოგვიანებით, ერთად დაიწყეს ცხოვრება (დიახ, ოთხივემ).

5. განსაკუთრებით უყვარდა შუქებთან და წყალთან თამაში

მონე მოხიბლული იყო სინათლით, წყალში მოციმციმე ანარეკლებითა და მზის სხივებით.

მონემ თავისი სახელოსნო ნავზეც კი მოაწყო, რათა სხვადასხვა ხედვის წერტილი ეპოვა და მომაჯადოებელ ტალღებთან რაც შეიძლება ახლოს ყოფილიყო.

6. ერთსა და იმავე საგანს რამდენჯერმე ხატავდა

მონეს ნახატების ყველაზე საინტერესო ნაწილი სუბიექტურობა და საგნების სხვადასხვაგვარად დანახვის უნარია. მისი ნამუშევრების ნახვისას მარტივად შევამჩნევთ, როგორ იცვლება მხატვრის ხედვა სეზონების, სინათლისა და დროის მიხედვით.

მის ნახატებში ხშირად შეხვდებით მატარებლებს, ლონდონს, წყლის შროშანებს, თივის გროვებს, ზღვას, თოვლს და ა.შ.

7. ხშირად ხატავდა თავისი ოჯახის წევრებს

კლოდ მონეს ნახატებში ხშირად ნახავთ თავისი ოჯახის წევრებს — მშობლებს, მეუღლესა და შვილებს. თუმცა, ყველაზე ხშირად თავის ცოლს, კამილს, ხატავდა.

8. მონეს უკანასკნელი წლები ტრაგიკული იყო

მაშინ, როცა მხატვარი კარიერის პიკში იყო, კატარაქტა განუვითარდა, რამაც დააზიანა მონეს მხედველობა და ფერების აღქმა. მიუხედავად მეგობრის დაჟინებული თხოვნისა, რომ ოპერაცია გაეკეთებინა, ჯიუტი მხატვარი დიდხანს უარს ამბობდა, მოგვიანებით კი, ოპერაციის გაკეთება მარჯვენა თვალზე მაინც დასჭირდა.

გარდაცვალების შემდეგ, მონეს ახლო მეგობარმა, კლემანსომ, უარი თქვა გარდაცვლილის სხეულის შავი ქსოვილით დაფარვაზე და ამის ნაცვლად ნაცვლად ქსოვილი ფერადი, ყვავილებიანი ფარდებით ჩაანაცვლა.

9. ხატვა მონესთვის სიცოცხლის აზრი იყო

ცხადია, მან მთელი ცხოვრება ხატვას მიუძღვნა და ხშირად ოჯახისგან მოშორებით მიდიოდა, რათა მშვიდად დაეხატა.

გარდაცვალების შემდეგ, მონეს ვაჟმა, მიშელმა, ნამუშევრები მემკვიდრეობით მიიღო. მოგვიანებით ეს ნამუშევრები მარმოტანის მუზეუმმა შეიძინა.

10. მან ხელოვნების ისტორია შეცვალა

მონეს შემოქმედებამ ხელოვნების ისტორიაში სრული რევოლუცია მოახდინა. ის ცდილობდა, სინათლე, ფორმა და ფერი ისე გამოესახა, როგორც თავად ხედავდა და აღიქვამდა.

სწორედ კლოდ მონეს უნდა ვუმადლოდეთ, რომ მე-19 და მე-20 საუკუნეების იმპრესიონისტმა მხატვრებმა ასეთი ნამუშევრები დაგვიტოვეს (პისარო, დეგა, მანე და სხვა).