200 სინათლის წლით დაშორებულ თეთრ ჯუჯაზე სიცოცხლის საშენი მასალა აღმოაჩინეს
ფოტო: University of Warwick
UCLA-ს ხელმძღვანელობით შექმნილმა მეცნიერთა გუნდმა განაცხადა, რომ მათ აღმოაჩინეს თეთრი ჯუჯა, რომლის ატმოსფეროც გამდიდრებულია ნახშირბადითა და აზოტით, ასევე ჟანგბადითა და წყალბადით (ეს ორი უკანასკნელი ელემენტი წყლის შემადგენელი ნაწილებია). თეთრი ჯუჯა დაახლოებით 200 სინათლის წლითაა დედამიწიდან დაშორებული და მენახირის თანავარსკვლავედის მიმართულებით მდებარეობს.
ასტრონომიის პროფესორმა ბენჟამინ ცუკერმენმა, რომელიც ამ კვლევის ერთ-ერთი თანაავტორია, თქვა, რომ ნაშრომი წარმოადგენს მტკიცებულებას იმისა, რომ თეთრ ჯუჯასთან მყოფი პლანეტური სისტემა სიცოცხლისთვის საჭირო საშენ მასალას შეიცავს. მისი თქმით, კვლევა მიუთითებს იმაზე, რომ სიცოცხლის ზოგიერთი აუცილებელი წინაპირობა საკმაოდ გავრცელებულია სამყაროში.
მეცნიერების განცხადებით, სიცოცხლის "ბლოკების" წარმომავლობა ასე იხსნება: თეთრი ჯუჯის გარშემო ბრუნავდა უმცროსი პლანეტა, რომელმაც მოულოდნელად შეიცვალა ტრაექტორია, რაც ამავე სისტემაში არსებული სხვა პლანეტის მიზიდულობას უნდა გამოეწვია. ცვლილების გამო ეს უმცროსი პლანეტა ძალიან ახლოს მივიდა თეთრ ჯუჯასთან, სადაც ვარსკვლავის ძლიერმა გრავიტაციულმა ველმა ის შუაზე გაგლიჯა - აირად და მტვრად აქცია. ნარჩენები თეთრი ჯუჯის გარშემო ორბიტაზე გავიდა (როგორც რგოლები სატურნის გარშემო), სანამ საბოლოოდ არ დაგროვდა თვითონ ვარსკვლავზე, რამაც სიცოცხლისთვის საშენი მასალა შექმნა.
კვლევის ერთ-ერთი თანაავტორის, ედუარდ იანგის თქმით, ეს მოვლენები სულ ახლახან, ბოლო 100 000 წლის განმავლობაში ხდებოდა. ასტრონომების შეფასებით, უმცროსი პლანეტის მასის დაახლოებით 30% წყალი და ყინული იყო, ხოლო დანარჩენი 70% - კლდოვანი მატერია. უმცროსი პლანეტის ანალოგი მრავლად უნდა გვხვდებოდეს ჩვენი მზის სისტემის კოიპერის სარტყელში. კოიპერის სარტყელი ნეპტუნის ორბიტის მიღმა მდებარეობს და კოსმოსური ობიექტების, კომეტებისა და უმცროსი პლანეტების უზარმაზარ გროვას წარმოადგენს. ასტრონომებს მრავალი ათწლეულის განმავლობაში აინტერესებდათ, ჰყავდათ თუ არა სხვა პლანეტურ სისტემებს კოიპერის სარტყელში არსებული ობიექტების მსგავსი სხეულები. ამ კვლევიდან ჩანს, რომ ამ საკითხში მზის სისტემა მარტო არაა.
თეთრი ჯუჯა არის მკვრივი, ნორმალური ვარსკვლავის საწვავამოწურული ნარჩენი. მისი ძლიერი მიზიდულობის ძალა იწვევს ნახშირბადის, ჟანგბადისა და აზოტის ჩაძირვას ატმოსფეროსა და ინტერიერში, ეს კი ტელესკოპებისთვის უხილავია. ეს არის ასტრონომიის ისტორიაში პირველი შემთხვევა, როცა თეთრ ჯუჯასთან აზოტი აღმოაჩინეს.
სი ჩუ, კვლევის მთავარი ავტორი ამბობს, რომ თუ სხვა ვარსკვლავების "კოიპერის სარტყელში" წყალია, ეს იმედისმომცემია.
"ახლა ჩვენ ვიყურებით მზის სისტემის გარეთ არსებულ პლანეტურ სისტემაში, სადაც უმცროს პლანეტებზე წყალი, აზოტი და ნახშირბადი უხვადაა. თუ დედამიწამ შეიძინა ეს ელემენტები მცირე ობიექტებთან შეჯახებით, სხვა პლანეტური სისტემის კლდოვანმა პლანეტებმაც შეიძლება იგივე ბედი გაიზიარონ", - ამბობს სი ჩუ.
ცუკერმენის თქმით, ეს კვლევა არ სცემს პასუხს, არის თუ არა დედამიწის გარდა სიცოცხლე სამყაროში. ამისთვის მეცნიერებმა დედამიწის მსგავსი პლანეტა უნდა აღმოაჩინონ, მსგავსი ზომით, მასითა და ვარსკვლავიდან დაშორებით.
-
პატრიარქის გარდაცვალების გამო საქართველოში გლოვა გამოცხადდა პატრიარქის გარდაცვალების გამო საქართველოში გლოვა გამოცხადდა
გადახედვა
-
ვინ და რა ვადებში უნდა აირჩიოს სრულიად საქართველოს კათოლიკოს-პატრიარქი? ვინ და რა ვადებში უნდა აირჩიოს სრულიად საქართველოს კათოლიკოს-პატრიარქი?
გადახედვა
-
სისხლდენა კუჭ-ნაწლავიდან: სიმპტომები, გამომწვევი მიზეზები, მკურნალობა სისხლდენა კუჭ-ნაწლავიდან: სიმპტომები, გამომწვევი მიზეზები, მკურნალობა
გადახედვა
-
"თურქეთიდან ველოდებით რეანიმატოლოგს. არის მცირედი უკეთესობა" — მესაყდრე შიო პატრიარქის მდგომარეობაზე "თურქეთიდან ველოდებით რეანიმატოლოგს. არის მცირედი უკეთესობა" — მესაყდრე შიო პატრიარქის მდგომარეობაზე
გადახედვა
-
აი ფაქტი: ზაზა ფაჩულიას კალათბურთის აკადემიაში საერთაშორისო ტურნირი" ჩატარდა, რომელიც მხოლოდ ფასადია რუსეთის ინტერესების გასატარებლად აი ფაქტი: ზაზა ფაჩულიას კალათბურთის აკადემიაში საერთაშორისო ტურნირი" ჩატარდა, რომელიც მხოლოდ ფასადია რუსეთის ინტერესების გასატარებლად
გადახედვა
-
"ვითარება რთულია, იმყოფება რამდენიმე მედიკამენტზე მისი გულის მუშაობის შესანარჩუნებლად" — ექიმი ილია II-ის ჯანმრთელობის მდგომარეობაზე "ვითარება რთულია, იმყოფება რამდენიმე მედიკამენტზე მისი გულის მუშაობის შესანარჩუნებლად" — ექიმი ილია II-ის ჯანმრთელობის მდგომარეობაზე
გადახედვა
-
მეცნიერებმა საწოლის ბაღლინჯოს მოსასპობად უმარტივესი მეთოდი აღმოაჩინეს მეცნიერებმა საწოლის ბაღლინჯოს მოსასპობად უმარტივესი მეთოდი აღმოაჩინეს
გადახედვა
-
ილია II-ის მოსანახულებლად კავკასიის მედიცინის ცენტრში ირაკლი კობახიძე და შალვა პაპუაშვილი მივიდნენ ილია II-ის მოსანახულებლად კავკასიის მედიცინის ცენტრში ირაკლი კობახიძე და შალვა პაპუაშვილი მივიდნენ
გადახედვა
-
ევროსაბჭოს "ჟურნალისტების უსაფრთხოების პლატფორმამ" მარიამ ძიძარიასა და ტვ "კავკასიას" საქმეებზე განგაშის სიგნალები ჩართო ევროსაბჭოს "ჟურნალისტების უსაფრთხოების პლატფორმამ" მარიამ ძიძარიასა და ტვ "კავკასიას" საქმეებზე განგაშის სიგნალები ჩართო
გადახედვა
-
გურჯაანის მუნიციპალიტეტში ელემენტის გადაყლაპვის შედეგად 2 წლის ბავშვი გარდაიცვალა გურჯაანის მუნიციპალიტეტში ელემენტის გადაყლაპვის შედეგად 2 წლის ბავშვი გარდაიცვალა
გადახედვა
-
მეცნიერები ფიქრობენ, რომ დედამიწაზე პირველი მასობრივი გადაშენების კვალს მიაგნეს მეცნიერები ფიქრობენ, რომ დედამიწაზე პირველი მასობრივი გადაშენების კვალს მიაგნეს
გადახედვა
-
ზურა ჯაფარიძე: მართლა ავად მგონიხართ ყველა, ვინც თუნდაც ერთი წამით უშვებთ აზრს, რომ მე შეიძლება მიხაროდეს პატრიარქის ჯანმრთელობის გაუარესება ზურა ჯაფარიძე: მართლა ავად მგონიხართ ყველა, ვინც თუნდაც ერთი წამით უშვებთ აზრს, რომ მე შეიძლება მიხაროდეს პატრიარქის ჯანმრთელობის გაუარესება
გადახედვა
-
"მჯერა, რომ მე მექნება კუბის აღების პატივი" — დონალდ ტრამპი კუბის "გათავისუფლებაზე" საუბრობს "მჯერა, რომ მე მექნება კუბის აღების პატივი" — დონალდ ტრამპი კუბის "გათავისუფლებაზე" საუბრობს
გადახედვა
-
აღმოაჩინეს უჩვეულო პლანეტა, რომელიც დედამიწისგან 35 სინათლის წლით არის დაშორებული აღმოაჩინეს უჩვეულო პლანეტა, რომელიც დედამიწისგან 35 სინათლის წლით არის დაშორებული
გადახედვა
-
ფინანსური განათლების სასერტიფიკატო კურსი მასწავლებლებისთვის — მხარდამჭერი საქართველოს ბანკია ფინანსური განათლების სასერტიფიკატო კურსი მასწავლებლებისთვის — მხარდამჭერი საქართველოს ბანკია
-
გეკა გელაძე: ფანჯრის ერთ-ერთი მინის ნამსხვრევებისგან მიიღო ქალბატონმა მცირედი დაზიანება გეკა გელაძე: ფანჯრის ერთ-ერთი მინის ნამსხვრევებისგან მიიღო ქალბატონმა მცირედი დაზიანება
გადახედვა
-
მე არ ვყოფილვარ მიკერძოებული — "მოსკოვის მექანიზმის" ანგარიშის ავტორი "ქართული ოცნების" კრიტიკას პასუხობს მე არ ვყოფილვარ მიკერძოებული — "მოსკოვის მექანიზმის" ანგარიშის ავტორი "ქართული ოცნების" კრიტიკას პასუხობს
გადახედვა
-
ჩინეთში იმდენად ზუსტი ოპტიკური საათი შექმნეს, რომ შეიძლება "წამის" განმარტება შეიცვალოს ჩინეთში იმდენად ზუსტი ოპტიკური საათი შექმნეს, რომ შეიძლება "წამის" განმარტება შეიცვალოს
გადახედვა
-
ზრუნვით სავსე აქსესუარები ბრენდ ბებიასგან ზრუნვით სავსე აქსესუარები ბრენდ ბებიასგან
-
როგორ გახდა ინტერნეტში მოდის ბოლო სიტყვა ნაგვის პარკი — წითელ ხალიჩაზე დაწყებული ტრენდი როგორ გახდა ინტერნეტში მოდის ბოლო სიტყვა ნაგვის პარკი — წითელ ხალიჩაზე დაწყებული ტრენდი
გადახედვა
-
პეტერ ფიშერი: ვწუხვარ კათოლიკოს-პატრიარქის ილია მეორის ჯანმრთელობის მდგომარეობის გაუარესების გამო პეტერ ფიშერი: ვწუხვარ კათოლიკოს-პატრიარქის ილია მეორის ჯანმრთელობის მდგომარეობის გაუარესების გამო
გადახედვა

კომენტარები