მსოფლიოს სხვა მრავალ ქვეყანასთან ერთად კორონავირუსი, იგივე COVID-19 საქართველოშიც გავრცელდა და ჩვენი ყოველდღიური ცხოვრება შეცვალა. ზრდასრული მოქალაქეების მსგავსად, ბავშვებსაც არაერთი კითხვა აქვთ ამჟამად არსებულ მდგომარეობაზე, რის გამოც მათთვის შესაბამისი ინფორმაციის მიწოდება განსაკუთრებულად მნიშვნელოვანია.

ინფორმირებულობა სხვა ნებისმიერის მსგავსად მოზარდებისთვის იმიტომაცაა საჭირო და აუცილებელი, რომ დეზინფორმაციის გამო არასწორი წარმოდგენები არ შეექმნათ და დაუდევრობით საკუთარი ან სხვების ჯანმრთელობას საფრთხე არ შეუქმნან.

ამის ასაცილებლად ბრიტანულმა გამომცემლობა Nosy Crow-მ სპეციალური წიგნი მოამზადა, რომელიც ასაკის შესაბამისად ნებისმიერ არასრულწლოვანს ყველა შესაძლო კითხვაზე სანდო ინფორმაციას გასაგები და მარტივი ენით აწვდის.

ცოტა ხნის წინ ეს წიგნი სულაკაურის გამომცემლობამ ქართულადაც თარგმნა და ის სრულიად უფასოდ გაავრცელა. ამ სტატიაში სწორედ წიგნიდან რამდენიმე მნიშვნელოვან თემაზე ვისაუბრებთ, რაც დაგეხმარებათ ბავშვებს ინფორმაცია სათანადოდ მიაწოდოთ.

პირველ რიგში, ბევრი ზრდასრულის მსგავსად, რა თქმა უნდა, ბავშვებსაც აინტერესებთ, რა არის კორონავირუსი. ამის გასაგებად საჭიროა ვიცოდეთ, თუ რა არის ზოგადად ვირუსი: პატარა ცოცხალი ორგანიზმი, რომელიც ჩვენს გარემოში არსებობს. ბავშვებს უნდა ავუხსნათ, რომ ვირუსების ნაწილი საშიში სულაც არ არის, თუმცა ზოგიერთი მათგანი ადამიანის სხეულში თუ მოხვდება, შესაძლოა, ორგანიზმი დაავადდეს. ამის თავიდან ასარიდებლად კი საჭიროა, რომ ჰიგიენის ნორმები მაქსიმალურად დავიცვათ.

კორონავირუსიც ერთ-ერთი ასეთი შეუიარაღებელი თვალით უხილავი ორგანიზმია, რომლის სხვადასხვა სახეობაც არსებობს. მათგან უმეტესობა ადამიანისთვის დიდი ზიანის მომტანი არ არის, თუმცა მეცნიერებმა სრულიად ახალი კორონავირუსი — COVID-19 აღმოაჩინეს, რომელიც, სამწუხაროდ, მთელ მსოფლიოში გავრცელდა. ამჟამად ყველა სწორედ ამ ვირუსით გამოწვეულ დაავადებაზე საუბრობს.

ბავშვებმა ასევე უნდა იცოდნენ, თუ როგორ ვრცელდება კორონავირუსი: ადამიანის ორგანიზმში მოხვედრილი ვირუსი მრავლდება, შემდეგ კი ხველების, ცემინების ან საუბრის დროს ის პირიდან პაწაწიწა წვეთებთან ერთად გარეთ ვრცელდება. ასეთ დროს, შესაძლოა, სხვა ახლოს მყოფი ადამიანი მაშინვე დაავადდეს, ამიტომაც არის რეკომენდირებული, რომ დისტანცია დავიცვათ, ერთმანეთს არ ჩავეხუტოთ და ხელი არ ჩამოვართვათ.

ამასთანავე ორგანიზმიდან გარეთ გავრცელებული ვირუსი შეიძლება აღმოჩნდეს ისეთ ადგილებში, რომლებსაც ადამიანები ხშირად ეხებიან: იქნება ეს კარის სახელური თუ ქაღალდის ფული. მათზე შეხების შემდეგ, შესაძლოა, ვირუსი ხელზე გადმოვიდეს, რომელსაც პირდაპირ თუ ცხვირთან ან პირთან მივიტანთ, ჩვენც ვირუსი შეგვეყრება. სწორედ ამიტომაა აუცილებელი, რომ ხელები ხშირად დავიბანოთ.

კორავირუსს კიდევ ერთი რამ ახასიათებს: ის ძალიან სწრაფად და ხშირ შემთხვევაში შეუმჩნევლად ვრცელდება, რის გამოც ხალხმრავალ ადგილებს მაქსიმალურად უნდა მოვერიდოთ. სწორედ ამის გამოა სკოლები, ბაღები თუ სამსახურების ნაწილი დროებით დაკეტილი.

მართალია, კორონავირუსი ყველასთვის დიდ საფრთხეს სულაც არ წარმოადგენს — მეტიც, მას უმეტესი ჩვენგანი მარტივადაც კი გადაიტანს, მაგრამ ზრდასრულების მსგავსად ბავშვებსაც უნდა ესმოდეთ, რომ არიან ადამიანები, რომელთა ორგანიზმს ვირუსთან ბრძოლაც გაუჭირდება. ასეთები ხშირად სხვადასხვა დაავადების მქონე ან მოხუცი ადამიანები არიან, ამიტომაც, მათ უსაფრთხოებას განსაკუთრებულად უნდა გავუფრთხილდეთ.

პატარებს ასევე გარკვევით უნდა ავუხსნათ, რომ ეს ინფორმაცია სულაც არ არის ტრაგიკული და არ უნდა დაითრგუნონ: თუ ჩვენ უსაფრთხოების ნორმებს დავიცავთ და ყველა რჩევას გავითვალისწინებთ, მაშინ მეცნიერები შეძლებენ დროულად დაეხმარონ დაავადებულებს გამოჯანმრთელებაში. რადგანაც კორონავირუსი ახალი დაავადებაა, სამწუხაროდ, მისი წამალი ჯერ არ გვაქვს, თუმცა მეცნიერები ცდილობენ შექმნან როგორც სამკურნალო წამალი, ისე ვაქცინა.

ვაქცინა სპეციალური წამალია, რომელიც ყველას დაგვიცავს დაავადებისგან. სხვადასხვა დაავადების ვაქცინა ყველა ბავშვს აქამდეც ექნება უკვე გაკეთებული, მაგალითად წითელას საწინააღდეგოდ — ნემსის აცრით. მეცნიერებს ახლაც გარკვეული დრო სჭირდებათ, რომ კორონავირუსის ვაქცინა შექმნან.

სანამ ეს მოხდება, ბავშვებმა არ იციან, როგორ მოიქცნენ? პირველ რიგში აუხსენით, რომ სახლში ყოფნით ისინი უკვე ბევრს ეხმარებიან. ასევე აქტიურად უნდა გააგრძელონ მეცადინეობა და სხვადასხვა თავშესაქცევის მოფიქრება. თუ ეგ არ ჰყოფნით, მაშინ შეუძლიათ უფროსებს საქმე შეუმსუბუქონ: საშინაო საქმეებში შეძლებისდაგვარად დაეხმარონ და სახლიდან მომუშავე მშობლებს კარგი ყოფა-ქცევით მუშაობაში ხელი შეუწყონ.

ეს მხოლოდ მცირე ნაწილია იმ წიგნის შინაარსისა, რომელიც შეგიძლიათ წაუკითხოთ პატარებს და ერთად განიხილოთ ან მათ შესთავაზოთ დამოუკიდებლად გაცნობა: ფერადი და სახალისო ილუსტრაციების დახმარებით ეს სასიამოვნო თავშესაქცევი იქნება მათთვის.

წიგნის უფასოდ წაკითხვა შეგიძლიათ ამ ლინკზე.

სწორედ ამ სიახლეზე ისაუბრა მთავარი არხის შუადღეში მწერალმა ნენე კვინიკაძემ.