რატომ არიან ტაილანდის მღვიმიდან გამოყვანილი ბავშვები და მწვრთნელი კარანტინში
ტროპიკული გამოქვაბულები სასიკვდილო დაავადებების გავრცელებისთვის იდეალური ადგილია
ფოტო: Royal Thai Navy via Associated Press
როგორც იქნა, ყველაფერი დასრულდა. 12 ბიჭი და მათი მწვრთნელი ყვინთვის, ცოცვის და ძრომის შემდეგ ტაილანდის გამოქვაბულიდან გამოიყვანეს, სადაც ისინი 17 დღის განმავლობაში იყვნენ დატყვევებულნი.
არ ყოფილა გულისამაჩუყებელი ჩახუტება მშობლებთან და ახლობლებთან. ბიჭები და მწვრთნელი გათავისუფლების შემდეგ დაუყოვნებლივ საავადმყოფოში გადაიყვანეს. ამჟამად ფეხბურთის გუნდი სტერილურ ოთახში ჰყავთ მოთავსებული და მათთან კომუნიკაცია მხოლოდ შუშის ფანჯრის მეშვეობით ხდება. მას შემდეგაც კი, რაც გამოკვლევები დაადასტურებს, რომ ისინი ჯანმრთელები არიან, მშობლებს ბავშვების ნახვა სპეციალური დამცავი კოსტუმებით ორი მეტრის მანძილიდან მოუწევთ.
რატომ არის საჭირო ასეთი სიფრთხილე?
ჩიანგრანის საავადმყოფო. მაშველებმა გადარჩენილები სწორედ აქ გადაიყვანეს.
ფოტო: Getty Images
მიუხედავად იმისა, რომ გამოქვაბულების ამ სისტემას წელიწადში ათასობით ადამიანი სტუმრობს დიდი შანსია, რომ გამოქვაბულის სიღრმეში სხვადასხვა საფრთხე ბუდობდეს. ტროპიკული გამოქვაბულები პოტენციურად სასიკვდილო დაავადებების ცხელი წერტილებია.
ასეთ გამოქვაბულებში სიცოცხლის მრავალფეროვანი ფორმები გვხვდება: იქნება ეს ფრინველები, ღამურები თუ ვირთხები, რომლებსაც ისეთი პათოგენები გადააქვთ, როგორებიცაა ცოფის ვირუსი, მარბურგის ცხელება, სხვადასხვა სოკოვანი დაავადებები და ა.შ.
გამოქვაბულებში ასევე ბინადრობენ შხამიანი ობობები და მორიელები, ისევე, როგორც დაავადებების გამავრცელებელი ტკიპები.
ჰაერი სავსეა პათოგენური სოკოებით, ხოლო გამოქვაბულის ძირში არსებული წყლის გუბეები იდეალურ ადგილს წარმოადგენს პარაზიტებისა და ბაქტერიებისათვის.
გარდა ამისა, გვაქვს წყალი, რომელიც გამოქვაბულის კირქვის კედლებიდან მუდმივად ჟონავს. ეს ნიშნავს, რომ ზოგიერთ გამოქვაბულში ტენიანობა თითქმის 100 პროცენტს აღწევს.
ღამურებით დასახლებულ გამოქვაბულებში ჰაერი სავსეა პათოგენური სოკოებით, ხოლო გამოქვაბულის ძირში არსებული წყლის გუბეები იდეალურ ადგილს წარმოადგენს პარაზიტებისა და ბაქტერიებისათვის. გამოქვაბულები ბნელია. ასეთ პირობებში ადვილია სხეულის დაზიანება და პატარა ჭრილობების მიღება, რაც პათოგენების ორგანიზმში შეღწევას ერთი-ორად აიოლებს.
"დარწმუნებული ვარ, რომ მათ ჰისტოპლაზმოზი აღმოაჩნდებათ. ისინი ტროპიკული რეგიონის ღამურებიან გამოქვაბულში იყვნენ, რაც ამ დაავადების შანსს მნიშვნელოვნად ზრდის", - ამბობს ჰეიზელ ბარტონი, ექსპერტი გამოქვაბულების მიკრობიოლოგიაში.
ჰისტოპლაზმოზს იწვევს სოკო, რომელიც ფრინველების და ღამურების ფეკალიებში გვხვდება, ის რამდენიმეთვიანი, ან 1-წლიანი მკურნალობის კურსით იკურნება. სტატისტიკურად, ამ დაავადებით 20-დან ერთი ბავშვი იღუპება, მოზრდილებში კი - დაავადებულების დაახლოებით 8 პროცენტი. ის განსაკუთრებით საშიშია სუსტი იმუნიტეტის მქონე ადამიანებისთვის.
სამწუხაროდ, ჰისტოპლაზმოზი ძალიან ადვილად ვრცელდება. ბარტონი და მისი მეუღლე შარშან გამოქვაბულში იმყოფებოდნენ, როდესაც მათ ღამურის ფეკალიებთან მოუწიათ შეხება.
"შეხების მომენტიდან ჩვენ სასწრაფოდ სახეზე ნაჭერი შემოვიხვიეთ, რათა პათოგენი არ შეგვესუნთქა, თუმცა 10 დღის შემდგომ მაინც ორივეს ჰისტოპლაზმოზი აღმოგვაჩნდა", - აცხადებს ბარტონი.
კიდევ ერთი ბაქტერია, რომელიც გამოქვაბულებშია გავრცელებული, ლეპტოსპიროზს იწვევს. ის მღრღნელების შარდით ვრცელდება და, როგორც წესი, დაბინძურებული წყლით გადადის. ეს დაავადება გრიპის სიმპტომებით იწყება და შემთხვევების 5-15 პროცენტში გართულებებს იწვევს, შედეგი შესაძლოა ლეტალურიც იყოს.
დაავადება, რომლის საფრთხის ქვეშაც ტაილანდელი ბიჭები ყველაზე მეტად არიან, მელიოიდოზია. ეს ინფექცია ტროპიკებშია გავრცელებული და ის წლიურად დაახლოებით 165,000 ადამიანს აავადებს, რომლიდანაც ნახევარი იღუპება.
ამ დაავადების გამომწვევი ბაქტერია მიწაში ცხოვრობს და მისით დაინფიცირება ყოველდღიური აქტივობებისასაც შეიძლება მოხდეს
ამ დაავადების გამომწვევი ბაქტერია მიწაში ცხოვრობს და მისით დაინფიცირება ყოველდღიური აქტივობებისასაც შეიძლება მოხდეს. მისი დიაგნოზირება განსაკუთრებით რთულია, რადგან ის მრავალმხრივი სიმპტომებით ხასიათდება. გარდა ამისა, ეს ბაქტერია მრავალი ანტიბიოტიკისადმია რეზისტენტული.
ტაილანდის გამოქვაბულიდან გამოყვანილ ფეხბურთის გუნდს ამჟამად გამოკვლევები უტარდება, რომ დადგინდეს, მოხდა თუ არა მათი დაინფიცირება რომელიმე ამ ან სხვა პათოგენით. შესაძლებელია, რომ მათ ჯერ არანაირი სიმპტომი არ აღენიშნებოდეთ. დაკვირვებამ ოციოდე დღე შეიძლება წაიღოს.
სპალეოლოგი ღამურებს შესაძლო სოკოვანი დაავადებების გამოვლენისთვის ათვალიერებს
ფოტო: Getty Images
თუ აღმოჩნდება, რომ მღვიმიდან თავდაღწეულები დაინფიცირებულები არიან, მათ გამოჯანმრთელების კარგი შანსები აქვთ. მელიოიდოზის მყისიერ მკურნალობას კრიტიკული მნიშვნელობა აქვს და ჩვენ ვიცით, რომ ბავშვები უკვე რამდენიმე დღეა ანტიბიოტიკებს იღებენ.
თუ ნებისმიერი თქვენგანი გამოქვაბულების დათვალიერებას აპირებს, არსებობს ზომები რაც შეგიძლიათ დაავადებების თავიდან ასარიდებლად მიიღოთ. კანზე ბაქტერიების მოხვედრის ასარიდებლად მარტივი რეზინის ჩექმებიც საკმარისია. გამოქვაბულიდან გამოსვლის შემდგომ კი, აუცილებელია სხეულის სუფთა წყლით ჩამობანა.
ბარტონი ასევე ამბობს, რომ ყველა გამოქვაბული საფრთხეს არ წარმოადგენს. პირველ რიგში გასათვალისწინებელია ის, თუ სად მდებარეობს გამოქვაბული და რა არსებები ცხოვრობენ შიგნით.
"იმ გამოქვაბულების უმეტესობა, რომელთაც ჩვენ ვიკვლევთ, დედამიწაზე ერთ-ერთი ყველაზე სუფთა ადგილებია. ხშირად მათში იმაზე ნაკლებ უჯრედს ვპოულობთ, ვიდრე ანტარქტიდის ყინულის ნიმუშებში. ტაილანდელი ბიჭები ტროპიკული რეგიონის დატბორილ გამოქვაბულში იმყოფებოდნენ, სადაც დამატებითი დაავადების შეტანა წყალსაც შეეძლო", - ამბობს ჰეიზელ ბარტონი.
-
კვლევის თანახმად, კალიფორნიაში დამანგრეველი მიწისძვრაა მოსალოდნელი კვლევის თანახმად, კალიფორნიაში დამანგრეველი მიწისძვრაა მოსალოდნელი
გადახედვა
-
შეისწავლეს კოსმოსური ქარი, რომელიც გალაქტიკებს მთლიანად ანადგურებს შეისწავლეს კოსმოსური ქარი, რომელიც გალაქტიკებს მთლიანად ანადგურებს
გადახედვა
-
რა ეღირება ლარი უქმეებზე? რა ეღირება ლარი უქმეებზე?
გადახედვა
-
საქართველოდან იმაზე მეტი ნავთობი გადის ექსპორტზე, ვიდრე ნედლეულიც გვაქვს — რიცხვები, რომელიც კითხვებს ბადებს საქართველოდან იმაზე მეტი ნავთობი გადის ექსპორტზე, ვიდრე ნედლეულიც გვაქვს — რიცხვები, რომელიც კითხვებს ბადებს
გადახედვა
-
Meta-ს პლატფორმები გაითიშა და მომხმარებლები ფეისბუქზე შესვლას ვერ ახერხებდნენ Meta-ს პლატფორმები გაითიშა და მომხმარებლები ფეისბუქზე შესვლას ვერ ახერხებდნენ
გადახედვა
-
On.ge-ის ქვიზები და კროსვორდები მათთვის, ვინც ქართული გამოთქმები ხუთი თითივით იცის On.ge-ის ქვიზები და კროსვორდები მათთვის, ვინც ქართული გამოთქმები ხუთი თითივით იცის
გადახედვა
-
საჩივრით მივმართე დირექტორს, ასევე სამეთვალყურეო საბჭოს თავმჯდომარეს — ლაშა ტუღუში პირველი არხის ეთერში სიმღერისას ბავშვის წაქცევაზე საჩივრით მივმართე დირექტორს, ასევე სამეთვალყურეო საბჭოს თავმჯდომარეს — ლაშა ტუღუში პირველი არხის ეთერში სიმღერისას ბავშვის წაქცევაზე
გადახედვა
-
მიწისქვეშა სოკოვანი ქსელი სიგრძით ჩვენი გალაქტიკის დიამეტრის 10%-ს უტოლდება — კვლევა მიწისქვეშა სოკოვანი ქსელი სიგრძით ჩვენი გალაქტიკის დიამეტრის 10%-ს უტოლდება — კვლევა
გადახედვა
-
პარტია "გახარია საქართველოსთვის" შეკრება-მანიფესტაციის კანონში ცვლილებებს აინიცირებს პარტია "გახარია საქართველოსთვის" შეკრება-მანიფესტაციის კანონში ცვლილებებს აინიცირებს
გადახედვა
-
SpaceX-ის წყალობით ილონ მასკი მსოფლიოში პირველი ტრილიონერი ხდება SpaceX-ის წყალობით ილონ მასკი მსოფლიოში პირველი ტრილიონერი ხდება
გადახედვა
-
სტაჟირების პროგრამის ფარგლებში თიბისის გუნდმა სტუდენტებთან შეხვედრების სერია გამართა სტაჟირების პროგრამის ფარგლებში თიბისის გუნდმა სტუდენტებთან შეხვედრების სერია გამართა
-
25 ივნისიდან თბილისი-ბათუმის რეისზე რეგულარული ფრენები იწყება — რა ეღირება ბილეთი? 25 ივნისიდან თბილისი-ბათუმის რეისზე რეგულარული ფრენები იწყება — რა ეღირება ბილეთი?
გადახედვა
-
მარნეულის მუნიციპალიტეტში 13 წლის ბიჭი გარდაცვლილი იპოვეს მარნეულის მუნიციპალიტეტში 13 წლის ბიჭი გარდაცვლილი იპოვეს
გადახედვა
-
საპატრულო პოლიციის დეპარტამენტის დირექტორის მოადგილედ გოგა მემანიშვილი დაინიშნა — საკადრო ცვლილებები შსს-ში საპატრულო პოლიციის დეპარტამენტის დირექტორის მოადგილედ გოგა მემანიშვილი დაინიშნა — საკადრო ცვლილებები შსს-ში
გადახედვა
-
სომხეთის საბაჟომ ირანიდან შემოსულ ტვირთში დამალული 26კგ ბუნებრივი თმა ამოიღო სომხეთის საბაჟომ ირანიდან შემოსულ ტვირთში დამალული 26კგ ბუნებრივი თმა ამოიღო
გადახედვა
-
რატომ გვიყვება ყველა ჩატბოტი მუდმივად ერთსა და იმავე პერსონაჟზე — Elias Thorne-ზე? რატომ გვიყვება ყველა ჩატბოტი მუდმივად ერთსა და იმავე პერსონაჟზე — Elias Thorne-ზე?
გადახედვა
-
თიბისის ბიზნესგანათლების პროგრამაში მაისის თვეში 500-ზე მეტი მეწარმე ჩაერთო თიბისის ბიზნესგანათლების პროგრამაში მაისის თვეში 500-ზე მეტი მეწარმე ჩაერთო
-
ეს იყო პირველი შეხვედრა სამუშაო დონეზე, რომლის ფარგლებშიც მოხდა პოზიციების გაცვლა — მაკა ბოჭორიშვილი ევროკომისიასთან შეხვედრაზე ეს იყო პირველი შეხვედრა სამუშაო დონეზე, რომლის ფარგლებშიც მოხდა პოზიციების გაცვლა — მაკა ბოჭორიშვილი ევროკომისიასთან შეხვედრაზე
გადახედვა
-
რიკარდ იოზვიაკი: EU-ს წარმომადგენლები საქართველოსთან ვიზების შესახებ გამართულ დიალოგს აფასებენ, როგორც "საკმაოდ უშედეგოს" რიკარდ იოზვიაკი: EU-ს წარმომადგენლები საქართველოსთან ვიზების შესახებ გამართულ დიალოგს აფასებენ, როგორც "საკმაოდ უშედეგოს"
გადახედვა
-
ირაკლი კობახიძე: "საქართველო ყირგიზეთს განიხილავს არა მხოლოდ როგორც მნიშვნელოვან და საიმედო პარტნიორს, არამედ როგორც მეგობარ სახელმწიფოს" ირაკლი კობახიძე: "საქართველო ყირგიზეთს განიხილავს არა მხოლოდ როგორც მნიშვნელოვან და საიმედო პარტნიორს, არამედ როგორც მეგობარ სახელმწიფოს"
გადახედვა
-
ისტორიული მნიშვნელობის ბრძოლა — ილია თოფურია ტიტულს თეთრ სახლში დაიცავს ისტორიული მნიშვნელობის ბრძოლა — ილია თოფურია ტიტულს თეთრ სახლში დაიცავს
კომენტარები