მზად ხართ? - გაიგეთ, რამდენი რამ იცის თქვენზე გუგლმა და ფეისბუქმა
ფოტო: Shutterstock
კემბრიჯ ანალიტიკასა და ფეისბუქის სკანდალმა არაერთი ინტერნეტ მომხმარებელი დააფრთხო. ადამიანებს გაუჩნდათ შიში, რომ მათი ინფორმაცია არ არის დაცული და ამის გამო, ბევრმა ფეისბუქიც კი გააუქმა. საქმე ისაა, რომ ფეისბუქის გაუქმება აქამდე გაცემული ინფორმაციის წაშლას საერთოდაც არ ნიშნავს, უბრალოდ დამატებითი მონაცემების მოპოვების პრევენციას ახდენს, ეს კი ადამიანების უმეტესობას ნაკლებად ესმის. როგორ ფიქრობთ, რამდენი რამე იცის თქვენ შესახებ ფეისბუქმა და გუგლმა ისე, რომ წარმოდგენაც არ გაქვთ ამის შესახებ? გირჩევთ, მოემზადოთ.
რა იცის გუგლმა თქვენ შესახებ?
გუგლმა იცის ყველა ადგილი, სადაც ოდესმე ყოფილხართ
თუ თქვენ გუგლის აქტიური ანგარიში გაქვთ, ჩათვალეთ, რომ ინტერნეტ-გიგანტმა იცის ყველა ის ადგილი, სადაც ოდესმე ყოფილხართ ამ ანგარიშის დარეგისტრირების შემდეგ. მას აქვს ინფორმაცია თარიღების, ადგილმდებარეობის, წუთებისა და წამების შესახებაც კი.
არ გჯერათ? გადადით ბმულზე და თავად გადაამოწმეთ.
გუგლმა იცის ყველაფერი, რაც ოდესმე მოგიძებნიათ და წაგიშლიათ
ყველაფერი, რაც თქვენი ანგარიშით მოგიძებნიათ და წაგიშლიათ, გუგლისთვის მაინც აქტიური მონაცემია. ეს ნიშნავს, რომ ძიების ისტორიის გასუფთავება, ტელეფონიდან ყველა ინფორმაციის წაშლა, მაინც არ არის საკმარისი ამ მონაცემების გასაქრობად. ის გუგლის უზარმაზარ მონაცემთა ბაზაში ინახება.
თუ გსურთ გადაამოწმოთ, გადადით ბმულზე.
გუგლს აქვს სპეციალურად თქვენთვის შექმნილი სარეკლამო პროფილი
მიღებულ ინფორმაციაზე დაყრდნობით, გუგლი ქმნის სპეციალურ სარეკლამო პროფილს, რომელიც მხოლოდ თქვენზეა მორგებული. ეს ინფორმაცია მოიცავს ასაკს, სქესს, საცხოვრებელ ადგილს, ჰობს, კარიერას, სასიყვარულო ურთიერთობებს, სიმაღლეს, წონას და ყველაფერს, რისი წარმოდგენაც შეგიძლიათ.
გადადით ბმულზე და ნახეთ, როგორია თქვენი პროფილი.
გუგლმა იცის ყველა აპლიკაცია, რომელსაც იყენებთ
გუგლმა ზუსტად იცის, რომელ აპლიკაციებსა და გაფართოებებს იყენებთ. მან იცის, რა სიხშირით, საიდან და ვისთან სასაუბროდ იყენებთ სხვადასხვა აპლიკაციებს. ეს ნიშნავს, რომ გუგლს აქვს ინფორმაცია, თუ რას და ვისთან საუბრობთ, რომელი ქვეყნიდან არიან ისინი, რომელ საათზე მიდიხართ დასაძინებლად და ა.შ.
თქვენი მონაცემების სანახავად, გადადით ბმულზე.
გუგლმა იცის ყველაფერი, რასაც Youtube-ზე უყურებთ
გუგლი აგროვებს Youtube-ზე ძებნის ისტორიას, ამიტომ მან იცის, უახლოეს მომავალში მშობელი გახდებით თუ არა, ლიბერალი ხართ, კონსერვატორი თუ სხვა რომელიმე იდეოლოგიის მიმდევარი, ქრისტიანი ხართ თუ სხვა რელიგიის, დეპრესიაში ხართ თუ ძალიან კაგრ განწყობაზე... ერთი სიტყვით, იცის ყველაფერი, რასაც Youtube-ზე ეძებთ და თავის დასკვნებს აკეთებს.
თქვენი მონაცემების სანახავად, გადადით ბმულზე.
ინფორმაცია, რომელიც გუგლს აქვს თქვენზე, ვორდის ასეულობით დოკუმენტს მოიცავს
გუგლი გაძლევთ საშუალებას, რომ გადმოიწეროთ ის მონაცემები, რომელიც თქვენ შესახებ მას აქვს. მისი გადმოწერის შედეგად აღმოაჩენთ, რომ ეს მონაცემები არა რამდენიმე მეგაბაიტი, არამედ გიგაბაიტია და მილიონობით ვორდის დოკუმენტის ნაკრებს წარმოადგენს.
მათში შესულია თქვენი დამახსოვრებული საიტები (ე.წ. "ბუკმარკები"), მეილები, კონტაქტები, გუგლ დრაივის ფაილები, ყველა ის მონაცემი, რომელიც ზემოთ დავწერეთ, თქვენი Youtube ვიდეოები, თქვენი ტელეფონით გადაღებული ფოტოები, ონლაინ შენაძენები, იმ კომპანიების სია, რომლისგანაც რამე გიყიდიათ და სხვ.
ასევე, გუგლს აქვს მონაცემები თქვენი კალენდრის შესახებ, საყვარელი მუსიკის შესახებ, ადგილმდებარეობების ისტორია, წიგნების შესახებ, რომელსაც ონლაინ ყიდულობთ, ტელეფონების შესახებ, რომელიც გქონიათ, რამდენ კილომეტრს გადიხართ დღის განმავლობაში და ა.შ. უსასრულოდ.
ამ მონაცემების გადმოსაწერად, გადადით ლინკზე.
გუგლს აქვს მონაცემები, რომელიც წაშლილი გგონიათ
პროგრამისტმა დილან კურანმა The Guardian-ის სტატიაში გამოაქვეყნა ფოტო, რომელიც ასახავს ინფორმაციას, რომელიც მან გუგლ დრაივიდან წაშალა. ფოტოზე ხედავთ ფაილებს, რომელიც ავტორს წაშლილი ეგონა, თუმცა მონაცემების გადმოწერის შემდეგ აღმოაჩინა, რომ ისინი ისევ არსებობს. მათ შორის არის ინფორმაცია მისი წაშლილი CV-ს შესახებ, თვიური ბიუჯეტის შესახებ, ფაილებისა და ვებსაიტების შესახებ, რომელიც მას ოდესმე შეუქმნია.
გუგლი ინახავს ყველა ფოტოს, რომელიც ტელეფონით გადაგიღიათ
მონაცემების გადმოწერის შემდეგ აღმოაჩენთ, რომ გუგლი ინახავს ყველა იმ ფოტოს, რომელიც თქვენი ტელეფონით გადაგიღიათ. მეტსაც გეტყვით, ამ ფოტოებს წლების მიხედვით ახარისხებს და მიბმული აქვს დამატებითი მონაცემები იმის შესახებ, თუ სად და როდის გადაიღეთ ისინი.
რა იცის ფეისბუქმა თქვენ შესახებ?
ფეისბუქსაც ძალიან ბევრი მონაცემი აქვს თქვენ შესახებ
გუგლის მსგავსად, ფეისბუქიც აგროვებს თქვენს შესახებ ინფორმაციას. ამ ინფორმაციის გადმოწერა ფეისბუქიდანაც არის შესაძლებელი და ის ასიათასობით ვორდის დოკუმენტს შეიცავს.
მათ შორის არის ინფორმაცია ყველა გაგზავნილ და მიღებულ შეტყობინებაზე, გაგზავნილ და გამოგზავნილ ფაილებზე, ყველა კონტაქტზე თქვენი ტელეფონებიდან და ყველა აუდიო შეტყობინებაზე (ე.წ "ვოისს), რომელიც გაგიგზავნიათ ან მიგიღიათ.
ამ ინფორმაციის შემოწმება შეგიძლიათ ამ ლინკზე.
ფოტო: The Guardian
ფეისბუქი ინახავს ყველა ინფორმაციას, გაგზავნილი სტიკერებიდან დაწყებული, ავტორიზაციით დამთავრებული
ფეისბუქი ინახავს და ახარისხებს ყველა ინფორმაციას, რომელიც, მისი აზრით, თქვენი აქტივობიდან გამომდინარე, თქვენთვის საინტერესო იქნება. უცნაურია, მაგრამ ფეისბუქი გაგზავნილი სტიკერების ისტორიასაც ინახავს. არავინ იცის, ამას რატომ აკეთებს, მაგრამ სავარაუდოდ, ამ სერვისის გასაუმჯობესებლად და ყველაზე პოპულარული სტიკერის გამოსავლენად.
ასევე, ფეისბუქი ინახავს ავტორიზაციების ისტორიას - საიდან შეხვედით ფეისბუქზე, რამდენი დრო გაატარეთ, რამდენ ხანში დაბრუნდით, რომელი მოწყობილობიდან იყავით შესული და ა.შ.
ამასთან ერთად, ფეისბუქი ინახავს იმ აპლიკაციის მონაცემებსაც, რომელიც ფეისბუქისთვის ოდესმე მიგიმაგრებიათ. ასე რომ, ფეისბუქმა ჩემ შესახებ იცის, რომ მიყვარს ლიტერატურა და სპორტი და ვიყენებ სპორტულ აპლიკაციებს, სადაც ყველაზე ხშირად მანჩესტერ იუნაიტედის შესახებ ვამოწმებ ინფორმაციას. ასევე, ფეისბუქმა იცის, რომ Freelancer.com-ზე ვარ ვერიფიცირებული ფეისბუქის ექაუნთით და შესაბამისად, ჩემს ყველა შეკვეთაზეც აქვს წვდომა.
...და კიდევ ერთი რამ, რაც უნდა იცოდეთ
ადამიანების უმეტესობას ჰგონია, რომ გუგლ ქრომის ინკოგნიტო ტაბის გამოყენება მათ ანონიმურს ხდის. თქვენ შესაძლოა, სწორედ ამ შეცდომას უშვებდეთ. ინკოგნიტო ტაბი მხოლოდ და მხოლოდ იმისთვის გამოიყენება, რომ ბრაუზერში არ დაფიქსირდეს თქვენი საძიებო ისტორია, თუმცა ეს არ ნიშნავს, რომ საერთოდ არ ფიქსირდება. ნებისმიერ საიტზე შესვლისას, თქვენი IP ისევე ფიქსირდება, როგორც ეს ინკოგნიტო ტაბის გარეშე იქნებოდა.
გარდა ამისა, თქვენ უნდა იცოდეთ, რომ გუგლი აფიქსირებს და ინახავს ყველა აქტივობას, რომელსაც ახორციელებთ. მათ შორის რეკლამებზე კლიკებს, სხვადასხვა საიტზე სტუმრობისა და გატარებული დროის ისტორიას და ა.შ.
ბოლოს კი გეტყვით, რომ გუგლმა იცის ყველა ის ფოტო, რომელიც საძიებო სისტემაში მოგიძებნიათ და გადმოგიწერიათ, თუმცა ნუ შეშფოთდებით. ეს არის ფასი, რომელსაც კომფორტულ სერვისსა და თანამედროვე ტექნოლოგიებში ვიხდით.
-
გელა ხასაია: დაკავებამდე რასაც ვაკეთებდი, იმას გავაკეთებ დღეიდან გელა ხასაია: დაკავებამდე რასაც ვაკეთებდი, იმას გავაკეთებ დღეიდან
გადახედვა
-
მაკა ბოჭორიშვილი ანიტა ანანდს შეხვდა მაკა ბოჭორიშვილი ანიტა ანანდს შეხვდა
გადახედვა
-
დააკავეს პირი, რომელმაც გრიგოლ რობაქიძის სახელობის უნივერსიტეტის მე-3 კურსის სტუდენტი დაჭრა დააკავეს პირი, რომელმაც გრიგოლ რობაქიძის სახელობის უნივერსიტეტის მე-3 კურსის სტუდენტი დაჭრა
გადახედვა
-
მაკა ბოჭორიშვილმა ტორონტოში უკრაინელი ბავშვებისა და ტყვეების დაბრუნებისადმი მიძღვნილ კონფერენციაში მიიღო მონაწილეობა მაკა ბოჭორიშვილმა ტორონტოში უკრაინელი ბავშვებისა და ტყვეების დაბრუნებისადმი მიძღვნილ კონფერენციაში მიიღო მონაწილეობა
გადახედვა
-
EU-მა უკრაინელი ბავშვების რუსეთში უკანონო დეპორტაციის გამო 10 პირსა და 17 ორგანიზაციას სანქციები დაუწესა EU-მა უკრაინელი ბავშვების რუსეთში უკანონო დეპორტაციის გამო 10 პირსა და 17 ორგანიზაციას სანქციები დაუწესა
გადახედვა
-
სიმთვრალეში ავტომობილის მართვის გამო დაკისრებული სასჯელის გასაჩივრება მის აღსრულებას ავტომატურად აღარ გადაავადებს სიმთვრალეში ავტომობილის მართვის გამო დაკისრებული სასჯელის გასაჩივრება მის აღსრულებას ავტომატურად აღარ გადაავადებს
გადახედვა
-
ბათუმის შემოვლით გზაზე ღამის საათებში ავტომობილების მოძრაობა დროებით შეიზღუდება ბათუმის შემოვლით გზაზე ღამის საათებში ავტომობილების მოძრაობა დროებით შეიზღუდება
გადახედვა
-
ისნის 81-ე სკოლაში კედლის ჩამოშლის გამო სასწავლო პროცესი შეჩერდა — მშობლებმა აქცია გამართეს ისნის 81-ე სკოლაში კედლის ჩამოშლის გამო სასწავლო პროცესი შეჩერდა — მშობლებმა აქცია გამართეს
გადახედვა
-
Starship დედამიწაზე დაგეგმილზე ადრე დაბრუნდა — მან პლანეტას ერთხელ შემოუარა Starship დედამიწაზე დაგეგმილზე ადრე დაბრუნდა — მან პლანეტას ერთხელ შემოუარა
გადახედვა
-
OpenAI-ის ავტონომიური აგენტები გაეროს მონაცემთა ბაზას დაესხნენ თავს OpenAI-ის ავტონომიური აგენტები გაეროს მონაცემთა ბაზას დაესხნენ თავს
გადახედვა
-
კახა კალაძე: "ჩინეთში თბილისისთვის მეტროს 111 ახალი ვაგონის წარმოება დაწყებულია" კახა კალაძე: "ჩინეთში თბილისისთვის მეტროს 111 ახალი ვაგონის წარმოება დაწყებულია"
გადახედვა
-
"ინციდენტი დაიწყო კვების ობიექტთან და უნივერსიტეტის მიმდებარე ქუჩაზე გადაინაცვლა" — გრიგოლ რობაქიძის უნივერსიტეტი სტუდენტის დაჭრაზე "ინციდენტი დაიწყო კვების ობიექტთან და უნივერსიტეტის მიმდებარე ქუჩაზე გადაინაცვლა" — გრიგოლ რობაქიძის უნივერსიტეტი სტუდენტის დაჭრაზე
გადახედვა
-
ჩინეთში აშშ-ის ელჩი: ტრამპმა სი ძინპინს აშშ-ისგან იარაღის ყიდვა შესთავაზა ჩინეთში აშშ-ის ელჩი: ტრამპმა სი ძინპინს აშშ-ისგან იარაღის ყიდვა შესთავაზა
გადახედვა
-
ქონების გადასახადი ₾100 000-ზე მეტი შემოსავლის მქონეებს დაეკისრებათ — საკანონმდებლო ინიციატივა ქონების გადასახადი ₾100 000-ზე მეტი შემოსავლის მქონეებს დაეკისრებათ — საკანონმდებლო ინიციატივა
გადახედვა
-
10 სელებრითი, რომლებმაც ტატუსალონში ზედმეტად იფანტაზიორეს 10 სელებრითი, რომლებმაც ტატუსალონში ზედმეტად იფანტაზიორეს
გადახედვა
-
საგამოძიებო სამსახურში საკადრო ცვლილებებია — ვინ სად დაინიშნა? საგამოძიებო სამსახურში საკადრო ცვლილებებია — ვინ სად დაინიშნა?
გადახედვა
-
მეგარაკეტა Starship უკვე კოსმოსშია! — ის ორბიტაზე პირველად გაუშვეს მეგარაკეტა Starship უკვე კოსმოსშია! — ის ორბიტაზე პირველად გაუშვეს
გადახედვა
-
შენი კარიერის პირველი ნაბიჯები თიბისიში — ანაზღაურებადი სტაჟირების პროგრამა დაიწყო შენი კარიერის პირველი ნაბიჯები თიბისიში — ანაზღაურებადი სტაჟირების პროგრამა დაიწყო
-
Crossroad AI-ს პროგრამა ცნობილია — 3 ოქტომბერს თბილისში ხელოვნური ინტელექტის საერთაშორისო კონფერენცია გაიმართება Crossroad AI-ს პროგრამა ცნობილია — 3 ოქტომბერს თბილისში ხელოვნური ინტელექტის საერთაშორისო კონფერენცია გაიმართება
-
მიკრობებმა სატურნის თანამგზავრის ოკეანის სიმულირებულ პირობებში გადარჩენა შეძლეს მიკრობებმა სატურნის თანამგზავრის ოკეანის სიმულირებულ პირობებში გადარჩენა შეძლეს
გადახედვა
-
საქართველოს ბანკმა DataIQ-ის დაჯილდოებაზე მონაცემთა და AI-ის მიმართულებით ოთხი ჯილდო მიიღო საქართველოს ბანკმა DataIQ-ის დაჯილდოებაზე მონაცემთა და AI-ის მიმართულებით ოთხი ჯილდო მიიღო


დისკუსია: როგორ ფიქრობთ, რამდენად დაცულია თქვენი ელექტრონული მონაცემები?