უცნაური ფორმის ობიექტი თუ უცხო პლანეტელების ხომალდი? - დამაბნეველი აღმოჩენა
ფოტო: ESO/M. KORNMESSER
სანამ შეთქმულების თეორიტიკოსების მხარეს დადგები და სპეკულაციებს დაუჯერებ, თითქოს ეს უცხო პლანეტელების ზონდია, ჯერ მკვლევართა დასკვნა წაიკითხე. ხშირად ხდება ხოლმე, როდესაც რაღაც უცხო, პირველ აღმოჩენაზე უამრავი სპეკულაცია, შეთქმულება მზადდება. ტაბლოიდებისთვის ნახვების მომატებისთვის საუკეთესო გზა სწორედ ფაქტებით არასწორი სპეკულაციაა. ამიტომ, სანამ კვლევა არ დასრულდება ბოლომდე, მანამდე დასკვნებს ნუ გამოვიტანთ.
როდესაც "ოუმუამუა" პირველად შენიშნეს ასტრონომებმა შორეულ მზის სისტემაში, ეს ობიექტი კომეტა ეგონა ყველას. ოუმუამუა კი ჰავაიურ ენაზე მზვერავს ნიშნავს.
თუმცა, როდესაც უფრო ახლოდან დააკვირდნენ, ის ასტეროიდს უფრო ჰგავდა და მისი კლასიფიკაცია მალევე შეიცვალა. ახლა კი, მეცნიერთა საერთაშორისო გუნდმა უფრო მეტი კვლევა ჩაატარა - და საკმაოდ დამაინტრიგებელი შედეგი დაიდო.
კომეტებსა და ასტეროიდებს მათი შემადგენლობით ასხვავებენ ერთმანეთისგან. კომეტები ყინულისგან, მტვრისგან და ცოტა ქვისგან შედგება. ჩვენს მზის სისტემაში კომეტები მზიდან ძალიან, ძალიან შორს წარმოიქმნება, სადაც მზის სითბო ვერ ადნობს მათ ყინულს.
როცა კომეტის ორბიტა მზეს უახლოვდება, სითბო მისი ყინულის ნაწილს აორთქლებს, რომელსაც ასევე მიჰყვებიან ყინულში მოთავსებული ქვისა და მტვრის ნაწილაკები - შედეგად წარმოიქმნება ის კუდები, რითაც კომეტები არიან ცნობილი.
ასტეროიდი კი შედგება ქვისგან, მტვრისა და მეტალისაგან. მათ შეუძლიათ, კომეტებისგან განსხვავებით, მზესთან უფრო ახლოს წარმოიქმნან და არ დაპატარავდნენ მასთან მიახლოებისას.
ოუმუამუას კომეტებთან დაკავშირებული არც ერთი მახასიათებელი არ აქვს. ის მოწითალო იყო და მის გარშემო მტვერი არ შეინიშნებოდა - ეს კი იმის ნიშანია, რომ ის მკვრივი ქვითა და მეტალითაა შედგენილი, რომელიც კოსმოსურმა გამოსხივებამ გააწითლა. მასზე წყალი ან ყინული არ იყო.
სხვადასხვა ეროვნების ასტრონომებისგან შემდგარმა ჯგუფმა სპექტროსკოპიის საშუალებით ოუმუამუას ალბედოს (ანუ როგორ ირეკლავს მზის შუქს) ანალიზი ჩაატარეს და აღმოაჩინეს, რომ ის ძალიან წააგავს გარე მზის სისტემაში არსებულ ყინულოვან უმცროს პლანეტებს, რომლებსაც მშრალი ქერქი აქვთ ყინულოვან ბირთვზე შემოხვეული.
ამ მანტიას შესაძლოა ოუმუამუას ბირთვი დაეცვა, როდესაც მან, 9 სექტემბერს, მზეს 37 მილიონი კილომეტრის მანძილზე ჩაუფრინა.
"ჩვენ აღმოვაჩინეთ, რომ ოუმუამუას ზედაპირი ძალიან ჰგავს მზის სისტემის პატარა სხეულებს, რომლებიც ნახშირბადით მდიდარი ყინულითაა დაფარული და რომელთა სტრუქტურას კოსმოსურ სხივებთან ურთიერთქმედება ცვლის", - ამბობს ასტრონომთა ჯგუფის ლიდერი ალან ფიტსიმონსი
"ჩვენ ასევე აღმოვაჩინეთ, რომ ნახევარი მეტრის სისქის ორგანული მატერიით მდიდარმა საფარმა შესაძლოა ობიექტის ყინულითა და წყლით მდიდარი კომეტის მსგავსი ინტერიერი აორთქლებისგან დაიცვა, როდესაც ის მზემ გაათბო 300-ზე მეტი გრადუსით".
ძალიან ხნიერ კომეტებში დაგვიფიქსირებია, რომ როდესაც კოსმოსური გამოსხივება ნახშირბადით მდიდარ ყინულს ააორთქლებს ობიექტის ზედაპირის ფენებში, დარჩენილი მატერია ორგანული ნარჩენია, რომელსაც მოწითალო ელფერი დაკრავს - სწორედ ეს შეინიშნა ოუმუამუაში.
რადგან ის ძალიან წააგავს გარე მზის სისტემის ობიექტებს, მკვლევართა გუნდს მიაჩნია, რომ ოუმუამუა მტკიცებულებაა იმისა, რომ სხვა მზის სისტემებიც ჩვენი მზის სისტემის მსგავსია.
"ჩვენ აღმოვაჩინეთ, რომ ეს არის პლანეტოშენადედი კარგად გამომწვარი ქერქით, რომელიც ძალიან წააგავს გარე მზის სისტემის რეგიონებში მდებარე პაწაწინა ობიექტებს. მას აქვს მონაცრისფრო/წითელი ზედაპირი და საკმაოდ წაგრძელებულია, ალბათ გერკინის ზომის".
"საოცარია, რომ პირველი ვარსკვლავთშორისი ობიექტი, რომელიც აღმოვაჩინეთ, ძალიან წააგავს ჩვენი სახლის, მზის სისტემის ობიექტებს. ეს იმის მტკიცებულებაა, რომ ჩვენს სისტემაში პლანეტებისა და ასტეროიდების წარმოქმნის გზები ძალიან წააგავს სხვა სისტემებისას".
მზის სისტემაში შემოჭრილ უცხო სხეულზე კვლევა კვლავ გრძელდება.
-
როგორ მოკლა ხელოვნურმა ინტელექტმა პრინსტონის უნივერსიტეტის 133-წლიანი ტრადიცია როგორ მოკლა ხელოვნურმა ინტელექტმა პრინსტონის უნივერსიტეტის 133-წლიანი ტრადიცია
გადახედვა
-
17 მაისს ქაშუეთიდან სამების ტაძრამდე მსვლელობა გაიმართება 17 მაისს ქაშუეთიდან სამების ტაძრამდე მსვლელობა გაიმართება
გადახედვა
-
საქართველოს ბანკი Emolas Corporation-თან პარტნიორობას იწყებს — ახალი კულტურული პროექტები აშშ-ში მცხოვრები ქართველებისთვის საქართველოს ბანკი Emolas Corporation-თან პარტნიორობას იწყებს — ახალი კულტურული პროექტები აშშ-ში მცხოვრები ქართველებისთვის
-
"რაც ვნახეთ თქვენი ამჩატებული პიართანამშრომლის ქცევა გვეგონა, თურმე თქვენი იდეოლოგია ყოფილა" — შალვა პაპუაშვილი "გახარია საქართველოსთვის" წევრებს "რაც ვნახეთ თქვენი ამჩატებული პიართანამშრომლის ქცევა გვეგონა, თურმე თქვენი იდეოლოგია ყოფილა" — შალვა პაპუაშვილი "გახარია საქართველოსთვის" წევრებს
გადახედვა
-
ტოიოტა ცენტრი თეგეტამ სრულიად ახალი, მე-6 თაობის Toyota RAV4 წარადგინა ტოიოტა ცენტრი თეგეტამ სრულიად ახალი, მე-6 თაობის Toyota RAV4 წარადგინა
-
თიბისი ტექსკოლის 3 წელი და ათასობით მოსწავლე მთელი საქართველოდან თიბისი ტექსკოლის 3 წელი და ათასობით მოსწავლე მთელი საქართველოდან
-
ვიკა ფილფანი: ქართულმა ოცნებამ საზოგადოება სოცილურად დაყო და ღარიბების დახლების შექმნა დაიწყო მარკეტებში ვიკა ფილფანი: ქართულმა ოცნებამ საზოგადოება სოცილურად დაყო და ღარიბების დახლების შექმნა დაიწყო მარკეტებში
გადახედვა
-
ბრიტანეთში ყოველი მეშვიდე ადამიანი ექიმის ნაცვლად რჩევას AI-ს ეკითხება — კვლევა ბრიტანეთში ყოველი მეშვიდე ადამიანი ექიმის ნაცვლად რჩევას AI-ს ეკითხება — კვლევა
გადახედვა
-
საქართველოს ბანკი ფოთის საჭადრაკო კლუბის მხარდამჭერია საქართველოს ბანკი ფოთის საჭადრაკო კლუბის მხარდამჭერია
-
გიორგი ჩახავა — არქიტექტორი, რომლის იდეები 103 წლის შემდეგაც მომავალზე გვიყვება გიორგი ჩახავა — არქიტექტორი, რომლის იდეები 103 წლის შემდეგაც მომავალზე გვიყვება
-
მეთიუ პერის სიკვდილში ბრალდებულ კიდევ ერთი პირს 2 წლით პატიმრობა მიესაჯა მეთიუ პერის სიკვდილში ბრალდებულ კიდევ ერთი პირს 2 წლით პატიმრობა მიესაჯა
გადახედვა
-
ქვიზი: გეუბნებით ადამიანთან მსგავსებას და გვითხარი, რომელი ცხოველია ქვიზი: გეუბნებით ადამიანთან მსგავსებას და გვითხარი, რომელი ცხოველია
-
დაიწყე კარიერა ტექნოლოგიებში თიბისი IT აკადემიასთან ერთად დაიწყე კარიერა ტექნოლოგიებში თიბისი IT აკადემიასთან ერთად
-
ZigZag — ინგლისურენოვანი საზაფხულო ბანაკები ბექას სკოლისგან ZigZag — ინგლისურენოვანი საზაფხულო ბანაკები ბექას სკოლისგან
-
აშშ-მა ირაკლი შაიშმელაშვილს პოლიტიკური თავშესაფარი მისცა აშშ-მა ირაკლი შაიშმელაშვილს პოლიტიკური თავშესაფარი მისცა
გადახედვა
-
შალვა პაპუაშვილი აცხადებს, რომ პარლამენტში ჟურნალისტების აკრედიტაციის წესების გამკაცრებაზე იფიქრებს შალვა პაპუაშვილი აცხადებს, რომ პარლამენტში ჟურნალისტების აკრედიტაციის წესების გამკაცრებაზე იფიქრებს
გადახედვა
-
გარდაბანში ავარიას 7 პირი ემსხვერპლა, 1 — კლინიკაში გადაიყვანეს გარდაბანში ავარიას 7 პირი ემსხვერპლა, 1 — კლინიკაში გადაიყვანეს
გადახედვა
-
მერიამ საბურთალოზე ფერდის ჩამოშლის გამო მშენებლობა შეაჩერა და კომპანია 30 000 ლარით დააჯარიმა მერიამ საბურთალოზე ფერდის ჩამოშლის გამო მშენებლობა შეაჩერა და კომპანია 30 000 ლარით დააჯარიმა
გადახედვა
-
ანდრეი ერმაკს პატიმრობა შეეფარდა — მას შეუძლია აღკვეთის ღონისძიება 140-მილიონიანი გირაოთი შეცვალოს ანდრეი ერმაკს პატიმრობა შეეფარდა — მას შეუძლია აღკვეთის ღონისძიება 140-მილიონიანი გირაოთი შეცვალოს
გადახედვა
-
"მოვუწოდებთ სახელმწიფოს: დროულად მოახდინოს ადეკვატური რეაგირება პაციენტების საჭიროებებზე" — ექიმები განცხადებას ავრცელებენ "მოვუწოდებთ სახელმწიფოს: დროულად მოახდინოს ადეკვატური რეაგირება პაციენტების საჭიროებებზე" — ექიმები განცხადებას ავრცელებენ
გადახედვა
-
უკრაინის სამხედრო და ფინანსური მხარდაჭერის პაკეტი აშშ-ის კონგრესში კენჭისყრაზე გავა უკრაინის სამხედრო და ფინანსური მხარდაჭერის პაკეტი აშშ-ის კონგრესში კენჭისყრაზე გავა
გადახედვა

კომენტარები