ჰომეროსის საუკუნოვანი პოემა ბევრისთვის დასავლური ლიტერატურის საძირკველია, ზოგისთვის კი — უნივერსიტეტის მოსაბეზრებელი დავალება (ან ორივე ერთად). თუმცა, კრისტოფერ ნოლანის ახალი, მასშტაბური ეკრანიზაცია ლიტერატურის გაკვეთილს სულაც არ ჰგავს — ის გაცილებით უფრო თავბრუდამხვევი, სათავგადასავლო ბლოკბასტერია.

მსოფლიო პრემიერის მოახლოებასთან ერთად, ნოლანის ოდისეა დიდი განხილვისა და ინტერესის საგანი გახდა. სტატიაში კი ფილმის შესახებ BBC-ის შეფასებას გთავაზობთ.

ფილმს ნოლანის ხელწერა ნამდვილად ეტყობა. ოდისევსი იდეალურად ჯდება ნოლანის მორალურად კომპლექსური გმირების სიაში — სამართლიანობის მაძიებელი ბეტმენიდან დაწყებული, სინდისის ქენჯნით შეპყრობილი ოპენჰაიმერით დასრულებული.

აი, რა უნდა იცოდეთ ამ ეპიკური დრამის შესახებ:

1. თვალისმომჭრელი მთავარი გმირი

მეთ დეიმონს ერთი საინტერესო თვისება აქვს: მისი გმირების ყურებისას ყოველთვის გრძნობ, რომ ისინი ფიქრობენ. გამონაკლისი არც ოდისევსია – მოკვდავი, რომელიც ხან ღმერთებსა და ურჩხულებს ებრძვის, ხან კი თავად იქცევა ღმერთივით.

ოდისევსმა კარგად იცის, როდის იშიშვლოს ხმალი, თუმცა ფილმში მას იმ მორალური ტვირთის ზიდვაც უწევს, რასაც სხვების ბედის განკარგვა ჰქვია და არც ტყუილზე ამბობს უარს. დეიმონი კი ამ როლს შთამბეჭდავად ასრულებს.

2. გრანდიოზული ბრძოლები

მძაფრსიუჟეტიანი სცენებისა და IMAX კამერების საშუალებით, ნოლანი შესანიშნავად გადმოსცემს ოდისევსის გზის მასშტაბებსა და იმას, თუ რამდენად უმწეოა ადამიანი ღმერთების წინაშე. მოქმედება ძირითადად ზღვაზე ვითარდება, სადაც უსასრულო ჰორიზონტისა და გიგანტური კლდეების ფონზე გმირების ნავი სულ პატარა წერტილად მოჩანს. ფილმის ეფექტები მაყურებელს თავს ამ ნავის მგზავრად აგრძნობინებს.

ბრძოლის ეპიზოდები იმდენად რეალისტურია, რომ თითოეული ხმლის, შუბისა თუ ისრის მოძრაობა იდეალურად არის გათვლილი. სანახაობა ორმაგად დასაფასებელია იმის გამოც, რომ რეჟისორმა კომპიუტერული გრაფიკის (CGI) ნაცვლად, ძირითადად პრაქტიკული ეფექტები გამოიყენა.

3. ვარსკვლავური გუნდი

ნოლანმა ფილმში ისეთი ცნობილი მსახიობები შეკრიბა, რომლებიც მზად იყვნენ პატარა, ეპიზოდურ როლებსაც კი დასჯერებოდნენ. თუმცა, მიუხედავად საეკრანო დროის სიმცირისა, თითოეულმა მათგანმა მაქსიმუმი გაიღო. ენ ჰეთევეი ბრწყინვალეა პენელოპეს როლში, თუმცა ტომ ჰოლანდის პერსონაჟს სცენარში სათანადო ყურადღება არ ეთმობა. რობერტ პატინსონის ანტინოუსი ამპარტავანი და ვერაგია, სამანტა მორტონი კი ცივსისხლიანი და საზარელი. ზენდეია ეკრანზე ქალღმერთ ათენას სახით პერიოდულად ჩნდება. თუნდაც სულ რამდენიმე წამით გამოჩენილ ვარსკვლავებსაც კი ერგოთ დასამახსოვრებელი სცენები – მაგალითად, ლუპიტა ნიონგოს.

4. შთამბეჭდავი თხრობა

ნოლანის ქაოსურ ნარატივში წარსულის კადრები ისე ენაცვლება მოგონებებსა და მონათხრობ ამბებს, რომ რეალობისა და ისტორიის საზღვრები სრულიად იშლება. მიუხედავად ოდნავ ნელი დასაწყისისა, ფილმის სამსაათიანი ქრონომეტრაჟი შეუმჩნევლად მიფრინავს.

ფილმს ბოლოს ძალიან მკაფიო და აქტუალური მორალიც გასდევს. ზევსისეული კანონი, რომელიც დღეს ოქროს წესის სახელითაა ცნობილი — მოექეცი სხვას ისე, როგორც გინდა შენ მოგექცნენ — ფილმის მთავარი თემაა.

5. ამართლებს თუ არა მოლოდინს?

თითქმის. ფილმის გრანდიოზულ სანახაობას ადვილად შეუძლია მაყურებლის მონუსხვა. თუმცა ისიც უნდა ითქვას, რომ გადამეტებული ექშენი ხშირად ჩრდილავს ემოციურ მხარეს, რომელიც ოდნავ მშრალია.

ფილმის მსოფლიო პრემიერა კინოთეატრებში 17 ივლისს შედგება.