ინფორმაციას საქართველოს ახალგაზრდა იურისტთა ასოციაცია ავრცელებს, რომელიც ადამიანის უფლებათა ევროპულ სასამართლოში მომჩივნის ინტერესებს იცავდა.

რატომ არის მნიშვნელოვანი: საქმე ეხება ოჯახში ძალადობის მსხვერპლი ქალის თვითმკვლელობამდე მიყვანის ფაქტს.

• საია საჩივარში ასაბუთებდა, რომ სახელმწიფომ ვერ დაიცვა ქალი ყოფილი ქმრის მხრიდან სისტემატური ძალადობისგან და ვერ შეძლო, თავიდან აეცილებინა მსხვერპლის გარდაცვალება, მიუხედავად იმისა, რომ მან 16-ჯერ მიმართა პოლიციას.
• გარდა ამისა, ორგანიზაციის განცხადებით, სახელმწიფომ არ გამოიძია თვითმკვლელობამდე მიყვანის ფაქტი ფემიციდის თვალთახედვით, დანაშაულის გამოძიებისა და დასჯის პროცესში არ გაითვალისწინა გენდერული მიდგომები და საქმეში არსებული დამამძიმებელი გარემოებები.

სტრასბურგის სასამართლომ ადამიანის უფლებათა ევროპული კონვენციის მე-2 (სიცოცხლის უფლება) და მე-14 (დისკრიმინაციის აკრძალვა) მუხლების დარღვევა დაადგინა.

• მიიჩნია, რომ რომ გამოძიება სამართალდამცავი ორგანოების მხრიდან არსებულ შესაძლო დაუდევრობაზე იყო არაეფექტიანი, მოძალადის წინააღმდეგ კი — არაადეკვატური.
• სასამართლო განსაკუთრებულ ყურადღებას ამახვილებს იმაზე, რომ მომჩივნის შვილმა 16-ჯერ ითხოვა დახმარება.
• მიუხედავად იმისა, რომ პოლიციამ ამას 13-ჯერ პატრულის ეკიპაჟის გაგზავნით, ხოლო 3-ჯერ შემაკავებელი ორდერით უპასუხა, სამართალდამცავებმა არ მიაქციეს ყურადღება იმას, რომ ქალმა დახმარების თხოვნა შეწყვიტა.
• ადამიანის უფლებათა ევროპულმა სასამართლომ აღნიშნა, რომ ოჯახში ძალადობის მსხვერპლთა განსაკუთრებით დაუცველი მდგომარეობიდან გამომდინარე, საკანონმდებლო ბაზამ შესაბამის ორგანოებს უნდა მისცეს შესაძლებლობა, საკუთარი ინიციატივით გამოიძიონ ეს საკითხები და ამას ხელი არ უნდა შეუშალოს დაზარალებულის მხრიდან განცხადების არარსებობამ ან შემდგომ განცხადების გამოტანამ.
• "სტრასბურგის სასამართლოს ყურადღების მიღმა არ დარჩენია ისიც, რომ სამართალდამცავები თითოეულ განცხადებას ცალკე შემთხვევად განიხილავდნენ და არა სისტემურად, რაც რისკის არასათანადოდ შეფასებაში გამოიხატა. შესაბამისად, სწრაფი და გულმოდგინე ქმედებების არარსებობამ მოძალადეს დაუსჯელობის განცდა შეუქმნა, რამაც ძალადობის განმეორებას ხელი შეუწყო", — ნათქვამია საია-ს განცხადებაში.

სასამართლომ შეაფასა მიმდინარე გამოძიებაც და თქვა, რომ 2019 წლის მაისიდან 2021 წლის დეკემბრამდე სამართალდამცავთა უმოქმედობაზე გამოძიებას არცერთი ღონისძიება არ განუხორციელებია.

• რაც შეეხება მოძალადეს, ევროსასამართლოს შეფასებით, იგი მსჯავრდებულია ოჯახში ძალადობის ერთ ფაქტზე, რაც ქალის გარდაცვალებას უძღოდა წინ და უზენაესმა სასამართლომ უგულებელყო წინარე შემთხვევები.
• სასამართლომ ხაზი გაუსვა, რომ "ოჯახში ძალადობა თითქმის არასდროს არის ერთჯერადი ინციდენტი, ის ძირითადად მოიცავს კუმულაციურ და ურთიერთდაკავშირებულ ფიზიკურ, ფსიქოლოგიურ, სექსუალურ, ემოციურ, სიტყვიერ და ფინანსურ ძალადობას".
• სახელმწიფოს ჩადენილ დარღვევებზე მორალური ზიანისთვის — 20 000 ევროს, ხოლო ხარჯებისთვის 12 600 ევროს გადახდა დაეკისრა.