საქართველოს მთავრობის მიერ შეძენილი "ნიდერლანდებში დამზადებული" 30 000 სწრაფი ტესტი ჩინეთში წარმოებული აღმოჩნდა.

OCCRP-სა და ნიდერლანდური პლატფორმა Investico-ს ჟურნალისტური გამოძიების მიხედვით, კომპანია Inzek International Trading ყიდდა ანტისხეულების სწრაფ ტესტს სახელმწოდებით Biozek, რომელზეც "ნიდერლანდებში დამზადებული ეწერა და სინამდვილეში, ჩინეთშია წარმოებული.

ამ გამოძიებასა და იმაზე, რომ ამავე კომპაანისგან საქართველომ ათეულობით ათასი ტესტი შეისყიდა, გამოცემა OC Media წერს. მათი ცნობით, საქართველოს მთავრობის მიერ შეძენილია 930 000 ლარის ($290 000) ღირებულების "ნიდერლანდური წარმოების" ანტისხეულების 30 ათასი ტესტი.

ამავე გამოცემის ინფორმაციით, მანამდე, 15 აპრილს Biozek-ის 5 000 ტესტი საქართველოს მთავრობას თიბისი ბანკმა აჩუქა.

შემდეგ კი ჯანდაცვის სამინისტრომ ტესტები პირდაპირი შესყიდვის წესით, სამედიცინო იმპორტიორ სოლმარტისგან შეიძინა. დოკუმენტი 24 აპრილით თარიღდება.

შესყიდვის დოკუმენტში ჯანდაცვის მინისტრის მოადგილე, გიორგი წოწლოკაური უთითებს, რომ თიბისის მიერ მანამდე გადაცემული ტესტები დაავადებათა კონტროლის ცენტრმა დადებითად შეაფასა. დოკუმენტში, ასევე, წერია, რომ ტესტების მწარმოებელია ნიდერლანდური Inzek International Trading.

მიუხედავად ამისა, OCCRP-სა და ჰოლანდიური პლატფორმის Investico-ს გამომძიებელმა ჟურნალისტებმა აღმოაჩინეს, რომ Biozek-ის ტესტები ჩინეთში, ფირმა Alltest-ის მიერ არის წარმოებული.

როგორც OC Media წერს, ბრალდებების საპასუხოდ Inzek-ის აღმასრულებელმა დირექტორმა ზეკი ჰამიდმა აღიარა, რომ ტესტები ჩინეთშია წარმოებული. კითხვაზე, რატომ იყო საიტზე მითითებული, რომ პროდუქცია ნიდერლანდური წარმოებისაა, ჰამიდმა უპასუხა: "შესაძლოა, ერთი სიტყვა შეცდომითაა, სავარაუდოდ, გამოვასწორებთ ამას". 29 აპრილს ვებსაიტზე ეს ინფორმაცია შეიცვალა.

Biozek-ის ტესტები გლობალურად გავრცელდა. OCCRP-სთან საუბარში შვეიცარიული კომპანიის Spring Healthcare-ის წარმომადგენელმა აღნიშნა, რომ ყუთზეც კი ეწერა, რომ ეს ტესტები ნიდერლანდურია. ამ კომპანიამ ტესტებით მაკედონიის კლინიკა მოამარაგა, სადაც პაციენტი, რომელსაც ვირუსზე ნეგატიური პასუხი ჰქონდა, 3 დღეში Covid-19-ით გარდაიცვალა.

გარდა ამისა, სულ მცირე, 350 ტესტი აზერბაიჯანში, ბაქოში ორგანიზაცია Nizami Ganjavi-ს საერთაშორისო ცენტრის მხარდაჭერით შეიტანეს.

გამომძიებელმა ჟურნალისტებმა დაადგინეს ისიც, რომ ჩინური ფირმა Alltest-ის ტესტებს იმაზე ნაკლები სანდოობა აქვთ, ვიდრე მწარმოებლები ირწმუნებიან. გამოძიების თანახმად, დიდი ბრიტანეთის მთავრობამ Alltest-თან მილიონობით დოლარის შეკვეთა გააუქმა, მას შემდეგ, რაც ოქსფორდის უნივერსიტეტმა ამავე ფირმისა და სხვა ჩინური ბრენდების საბაზისო სტანდარტებთან შეუსაბამობა აღმოაჩინა.

საქართველოს ჯანდაცვის სამინისტროს პრესსპიკერმა OC Media-ს უთხრა, რომ მათ ამ ბრალდებებზე არაფერი იცოდნენ. გარდა ამისა, საქართველოში ტესტების იმპორტიორი Solemart ამტკიცებდა, რომ პროდუქტი ნიდერლანდებშია დამზადებული. Solemart-ის დამფუძნებელმა და დირექტორმა, ზურაბ ტუკვაძემ OC Media-ს უთხრა, რომ ისინი მანამდეც თანამშრომლობდნენ "მაღალი დონის კომპანია" Inzek-თან.

კომპანია Inzek ბრალდებებს იმის შესახებ, რომ მათი ტესტები ნაკლებად სანდოა უარყოფს. კომპანია აცხადებს, რომ ისინი ამის დასამტკიცებლად სამართლებრივად იბრძოლებენ.

საქართველოში შემუშავებული პროტოკოლით, ანტისხეულების ტესტი რისკ-ჯგუფებში, უსიმპტომო პაციენტების გამოსავლენად გამოიყენება. მათ შორისაა, სამედიცინო პერსონალი, შეიარაღებული ძალები, პატიმრები, ფსიქიატრიულ დაწესებულებებში მყოფი პაციენტები, მოხუცებულთა თავშესაფარში მყოფი პირები, ასევე, მღვდლები. ანტისხეულების ტესტი კეთდება ასევე ცხელების ცენტრში მისული პაციენტებისთვისაც, ანტიგენის სწრაფ ტესტთან ერთად.

პროტოკოლით, პოტენციურ პაციენტს სწრაფი ტესტირების მხოლოდ დადებითი პასუხის შემთხვევაში გაუკეთებენ ხელეხალ ტესტირებას, ოღონდ PCR ტესტით, რაც ოქროს სტანდარტად მიიჩნევა.

On.ge დაუკავშირდა საქართველოს ჯანდაცვის სამინისტროს, აყენებენ თუ არა ეჭვქვეშ უკვე შეძენილ ათასობით ტესტს და აპირებენ თუ არა მათ ჩანაცვლებას. უწყების განმარტებით, იმპორტიორ კომპანია Solemart-თან ხელშეკრულება გაუქმებულია და ტესტები აღარ მიუღიათ, სხვა დეტალებზე კი მოგვიანებით გაავრცელებენ განცხადებას.

ამავე თემაზე:

• ახალი ალგორითმის შემუშავების შემდეგ იგეგმება ჟურნალისტების ტესტირებაც — ტიკარაძე
• სამღვდელოებაში მიზნობრივ ტესტირებას ვატარებთ — ეკატერინე ტიკარაძე
• სწრაფი ტესტები — რატომ ვერაფერი გავიგეთ და რა ხდება
• მედპერსონალი, სასულიერო პირები — ვის და რომელი ტესტით შემოწმებას ითვალისწინებს ახალი ალგორითმი