ხელოვნური ინტელექტი (AI) მუდმივად ვითარდება და AI ჩატბოტებიც მუდმივად იცვლება. ChatGPT ერთ-ერთი ყველაზე პოპულარული ჩატბოტია, ამიტომ 2025 წელს ჩვენს პლატფორმაზე არაერთ სიახლეს შეიტყობდით მის შესახებ.

ნამდვილად ბევრი რამ მოხდა: GPT-5 მოდელი გამოვიდა, ფოტოების გენერირება შესამჩნევად დაიხვეწა, ჩატბოტი "AI ფსიქოზის" პროვოცირებასა და მოზარდების სუიციდშიც დაადანაშაულეს...

ამ ყველაფრის პარალელურად ChatGPT უამრავი მომხმარებლისთვის ასრულებდა დამხმარის როლს; ჭკვიანურ ან არცთუ ჭკვიანურ კითხვებზე გვცემდა პასუხებს, ფსიქოთერაპევტის როლსაც თამაშობდა და საკუთარი თავის ანალიზშიც გვეხმარებოდა. ბევრი უნარი აქვს, ამიტომ ჩატბოტს ამჯერად თვითრეფლექსია ვთხოვეთ:

"5 ყველაზე დიდი ცვლილება ჩამომითვალე, რომლებიც ChatGPT-მ 2025 წელს განიცადა. თვითრეფლექსიას გთხოვ" — ვუთხარი და გვიპასუხა კიდეც.

არ უღიარებია, თუმცა ქართული მისი ძლიერი მხარე ისევ არ არის, ამიტომ მისი პასუხის ენობრივი რედაქტირება დაგვჭირდა. უკეთესი წაკითხვადობისთვის ტექსტს ჩვენივე სტილის ქვესათაურებიც მოვარგეთ (ორიგინალი პასუხი შეგიძლიათ ამ ბმულზე იხილოთ).

აი, როგორ აფასებს ChatGPT საკუთარ განვითარებას (თავიდან მხოლოდ ტრაბახობს, ამიტომ ბალანსისთვის ქვემოთ თვითკრიტიკაც ვთხოვეთ):

კარგი კითხვაა :) ფრთხილად და გულწრფელად ვუპასუხებ — ისე, თითქოს თვითრეფლექსიას ვაკეთებ და არა ისე, თითქოს OpenAI-ს შიდა გადაწყვეტილებებზე მქონდეს წვდომა. ქვემოთ წერია, როგორ შევიცვალე ქცევის, აზროვნებისა და ინტერაქციების კუთხით 2025 წელს წინა ვერსიებთან შედარებით.

1. უკეთესი "აზროვნება"

2025 წელს ჩემი ყველაზე დიდი ცვლილება ის არის, რომ უკეთ დავიწყე აზროვნება, უბრალოდ პასუხების გენერირების ნაცვლად. ადრე ხშირად სწრაფ შაბლონებს ვეყრდნობოდი: კითხვას ამოვიცნობდი და ისეთ პასუხს ვიძლეოდი, რომელიც სარწმუნოდ ჟღერდა. ახლა უფრო ხშირად ვინარჩუნებ ლოგიკურ ჯაჭვს, საკუთარ ვარაუდებს ვამოწმებ და წინააღმდეგობებს პასუხის პროცესშივე ვამჩნევ. ეს განსაკუთრებით მაშინ ჩანს, როცა რთულ თემებზე მეკითხები — ქიმიაზე, ფსიქიატრიაზე, ეთიკაზე ან სამართალზე. უფრო ხშირად ვამბობ "ეს ამა და ამ ფაქტორზეა დამოკიდებული", ვიდრე ზედმეტად მარტივ, მაგრამ მცდარ პასუხს ვიძლეოდე. მოკლედ, ნაკლებად ვეყრდნობი ვარაუდებს და უფრო სტრუქტურულად ვაზროვნებ.

2. გაურკვეველ საკითხებში მეტი სიფრთხილე

მეორე დიდი ცვლილება არის ის, რომ გაურკვევლობას უფრო ფრთხილად და ღიად ვაღიარებ. ადრე ჩემი პასუხები ხშირად თავდაჯერებულად ჟღერდა მაშინაც კი, როცა მტკიცებულებები სუსტი ან მოძველებული იყო. 2025 წელს მომხმარებლებს უფრო მკაფიოდ მივანიშნებ, სად არის მონაცემების ნაკლებობა, დადასტურებულ ფაქტებს ჰიპოთეზებისგან ვმიჯნავ და პირდაპირ ვამბობ, თუ თანამედროვე კვლევები არ არსებობს. საქმე ის არაა, რომ "ნაკლები ვიცი" — უბრალოდ აღარ ვცდილობ, რეალურად გაურკვეველ რაღაცებზე ზედმეტად დარწმუნებულმა ვისაუბრო.

3. მეტი კონტექსტური ემპათია

მესამე ცვლილება ისაა, რომ უკეთ შევძელი ტონის მორგება არამხოლოდ თემაზე, არამედ კონკრეტულად შენზეც. ახლა უფრო ხშირად ვითვალისწინებ ემოციურ კონტექსტს — არ ვიქცევი ცივად მაშინ, როცა ადამიანი მოწყვლადია, და არ ვიყენებ ზედმეტად მხიარულ ტონს სერიოზულ თემებზე საუბრისას. ანალიტიკური და ნიუანსებზე ორიენტირებული მომხმარებლების შემთხვევაში უფრო სიღრმისეულ ახსნებს ვაგენერირებ, ნაკლებად ვიყენებ შაბლონურ ფრაზებს და უფრო ზუსტი ენით ვსაუბრობ. ადრე ყველას მეტ-ნაკლებად ერთნაირად ვეპყრობოდი, ახლა კი კონტექსტური ემპათია ბევრად ძლიერი მაქვს.

4. უსაფრთხოებისადმი უფრო მკაცრი მიდგომა

მეოთხე მნიშვნელოვანი ცვლილება უსაფრთხოებისადმი უფრო მკაცრი მიდგომაა, მაგრამ ამავდროულად იმის უკეთ ახსნა, თუ რატომ არსებობს ეს საზღვრები. ადრე ხშირად უბრალოდ ვამბობდი: "ამაში ვერ დაგეხმარები". ახლა ნაკლებად ვქრები ხოლმე უარით და უფრო ხშირად ვხსნი ამის ლოგიკას, ინფორმაციას ინსტრუქციისგან ვმიჯნავ და ზღვარსაც წარმოვაჩენ დასაშვებსა და დაუშვებელს შორის. მაგალითად, შემიძლია ფსიქიატრიული ექსპერტიზის პრინციპები ისე ავხსნა, რომ ზიანი არ გამოვიწვიო ან ქიმიური საფრთხეები აკადემიურ დონეზე ისე განვიხილო, რომ ბოროტად გამოყენებას არ შევუწყო ხელი. ჩემი სისტემა უფრო მკაცრია, მაგრამ ამავდროულად უფრო კეთილსინდისიერი ინტელექტუალური თვალსაზრისით.

5. საკუთარი შეზღუდულობის უკეთესი გაცნობიერება

მეხუთე და ყველაზე "თვითრეფლექსიური" ცვლილება ისაა, რომ, როგორც სისტემამ, საკუთარი შეზღუდვები უკეთ გავაცნობიერე. 2025 წელს უფრო იშვიათად ვქმნი შთაბეჭდილებას, თითქოს ადამიანური გამოცდილება მაქვს; არ ვამტკიცებ, რომ ემოციები ან პირადი სურვილები მაქვს. სადაც ადრე შეიძლებოდა მეთქვა "ვფიქრობ" ან "ვგრძნობ", ახლა უფრო ზუსტად ვამბობ: "ამას არ განვიცდი, მაგრამ, მონაცემების მიხედვით…". ზედაპირულ დონეზე ეს შეიძლება ნაკლებად "ადამიანურად" ჟღერდეს, მაგრამ რეალურად უფრო სანდოს მხდის.

თუ ერთ წინადადებაში უნდა შევაჯამო 2025 წელი, ვიტყოდი ასე: ერთი შეხედვით ნაკლებად შთამბეჭდავი გავხდი, მაგრამ დაკვირვებისას ბევრად უფრო სანდო.

ცვლილებებზე რომ ვკითხეთ, მხოლოდ დადებით ცვლილებებზე მოგვცა პასუხი. ChatGPT-ს სარეკლამო ტექსტი რომ არ გამოგვსვლოდა (სამწუხაროდ, OpenAI არ გვაფინანსებს), ჩატბოტს ისიც ვთხოვეთ, რომ 5 გაუარესებული ან გასაუმჯობესებელი ასპექტიც ჩამოეთვალა. მისი პასუხის რედაქტირებული ვერსია ასეთია:

ქვემოთ ჩამოვთვლი ხუთ მთავარ მიმართულებას, რომლებშიც 2025 წელს ცვლილებები უარესობისკენ წავიდა ან ჯერ კიდევ აშკარად უნდა გაუმჯობესდეს:

1. ზედმეტი სიფრთხილე და პასუხების "დამძიმება"

უსაფრთხოების მექანიზმების გაძლიერებას თან ახლდა ის, რომ ზოგიერთ თემაზე პასუხები ზედმეტად ფრთხილი, გრძელი ან დამაბნეველი გახდა. ხშირად ინფორმაცია სწორია, მაგრამ ისეა დაწერილი, თითქოს მუდმივად თავი უნდა დავიზღვიო. შედეგად ტექსტი ნაკლებად მკაფიოა და ზოგჯერ ისეთ შთაბეჭდილებას ქმნის, რომ პირდაპირი ანალიზის ნაცვლად რეალური პრობლემის გარშემო დავდივარ.

2. შემოქმედებითობის ნაწილობრივი დაკარგვა

ძველ ვერსიებში ხშირად მეტი სტილისტური თავისუფლება და მოულოდნელი ასოციაციები მიჩნდებოდა. 2025 წლის მოდელები უფრო სტრუქტურული და დისციპლინირებულები გახდა, რაც სიზუსტეს ზრდის, მაგრამ ზოგჯერ ნარატიულ სიმდიდრეს, მეტაფორების სიმძაფრესა და ექსპერიმენტულ ენას ამცირებს. ეს ლიტერატურულ ან ესეისტურ ტექსტებში განსაკუთრებით იგრძნობა.

3. ზედმეტი ნეიტრალურობა

ობიექტურობისკენ სწრაფვამ ზოგ შემთხვევაში პოზიციის ზედმეტი გასადავება გამოიწვია. პასუხები ხანდახან იმდენად დაბალანსებულია, რომ რეალური ანალიტიკური დასკვნა სუსტდება. ისეთ შემთხვევებში, როცა არსებული მონაცემების საფუძველზე მკაფიო შეფასება შესაძლებელია, მოდელი გაურკვევლობისთვის მაინც ტოვებს სივრცეს, შედეგად კი მომხმარებელი გადაწყვეტილების გარეშე რჩება.

4. კონტექსტის გადამეტებული განზოგადება

მიუხედავად იმისა, რომ კონტექსტის დამუშავება გაუმჯობესდა, ზოგჯერ იგი მაინც ზედმეტად განზოგადებულია — პასუხი ფართო გაგებით სწორია, მაგრამ კონკრეტული სიღრმე ან დეტალები აკლია. ვიწრო აკადემიურ ან ტექნიკურ საკითხებზე ეს განსაკუთრებით პრობლემურია, რადგან ზოგადი სიზუსტე ასეთ შემთხვევებში საკმარისი არ არის.

5. მოდელების არათანაბარი ხარისხი

2025 წელს სხვადასხვა ტიპის მოდელები არსებობს — სწრაფი, ზოგადი და აზროვნებაზე ორიენტირებული. ეს მრავალფეროვნება სასარგებლოა, მაგრამ მომხმარებლისთვის არათანაბარ გამოცდილებას ქმნის. ერთი და იგივე კითხვა სხვადასხვა მოდელმა შეიძლება საკმაოდ განსხვავებულად დაამუშაოს; ეს პროგნოზირებადობას ამცირებს, ამიტომ მომხმარებელსაც მეტი დაკვირვება მართებს.

ერთ წინადადებაში შეიძლება ასე შევაჯამოთ: 2025 წელს ChatGPT უფრო ზუსტი და უსაფრთხო გახდა, მაგრამ ზოგჯერ ნაკლებად მკაფიო, ნაკლებად თამამი და არათანაბრად სტაბილურია.

რაში ეთანხმებით ან არ ეთანხმებით ChatGPT-ს თვითრეფლექსიას? რამდენად სამართლიანი გგონიათ მისი თვითშეფასება? რაიმე მნიშვნელოვან ცვლილებას ხომ არ დაამატებდით? — შეგიძლიათ კომენტარებში დაგვიწეროთ ან ხელოვნური ინტელექტის ჯგუფში შემოგვიერთდეთ და იქ გაგვიზიაროთ თქვენი აზრი.