როგორ მოქმედებს ურბანული ქაოსი ჩვენს მენტალურ მდგომარეობაზე?
ფოტო: verywellmind
სამუშაო დღე ჯერ არ დაწყებულა, მაგრამ დაღლა უკვე იგრძნობა. ავტობუსში ასვლა ჭირს, ქუჩაში სიგნალები არ წყდება, დარჩენილი რამდენიმე ასეული მეტრის გავლას კი ტროტუარზე გაჩერებული მანქანები ართულებს. ასეთ დილას გაღიზიანება ხშირად გამოუძინებლობას ან უბრალოდ ცუდ განწყობას მიეწერება. გარემო კი, რომელშიც ადამიანი სახლიდან გამოსვლისთანავე ამდენ დაბრკოლებას გადააწყდა, ხშირად ყურადღების მიღმა რჩება.
ურბანული ქაოსი სწორედ ასეთი ყოველდღიური გამოცდილებებისგან შედგება: მგზავრობა, რომლის ხანგრძლივობაც წინასწარ უცნობია; მშენებლობა, რომლის ხმაურიც დახურულ ფანჯარაშიც აღწევს; ქუჩა, სადაც ფეხით გავლას მუდმივი სიფრთხილე სჭირდება. ცალ-ცალკე თითოეული მათგანი შესაძლოა უმნიშვნელო უსიამოვნებად ჩანდეს. პრობლემა მათი განმეორებაა — დღეების, თვეებისა და წლების განმავლობაში.
ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაცია გადაჭარბებულ და ხანგრძლივ ხმაურს ძილის დარღვევას, სტრესსა და დისკომფორტს უკავშირებს. ქუჩიდან შემოსულმა ხმამ შეიძლება სახლს მთავარი ფუნქციაც დაუკარგოს: ადამიანს გაუჭირდეს დასვენება იქ, სადაც განტვირთვის შესაძლებლობა უნდა ჰქონდეს.
ქალაქში დაძაბულობას გაურკვევლობაც ემატება. როდესაც ერთი და იგივე გზის გავლას ხან ოცი წუთი სჭირდება, ხან კი ერთი საათი, დღის დაგეგმვა რთულდება. გამუდმებით ამოწმებ დროს, ცვლი მარშრუტს, ითვლი დაგვიანების წუთებს. სამუშაო შეხვედრამდე ან ბავშვის სკოლიდან გამოყვანამდე დარჩენილი დრო გზაში იხარჯება. საბოლოოდ შეიძლება დანიშნულების ადგილს მიაღწიო, თუმცა ასეთი მგზავრობისგან გამოწვეული გაღიზიანება ხშირად დიდხანს გრძელდება.
ფოტო: admiddleeast
ამასთანავე, ქალაქი შეიძლება ხალხით იყოს სავსე, მაგრამ ადამიანური ურთიერთობებისგან — სრულიად დაცლილი. ამიტომ გამწვანება გაცილებით დიდ მნიშვნელობას იძენს, ვიდრე უბრალოდ ქალაქის იერსახის გალამაზებაა. ახლომდებარე პარკი სეირნობის, მოძრაობისა და სხვა ადამიანებთან შეხვედრის საშუალებას იძლევა. ჯანმრთელობის მსოფლიო ორგანიზაციის მიმოხილვის მიხედვით, მწვანე სივრცეებს შეუძლია ხელი შეუწყოს ფსიქოლოგიურ დასვენებასა და სტრესის შემცირებას, წაახალისოს ფიზიკური აქტივობა და სოციალური კავშირები.
ქალაქი, რასაკვირველია, შესაძლებლობებსაც ქმნის — განათლებას, სამსახურს, კულტურულ ცხოვრებას, ადამიანებთან სიახლოვეს. ურბანული ცხოვრება თავისთავად არ ნიშნავს გაუარესებულ მენტალურ ჯანმრთელობას. გადამწყვეტია ის პირობები, რომლებშიც ყოველდღიურობა მიმდინარეობს, და ისიც, აქვს თუ არა ადამიანს დაძაბულობის შემდეგ დასვენების საშუალება.
ამ პირობების გაუმჯობესება მხოლოდ პირად ჩვევებზე ვერ იქნება დამოკიდებული. სტაბილურად მოძრავი საზოგადოებრივი ტრანსპორტი, თავისუფალი ტროტუარი, ღამით დაცული სიმშვიდე და ხელმისაწვდომი მწვანე სივრცე ქალაქის მართვის უშუალო და კონკრეტული ამოცანებია. მათი მნიშვნელობა ყოველდღიურად ჩანს — იმ წუთებში, რომლებიც მგზავრობას აკლდება და დასვენებას ემატება; იმ ეზოში, სადაც ადამიანებს ურთიერთობა შეუძლიათ; იმ ღამეში, რომლის სიმშვიდესაც ქუჩის ხმაური აღარ არღვევს.
ქალაქის დაგეგმარებისას სწორედ ეს ფაქტორებიც უნდა იქნას გათვალისწინებული და ყურადღება უნდა მიექცეს იმას, თუ რამდენად რჩება ადამიანს ენერგია ჩვეულებრივი დღის დასრულების შემდეგ.
-
ოკუპირებულ აფხაზეთში სამხედრო სწავლება დაიწყო ოკუპირებულ აფხაზეთში სამხედრო სწავლება დაიწყო
გადახედვა
-
OC Media: აზერბაიჯანში ჰიჯაბებთან დაკავშირებით პროტესტია — ვრცელდება ცნობები სოცქსელების დაბლოკვის შესახებ OC Media: აზერბაიჯანში ჰიჯაბებთან დაკავშირებით პროტესტია — ვრცელდება ცნობები სოცქსელების დაბლოკვის შესახებ
გადახედვა
-
კაია კალასი: ქართველ ხალხს ევროპული მომავალი უნდა, მაგრამ მათ ამას "ქართული ოცნება" სისტემატურად ართმევს კაია კალასი: ქართველ ხალხს ევროპული მომავალი უნდა, მაგრამ მათ ამას "ქართული ოცნება" სისტემატურად ართმევს
გადახედვა
-
ხვალ, EU უკრაინისა და მოლდოვისთვის გაწევრიანებაზე მოლაპარაკებების მე-2 და მე-3 კლასტერებს გახსნის ხვალ, EU უკრაინისა და მოლდოვისთვის გაწევრიანებაზე მოლაპარაკებების მე-2 და მე-3 კლასტერებს გახსნის
გადახედვა
-
სასამართლომ პარტიების აკრძალვის საქმიდან მოსამართლე მანანა კობახიძის თვითგანრიდების შუამდგომლობა არ დააკმაყოფილა სასამართლომ პარტიების აკრძალვის საქმიდან მოსამართლე მანანა კობახიძის თვითგანრიდების შუამდგომლობა არ დააკმაყოფილა
გადახედვა
-
საქართველოს განადგურების მოწოდებისა და ქართველების შეურაცხყოფისთვის რუსეთში მოქალაქე 10 000 რუბლით დააჯარიმეს საქართველოს განადგურების მოწოდებისა და ქართველების შეურაცხყოფისთვის რუსეთში მოქალაქე 10 000 რუბლით დააჯარიმეს
გადახედვა
-
ევროსაბჭომ უკრაინის დროებით ოკუპირებულ ტერიტორიებზე არჩევნების ჩატარების გამო 77 ფიზიკური პირი დაასანქცირა ევროსაბჭომ უკრაინის დროებით ოკუპირებულ ტერიტორიებზე არჩევნების ჩატარების გამო 77 ფიზიკური პირი დაასანქცირა
გადახედვა
-
BMG: მამუკა მდინარაძემ საკონსულტაციო კომპანია დააფუძნა BMG: მამუკა მდინარაძემ საკონსულტაციო კომპანია დააფუძნა
გადახედვა
-
უკრაინის შეიარაღებული ძალების დარტყმების შემდეგ, Yandex-ს შესაძლოა აღჭურვილობის შესაცვლელად ექვსი თვე დასჭირდეს უკრაინის შეიარაღებული ძალების დარტყმების შემდეგ, Yandex-ს შესაძლოა აღჭურვილობის შესაცვლელად ექვსი თვე დასჭირდეს
გადახედვა
-
მომთაბარე პოდკასტი: ათასობით კილომეტრი რუკის გარეშე — ფრინველების დიდი მიგრაცია მომთაბარე პოდკასტი: ათასობით კილომეტრი რუკის გარეშე — ფრინველების დიდი მიგრაცია
-
როცა ხელოვნური ინტელექტი ფიზიკურ სამყაროში გადადის — რობოტიკიდან ბიოტექნოლოგიამდე როცა ხელოვნური ინტელექტი ფიზიკურ სამყაროში გადადის — რობოტიკიდან ბიოტექნოლოგიამდე
გადახედვა
-
"მცხეთობასთან" დაკავშირებით მცხეთის გარკვეულ ქუჩებზე ტრანსპორტის მოძრაობა შეიზღუდება "მცხეთობასთან" დაკავშირებით მცხეთის გარკვეულ ქუჩებზე ტრანსპორტის მოძრაობა შეიზღუდება
გადახედვა
-
გია დვალი: მთელი სამყარო იყო, როგორც ბირთვული რეაქტორი გია დვალი: მთელი სამყარო იყო, როგორც ბირთვული რეაქტორი
გადახედვა
-
Microsoft-ის პრეზიდენტი ბრედ სმითი: რძე ხელოვნურ ინტელექტზე რეგულირებულია Microsoft-ის პრეზიდენტი ბრედ სმითი: რძე ხელოვნურ ინტელექტზე რეგულირებულია
გადახედვა
-
თემურ ჭყონია აცხადებს, რომ მათი საქმიანობა რუსეთში "კოკა-კოლას" გაყიდვასთან დაკავშირებული არ არის თემურ ჭყონია აცხადებს, რომ მათი საქმიანობა რუსეთში "კოკა-კოლას" გაყიდვასთან დაკავშირებული არ არის
გადახედვა
-
POG: რუსთავის N6-ე ციხის თანამშრომლების ფიზიკური შეურაცხყოფის ფაქტებზე 3 მსჯავრდებულს ბრალდება წარედგინა POG: რუსთავის N6-ე ციხის თანამშრომლების ფიზიკური შეურაცხყოფის ფაქტებზე 3 მსჯავრდებულს ბრალდება წარედგინა
გადახედვა
-
10 სერიალი, რომლებსაც არცერთი ცუდი სერია არ ჰქონია 10 სერიალი, რომლებსაც არცერთი ცუდი სერია არ ჰქონია
გადახედვა
-
რა ღირს ოქროს და ვერცხლის მონეტები, რომლებიც ქრისტიანობის სახელმწიფო რელიგიად გამოცხადებიდან 1700 წლის იუბილეს აღსანიშნად მოიჭრა? რა ღირს ოქროს და ვერცხლის მონეტები, რომლებიც ქრისტიანობის სახელმწიფო რელიგიად გამოცხადებიდან 1700 წლის იუბილეს აღსანიშნად მოიჭრა?
გადახედვა
-
კვლევის თანახმად, ქალების ემოციური ინტელექტი კაცებისას აღემატება კვლევის თანახმად, ქალების ემოციური ინტელექტი კაცებისას აღემატება
გადახედვა
-
ირაკლი კობახიძე ვიეტნამის სოციალისტური რესპუბლიკის ვიცე-პრეზიდენტს შეხვდა ირაკლი კობახიძე ვიეტნამის სოციალისტური რესპუბლიკის ვიცე-პრეზიდენტს შეხვდა
გადახედვა
-
სენატორების ორპარტიული ჯგუფი ტრამპისგან რუსულ დიზელზე გარიგების გაუქმებას მოითხოვს სენატორების ორპარტიული ჯგუფი ტრამპისგან რუსულ დიზელზე გარიგების გაუქმებას მოითხოვს
გადახედვა
კომენტარები